Multiple skleroz'lu bireylerde solunum ile kombine uygulanan üst ekstremite ve gövdeye yönelik proprioseptif nöromusküler fasilitasyon tekniklerinin, solunum kapasitesi ve yutma üzerine etkilerinin incelenmesi

MS'in erken evrelerinde dahi hastalarda solunum kaslarında güçsüzlük, akciğer fonksiyonlarında bozulma ve yutma bozuklukları görülebilmektedir. PNF, MS' te nöromotor sonuçları iyileştirmek için kullanılmasına rağmen, solunum fonksiyonları ve yutma üzerindeki etkileri henüz araştırılmamıştır. Bu çalışma, PNF'in solunum paternlerinin üst ekstremite ve gövde ile kombine uygulanmasının MS'te solunum fonksiyonları, yutma, fonksiyonel kapasite, yorgunluk ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçladı. Çalışmaya 34 MS hastası alınarak randomize edildi. Solunum egzersiz grubu (Yaş:38,47±8,18/yıl, 12 kadın, 5 erkek; EDSS:1,20±0,46, MS süresi: 8,05±6,39/yıl) veya PNF grubu (Ortalama yaş:43,23±10,55/yıl, 10 kadın, 7 erkek; EDSS:2,08±1,18, MS süresi: 6,58±2,91/yıl). PNF grubuna solunumla kombine teknikler, 6 hafta boyunca haftada 3 gün uygulandı. Solunum egzersiz grubuna 6 hafta boyunca, günde 20 dakika nefes egzersizleri evde mesajla geri bildirimle uygulandı. Pulmoner fonksiyonlar (%FEV1, %FVC, %FEV1/FVC, %PEF, %FEF 25-75, %TÖA)beklenen, MİP ve MEP ekspiratuar kas kuvvetleri değerlendirildi. Yutmada "DYMUS" ve "EAT-10'', fonksiyonel kapasitede ''2 DYT'', yaşam kalitesinde "MUSIQoL" ve yorgunlukta "YŞÖ" kullanıldı. Tedavi sonrası solunum egzersiz grubunda, MİP (p=0,038), MEP (p=0,033), DYMUS (p=0,010), EAT-10 (p=0,001) ve MUSIQoL (p=0,007), 2 DYT (p=0,001) iyileşirken; PNF grubunda, MİP (p=0,005), MEP (p=0,001), %FEV1/FVCbeklenen(p=0,003), %PEFbeklenen (p=0,010), %FEF25-75beklenen (p=0,023), %TÖAbeklenen (p=0,017), DYMUS (p=0,001), EAT-10 (p=0,001), YŞÖ (p=0,017) ve MUSIQoL (p=0,002) iyileşti. Grupların karşılaştırılmasında; MİP değişimi solunum egzersiz grubunda, (p=0,013), %FEV1 değişimi PNF grubunda (p=0,011) anlamlı olarak daha yüksekti. Sonuçlarımız PNF' in; MS'te solunum kas kuvveti, akciğer fonksiyonları, yutma, yorgunluk ve yaşam kalitesini iyileştirme potansiyeline sahip olduğunu gösterdi. Ancak PNF' in solunum egzersizlerinden daha fazla etki gösterdiği tek parametre %FEV1'di ve solunum egzersizlerinin MİP'i arttırmada daha etkili olduğu bulundu. Anahtar Kelimeler: Multiple Skleroz, PNF, Solunum, Yutma