Kur'ân-ı Kerîm'de "kitâbun mubîn" ifadesi ve tefsir literatüründeki yorumlar

Çalışmamız "kitâbun mubîn" ifadesinin anlamı, bağlamı ve kullanımlarını tespit etmeyi amaçlamıştır. İlk dönemden başlayarak tefsir metinlerinde "kitâbun mubîn" ifadesine getirilen yorumları araştırdık. Sonuçta bu ifadeye farklı anlamlar verildiğini gördük. Çalışmamız giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde kavram incelemesi yaptık. Bu kavramların İslâm öncesinde ve Kur'ân'da hangi manalarda kullanıldığını araştırdık. "Kitâbun mubîn" ifadesinin Kur'ân'da 12 defa tekrarlandığını gördük. Bir istisna hariç bu ifadenin Mekkî sûrelerde, vahyin ilk dönemlerinde inen sûrelerde geçtiğini tespit ettik. İkinci bölümde bu ifadenin geçtiği âyetlerin tefsir literatüründeki yorumlarını ele aldık. Ayrıca indiği zaman ve bulunduğu sûre bağlamında değerlendirdik. "Kitâbun mubîn" ifadesi ile "Kur'ân", "Tevrat" ve "Levh-i Mahfûz" kastedildiğini söyleyenler olduğunu tespit ettik. Kur'ân'a delaletle hakkın batılın, emir ve yasakların açıklandığını söyleyenler de vardır. Üçüncü bölümde geçmişten günümüze Kur'ân'ın ne kadar ve nasıl anlaşıldığını anlamaya yönelik yaklaşımlar ve bunun sonucunda oluşan yöntem ve sorunları ele aldık. Sonuç olarak Kur'ân, her bilgi seviyesinde ve her dönemde insanın anlayabileceği bir kitap olduğu kanaatine vardık. Kişinin ilminin derecesine göre anlama seviyeleri olsa da Kur'ân tüm insanlara rehberlik edebilecek açıklıktadır.