Metisilin dirençli Staphylococcus aureus izolatlarında biyofilm oluşumunun genotipik ve fenotipik yöntemlerle araştırılması

Amaç: Staphylococcus aureus klinik örneklerden sıklıkla izole edilen fırsatçı bir insan patojenidir. Antimikrobiyallere direnç ve biyofilm üretimi de patojenite faktörlerindendir. Bu çalışmada S. aureus izolatlarının biyofilm üretimi, genotipik ve fenotipik karakterlerinin araştırılması ve glikopeptid antibiyotiklerin biyofilm üreten suşlara etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Nisan 2020-Aralık 2022 tarihleri arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Bölümü'ne gönderilen örneklerden elde edilen 130 metisiline dirençli S. aureus (MRSA) izolatı dahil edilmiştir. Vankomisin ve teikoplanin için minimum inhibitör konsantrasyon (MİK) değerleri sıvı mikrodilüsyon yöntemiyle; biyofilm oluşumu mikrotitrasyon plağı yöntemiyle belirlenmiştir. Güçlü biyofilm üreten izolatlar için vankomisin ve teikoplaninin biyofilm inhibitör konsantrasyonları (BİK) araştırılmıştır. Virulans ile ilişkili olan mecA, pvl, icaA, icaD ve bap genleri polimeraz zincir reaksiyonu (PZR) yöntemi ile araştırılmıştır. Bulgular: Vankomisin ve teikoplanin MİK değerleri, vankomisin için 0,5-2 μg/ml, teikoplanin için 0,25-2 μg/ml arasında bulunmuştur. İzolatların %37,69'unda biyofilm üretimi negatif iken %23,07'sinde güçlü biyofilm üretimi belirlenmiştir. Güçlü biyofilm üreten izolatların vankomisin ve teikoplanin için BİK90 değerleri, MİK90 değerlerinin 512 katı olarak bulunmuştur. Ayrıca izolatların %96,15'inde mecA, %1,53'ünde pvl, %73,84'ünde icaA, %76,92'sinde icaD geni saptanırken, bap geni saptanmamıştır. Biyofilm üretimi ile icaA ve icaD gen pozitifliği arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Tartışma ve Sonuç: Sonuç olarak S. aureus'larda biyofilm oluşumunun, genetik ve çevresel faktörler tarafından kontrol edildiği ve antibiyotiklere direnç gelişiminde önemli rol oynadığı, biyofilm oluşturan bakterinin antibiyotik tedavisine aynı bakterinin planktonik formuna göre daha fazla direnç gösterdiği kanısına varılmıştır. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Virulans faktörleri, Biyofilm, Polimeraz zincir reaksiyonu