Stabılıty and convergence of a ratıo-dependent prey-predator model wıth fear and refuge effect

Bu çalışmada, ekosistem dinamiklerini daha iyi anlamak amacıyla korku etkisi ve av sığınağı mekanizmalarını içeren oran-bağımlı av-avcı modelleri incelenmiştir. Leslie'nin oran-bağımlı formülasyonu temel alınarak, korku ve sığınak etkilerinin dahil edildiği genişletilmiş modeller oluşturulmuştur. İç denge noktasının varlığı ve yerel kararlılığı, Jacobian matrisine dayalı lineerleştirme teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Teorik sonuçları desteklemek amacıyla nümerik simülasyonlar gerçekleştirilmiş ve korku ile sığınak mekanizmalarının geçici dinamikler üzerindeki etkileri, uzun vadeli birlikte var olma dengesinin korunmasıyla birlikte ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular, bu mekanizmaların sistemi kararsızlaştırmadan biyolojik gerçekçiliği artıran dengeleyici tamponlar olarak işlev gördüğünü göstermektedir.