Kavramsal ve işlemsel bilgi bağlamında lise öğrencilerinin cebir bilgilerinin değerlendirilmesi

Bu çalışma; lise öğrencilerinin cebirsel bilgilerinin doğasını, işlem ve kavram bilgisi bağlamında değerlendirmek amacı ile planlanmıştır. Bu amaçla lise 1 müfredatından seçilen bağmtı-fonksiyon-işlem, sayılar, polinomlar, çarpanlarına ayırma ve birinci dereceden denklemler konularına ait on' ar soruluk işlem ve kavram bilgisi gerektiren iki ayrı basan testi ve öğrencilerin cebir bilgilerini işlemsel ve kavramsal bilgi bağlanımda karakterize eden ölçekler Sürmene Lisesi'nde yapılan pilot çalışmalar sonucunda geliştirilmiştir. Geliştirilen başarı testleri beş lisede lise 2 ve lise 3 öğrencisi olmak üzere toplam 250 öğrenciye uygulanmıştır. Aynı zamanda araştırmacı öğretmen yöntemiyle araştırmacı tarafından Sürmene Lisesi'nde aynı konulan öğrenen öğrencilerin bilgileri sınıf içi gözlemlerle tanınmaya çalışılmıştır. Uygulanan basan testleri ve yapılan gözlemler sonucunda elde edilen veriler, geliştirilen ölçeğe göre gruplandınlarak, değerlendirilip yorumlanmıştır. Elde edilen önemli sonuçlar aşağıdaki gibi özetlenmiştir: Çoğu öğrencinin cebirsel bilgilerinde kavram ve işlem bilgilerinin dengeli olmadığı, işlem bilgisinin ağırlıklı olduğu ortaya çıkmıştır. Kavram bilgisine sahip olan öğrencilerin işlem bilgilerinin de gelişmiş olduğu, buna karşın kavram bilgisine sahip olmayan öğrencilerde işlem bilgisinin olmadığı görülmüştür. Buradan öğrencilerin cebirsel bilgilerinin doğası işlemsel öğrenmeye dayandığı sonucuna vanlmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda matematiksel anlama, öğrencinin formülleri bilmesi, hesaplamalan doğru yapması ile değil, kavranılan, işlemleri anlamasına ve matematiksel düşünmesinin gelişmesine bağlıdır. Bu da okul matematiğinde işlemsel çözüm yollanna değil kavram ve ilişkilere önem vermekle mümkün olur. Okul matematiği böyle bir matematiksel anlamayı gerçekleştirememektedir. Yani matematiksel öğrenme işlemsel değil, işlem ve kavram bilgisine dengeli bir şekilde yer veren kavramsal öğrenme ile gerçekleşmelidir. Anahtar Kelimeler: Matematiksel Öğrenme, işlem ve Kavram Bilgisi, İşlemsel ve Kavramsal Öğrenme.