Ortaçağ'da Yezidiler

Tarihçeleri, coğrafi dağılımları, gelenek-görenekleri, ibadetleri, sosyal yapıları ile ele almaya çalıştığımız Yezidiler, Osmanlı Devletinin son dönemlerine kadar da bu sınırlar içerisinde yaşarlarken, daha sonraları Türkiye dışında Irak, Suriye ve şimdilerde ise Avrupa'nın birçok yerine dağılarak yerleşmişlerdir.Yezidiler Şeytan'a Melek Tavus ismini vererek, inançlarına göre Allah'ın ilk olarak yarattığı meleğe temelde Allah'tan sonra en çok saygı gösterdikleri halde bu saygı, görüldüğü gibi, Allah saygısını geçmiş ve sonunda her şeyi idare edenin Melek Tavus olduğu inancı ile ona aşırı saygı göstermelerinden dolayı halk arasında ?Şeytana Tapanlar? olarak anılmışlardır.Bütün canlılardan önce Melek Tavus'un olduğuna inanılır, bütün işleri ve yöneticileri kendisinin yönlendirip idare ettiğini söylerler. Bu amaçla Şeyh Adî'yi de Yezidileri doğru yola sevk etmek üzere yeryüzüne göndermiştir. Şeyh Adî'nin Melek Tavus'un emri ile Şam'dan Laleş'e geldiği şeklinde açıklanmaktadır.Irk olarak Kürt, dil olarak da Kürtçe konuşmaktadırlar. Melek Tavus'un, ?Âlimlerin Çatışmasını hoş görmem? emrine uyularak bir saygı çerçevesi içerisinde yaşatılmaya çalışılan bir inanıştır. Temeli olmayan bazı iddiaların etkili olduğu bu inanış bazı kısımlarının gizli tutulması emredilmiştir . Ve birçok şeyde ağızdan ağza sözlü bir şekilde bugüne gelmiştir. Günümüzde Yezidilere baktığımız zaman birçok ülkeye dağılmış olan Yezidiler her ne kadar kendi aralarında bir birliğin varlığından söz etseler de bugün baktığımız zaman yavaş yavaş bulundukları ülkelerle kaynaşarak asimile olmaktadırlar bu da bir nevi Yezidiliğin ortadan kalkması için önemli bir neden olarak söylenebilir. Ancak bu günlerde (yakın zaman içerisinde) Yezidilerin artık gittikleri yerleri mesken tutmayıp Türkiye'ye geri dönmeye başladıkları görülmektedir. Eğitimin yasak olduğu Yezidilerde köylerde bulunan okullar çoğunlukla Muhtar tarafından ambar olarak kullanılmasıyla çocuklarını eğitim-öğretimden mahrum bırakmaları Yezidilerin diğer bir acı gerçeğidir.