Orkestra şefinin eğitimcilik yönü ve orkestra psikolojisi üzerindeki etkileri

ÖZETORKESTRA ŞEFİNİN EĞİTİMCİLİK YÖNÜVE ORKESTRA PSİKOLOJİSİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİÖmer YÖNDEMDoktora TeziMüzik Eğitimi Anabilim DalıTez Danışmanı: Yrd. Doç. Dr. Uğur ALPAGUTOrtak Tez Danışmanı: Prof. Rengim GÖKMENTemmuz 052005, 247 SayfaAraştırma, orkestra şefliğinin eğitimcilikle olan bağlantılarını ve bubağlantıların orkestra psikolojisini ne yönde etkilediğini incelemektedir. Eğitimcilik-sanat-psikoloji disiplinlerinin birbirleriyle olan etkileşimlerine de vurgu yapılanaraştırmada, nitel ve nicel araştırma tekniklerinden yararlanılmıştır. Birçokmüzisyenin müzik yapmak için bir araya geldikleri ve bu birliktelik sonucunda birbütüne ulaşarak orkestra ruhunu oluşturdukları bilinmektedir. Bu birlikteliğin veruhun oluşmasında, orkestra şefinin çok önemli bir rolü bulunmaktadır. Bilgisi,yeteneği, deneyimi ile performansın en iyi seviyeye ulaşması için orkestraya yolgösteren, onları bir bakıma eğiten orkestra şefinin eğitimcilik yönünün de bulunduğuaraştırma sonucunda görülmüştür.Orkestra şefinin eğitimci yaklaşımlarının orkestra üzerinde performans vepsikolojik yönden etkileri, yapılan ölçeklerle ortaya çıkartılmıştır. Araştırmadaüzerinde durulan orkestra psikolojisi kavramı, sosyal psikoloji ve çalışma psikolojisibağlamında incelenmiştir.Araştırmada, profesyonel orkestra şeflerinin konuyla ilgili görüşlerialınmıştır. Bununla beraber orkestra psikolojisi, orkestra şefleriyle orkestrasanatçılarının aralarındaki iletişim, davranış ve tutum beklentileri, güdülenme,orkestra psikolojisini olumlu-olumsuz etkileyen faktörler, üç farklı senfoniorkestrasına yapılan üç ölçekle aydınlatılmaya çalışılmıştır.Uzman (Orkestra şefleri) görüşlerine göre, orkestra şefinin eğitimcilik yönüvardır. Ayrıca orkestra şefinin, psikoloji, grup psikolojisi bilmesi gerekmektedir.Orkestra sanatçılarının görüşlerine göre, orkestra şefinin eğitimcilik özelliği orkestrapsikolojisini ve performansını iyi yönde etkilemektedir. Araştırma sonucunda eldeedilen bu görüşlere göre çeşitli öneriler getirilmiştir.Anahtar Kelimeler: Orkestra şefliği, Eğitimcilik, Orkestra, Psikoloji, GrupPsikolojisi