Pilositik astrositomlarda doku mikroarray yöntemi ile nöral kök hücre immunofenotipik kompozisyonunun ve nüks yönünden riskli grupların araştırılması

Amaç ve hipotez: Günümüzde birincil beyin tümörlerinin kök hücrelerden kaynaklandıgıhipotezi güçlenmektedir. Çalısmamızda nöral kök hücre belirleyicilerinin pilositikastrositomlardaki ekspresyonunu ve sonuçların prognostik açıdan degerini arastırmakamaçlanmıstır. Kök hücre belirleyicilerinden CD133, CD34, p75NTR, Sox-2 antikorlarıpilositik astrositom olgularına immunohistokimyasal yöntemle uygulanmıs, ekspresyonlarglial belirleyicilerin (olig-2, GFAP, vimentin) ve nöronal belirleyicilerin (Nörofilamen, Neu-N, sinaptofizin) ekspresyonları ile karsılastırmalı olarak incelenmistir. Bu tümörlerde ayrıcaEGFR, p53, bcl-2, Ki-67 gibi tümör iliskili antijenler arastırılmıstır. Moleküler degisiklikleryanısıra olguların klinik özellikleri de tümörün biyolojik davranısını aydınlatmak içinincelenmistir.Yöntem: 1990-2005 yılları arasında tanı alan 62 pilositik astrositom olgusundan dokumikroarray blok ve kesitleri hazırlanmıstır. Otopsi vakalarına ait fetal ve eriskin normalserebral korteks, serebellum dokuları kontrol amaçlı kullanılmıstır. Kesitlereimmunohistokimyasal yöntemle CD133, CD34, p75NTR, bcl-2, EGFR, Nörofilamen, GFAP,vimentin, sinaptofizin, Sox-2, Olig-2, p53, Ki-67, NeuN antikorları uygulanmıs, floresan insitu hibridizasyon yöntemi ile de 15 olguda 1p/19q delesyonu incelenmistir.Bulgular: Olguların yas ortanca degeri 84 aydır (aralık 14-193 ay). Kız/erkek oranı esittir.Olguların %68'i (n=42) arka çukur, %29'u (n=18) supratentoryal bölge, %3'ü (n=2) medullaspinalis yerlesimlidir. 32 olguya (%52) total, 30 olguya (%48) subtotal eksizyonuygulanmıstır. Olguların %15'inde (n=9) ortalama 12 ay içerisinde nüks saptanmıstır.Vimentin tüm olgularda, GFAP ise fokal boyanma gösteren dört olgu (%10) dısında yaygıneksprese edilmistir. Sinaptofizin immunoreaktivitesi 40 olgunun 25'inde (%62), Nörofilamen57 olgunun %21'inde (n=12), NeuN 50 olgunun %4'ünde (n=2) pozitiftir. EGFR ve p53pozitifligi olguların hiçbirinde izlenmemistir. Bcl-2 antikoru ile 39 olgunun %16'sında (n=6)ekspresyon saptanmıstır. Ki-67 41 olguda ortalama %2 (aralık %0-8) oranında pozitiftir.CD133 bir olgu dısında olguların hiçbirinde, CD34, p75NTR de hiçbir olguda pozitifsaptanmamıstır. Sox-2, 48 olguda ortalama %45 (aralık %0-90) oranında, Olig-2 ise 50olguda ortalama %35 (aralık %0-90) oranında pozitiftir.statistiksel inceleme sonucunda nüks gelisimi cerrahi eksizyon derecesi ve yas ile tersyönde, Ki-67 boyanma indeksi ile pozitif yönde iliskili bulunmustur. Yası 5'ten küçükolguların hem tüm olgular hem de sadece subtotal eksizyon uygulanan olgular arasındanükssüz sagkalım süreleri daha kısadır. Ki-67 boyanma indeksi %2'den yüksek olgulardanükssüz sagkalım süreleri daha kısadır. mmunohistokimyasal belirleyiciler ile nüks gelisimiarasında istatistiksel olarak anlamlı iliski saptanmamıstır. Floresan in situ hibridizasyonyöntemi uygulanan 15 olguda 1p/19q delesyonu saptanmamıstır.Sonuç: Pilositik astrositom olgularında glial belirleyiciler yanı sıra daha düsük oranlarda olsada nöronal belirleyicilerin eksprese edilmesi tanısal yaklasım için önemlidir. Özgül olmayanbir nöral kök hücre belirleyicisi Sox-2'nin pilositik astrositomlarda varlıgı kök hücrehipotezini desteklemektedir. Olig-2'de izlenen immunoreaktivite sonuçları, GFAP vevimentin sonuçları ile birlikte pilositik astrositomlardaki glial diferansiasyonu göstermekte,1p/19q delesyonunun saptanmaması oligodendroglial diferansiasyon olasılıgındanuzaklastırmaktadır. Subtotal eksizyon uygulanan, 5 yas altında tanı alan ve Ki-67 boyanmaindeksi %2'den yüksek olgular nüks yönünden riskli gruplardır. Bazı kök hücrelerde venadiren yüksek dereceli glial tümörlerinde izlenebilen CD133, p75NTR antijenleri pilositikastrositomlarda gözlenmemistir. Yüksek dereceli glial tümörlerde görülen p53 mutasyonu,EGFR amplifikasyonu pilositik astrositomlarda nüks gelisimi ile iliskili degildir. Çalısmadakullanılan doku mikroarray yöntemi genis immunohistokimyasal panel ve in situhibridizasyon incelemesini kolaylastırmıstır.Anahtar kelimeler: Pilositik astrositom, nöral kök hücre, nüks, doku mikroarray yöntemi