Batı Anadolu kuvvetli yer hareketi verilerinden azalım ilişkilerinin modellenmesi

Kıta içi gerilme rejimine en iyi örneklerden biri olan Batı Anadolu'da, mühendislik uygulamaları için gerekli sismik tehlike çalışmalarının önemi gün geçtikçe artmaktadır. Batı Anadolu Graben Sisteminde vuku bulmakta olan orta büyüklükteki depremler, derin havza geometrisi üzerinde, yüksek periyotlarda sahip oldukları yüksek genlikler nedeni ile, bölgedeki sismik tehlikenin başlıca kaynağıdır. Bu nedenle, Batı Anadolu için ampirik azalım ilişkileri bağıntılarıyla yer hareketi tahminlerine ulaşmak amacıyla, toplam 80 deprem ve 202 kayıda ait pik ivme ve %5-sönümlü spektral ivme değerlerinden oluşan bir veri seti kullanılarak, iki aşamalı doğrusal olmayan regresyon analizi uygulanmıştır. Veri setinde depremlere ait moment büyüklüğü 4.5 - 6.2 arasında ve uzaklık parametresi ise 1 - 206 km arasında değişmektedir. Tahmin edilen %5-sönümlü spektral ivme değerleri göstermektedir ki, bölgedeki havza geometrisi için zemin büyütmesi oldukça belirgindir. Tektonik olarak farklı özelliklere sahip bölgeler için geliştirilen azalım ilişkileri ile elde ettiğimiz azalım ilişkilerini karşılaştırdığımızda, spesifik bir bölge için modellenen azalım ilişkilerinin, başka bir bölge için gerçekleştirilen mühendislik uygulamalarında kullanılamayacağını görmekteyiz. Öte yandan, tektonik olarak benzer özelliklere sahip bölgeler için geliştirilen azalım ilişkileri ile elde ettiğimiz azalım ilişkilerini karşılaştırdığımızda, Batı Anadolu için elde edilen yer hareketi tahmin değerleri daha düşüktür. Bu sonuç, bölge kabuk yapısı için önerilmiş olan, düşük sismik hızlar ve yüksek sönüm değerleri ile uyumludur. Anahtar Sözcükler: Azalım ilişkileri, doğrusal olmayan regresyon analizi, pik ivme, tepki spektrumu, Batı Anadolu, Türkiye.