Meme kanseri olan kadınlarda sağlık okuryazarlığının anksiyete üzerine etkisi

Anksiyete bireylerin ileride karşılaşabileceği olası tehditlere yönelik kaygı ve korku hissetmesidir. Anksiyete bozukluğu yaşayanlarda endişeli ve tekrarlayan olumsuz düşünceler sıklıkla görülmektedir (American Psychological Association, 2018). Kanser hastaları, hastalığın tanı konulması sürecinde, tedavi öncesinde ve sonrasında yüksek düzeyde korku ve kaygı hissedebilir. Yapılan araştırmada da meme kanseri tanısı alan bireylerde yaşanabilecek anksiyetenin acil tedavi edilmesi gerektiği ifade edilmiştir (Rogers ve Turner, 2011). Yapılan diğer araştırmalarda da meme kanseri tanısı alan kadınların %10'unda (Bilgili Yeğen, 2023), %38,4'ünde (Kamińska vd., 2015), %45'inde (Villar vd., 2017) anksiyete tespit edilmiştir. Diğer araştırmalarda da meme kanserli kadınlarda anksiyete prevelansının % 10,6 ile %77,5 arasında değiştiği tespit edilmiştir (Li vd., 2012; Yeh ve Lee, 2015). Yapılan araştırmalarda da görüldüğü gibi meme kanserli kadınlarda anksiyete görülme oranı oldukça yüksek olabilmektedir. Bu nedenle tedaviye yardımcı bir yaklaşım ve hastaların anksiyete seviyesinin düşürebilmesi için sağlık okuryazarlığının önemli olduğu düşünülmektedir. Kanserli hastalarda sınırlı sağlık okuryazarlığı düzeyine sahip olan bireyler tedavi ve iyileşme sürecinde riskli görülmektedir (Housten vd., 2021). Kanserden korunma programlarına katılım, bilgi fazlalığı, sağlık okuryazarlığı ve inançlar gibi faktörlerden etkilenmektedir. Bazı inançlar, kanser riskini azaltmak veya tedavi şansını artırmak için yapılması gereken yaşam tarzı değişikliklerine ters düşmektedir. Kanser konusunda kaderci olan ve kanserin insan kontrolünde olmadığını düşünen kişiler, kanser taramasına daha az önem vermektedir (Fleary vd., 2019). Bu noktada sağlık okuryazarlığı kanser tarama sürecini de etkileyerek, erken tanı ve tedaviye imkân tanıyabilmektedir. Literatür bilgisinden yola çıkarak meme kanseri olan kadınlarda sağlık okuryazarlığının, anksiyete üzerine etkisi incelenerek olası durumlar tespit edilecektir. Ayrıca belirlenen demografik değişkenlere göre sağlık okuryazarlığı ve anksiyete düzeylerinin farklılaşma durumu incelenecektir