Karmaşık uyumlu sistemler bakış açısından teknoparklar bağlamında bir çoklu düzey çalışma: Ar-Ge performansını etkileyen faktörler için bir vaka çalışması

Teknoparklar, farklı sektörleri içeren örgütlerden oluşan bir topluluk olarak, üniversiteler ve sanayi arasındaki işbirliğini artırmak için kurulmuş olan ve teknoloji üzerinde araştırma ve geliştirme yapan merkezler olarak kabul edilmektedir. Örgütlerin teknoparklarda bir araya gelmeleri, onların hayatta kalmasını yardımcı olabilmekte ve onlara bazı faydalar sağlayabilmektedir. Teknoparkları bir bütün olarak gören bir çok çalışma bulunmasına rağmen, teknoparklarda bulunan örgütleri hedef alan oldukça az sayıda araştırma bulunmaktadır. Literatüre göre, karmaşık uyumlu bir sistem olmak, rekabetçi ve dinamik ortamlarda hayatta kalma kabiliyetine yol açmaktadır. Teknoparklarda bulunan örgütler söz konusu olduğunda ve Ar-Ge performansına teorik olarak bakıldığında, teknoparkta yer almanın yanı sıra, bir sistem olarak karmaşık ve uyumlu olmanın, bir örgüte avantaj sağlayıp sağlamadığı sorusu ortaya çıkmaktadır. Bu araştırma çerçevesinde, Ankara'da bulunan dört teknoparkın çalışanları kapsamında anket tekniği ile bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın ilk amacı, örgütlerin taşıdıkları CAS (karmaşık uyumlu sistem) özelliklerinin ve ait oldukları Ar-Ge performans kümesinin belirlenmesi; ikinci amacı ise, bir örgütün aynı teknoparkta bulunan diğer örgütlerle ilişkilerinin türü, uyum kapasitesiyle ilişkili olan yönetişim türü ve son olarak teknoparkın ait olduğu ekonomik yığılmanın türü açısından, örgüt ve teknopark arasındaki ilişkilerinin belirlenmesine yardımcı olmaktır. Sonuçlar, yüksek performans gösteren örgütler kümesinin, iş unvanlarının sayısı açısından daha fazla karmaşıklık göstermesinin yanı sıra, kurallar ve düzenlemeler boyutu dışında daha fazla örgütsel adaptasyon ve ayrıca daha değişken etkileşim kuralları olduğunu göstermektedir. Araştırmadan elde eden bulgular, farklı seviyelerde Ar-Ge calışmaları yapan örgütlerin sahip olduğu CAS özelliklerini ortaya koymakta ve örgütlerin konum olarak teknoparklar içinde bulunmasının ekonomik yığılma türü açısından avantajlı olup olmaması durumuna ışık tutmaktadır.