Karl Popper'ın felsefesi bağlamında tarihte determinizm problemi

Bu tezde, tarihte determinizm problemini ele aldım. Bir kişinin tarihte determinizm meselesi bağlamında konumunu belirleyecek çekirdek soruları betimledim ve bu betimlememe dayanarak Karl Popper'ın felsefi anlamda bu konudaki pozisyonunu netleştirdim. Buna göre, öncelikle tarih felsefesi, nedensellik, determinizm ve teleoloji kavramlarını analiz ederek farklılıklarını ve benzerliklerini ortaya koydum. Ardından pozitif bilimlerdeki yasalılık ve sosyal bilimlerdeki yasalılık konusunu ele alarak geleceği öngörme konusunda iki alandaki farklılığı analiz ettim. Bu kısımda tek çizgili tarih anlayışı, döngüsel tarih anlayışı ve gelişim temelli tarih anlayışlarını örneklerle analiz ettim. Ardından insanın niyetli ve iradeli varlık olması sebebiyle ona yönelik incelemenin salt fiziksel unsurlardan farklı olduğunu vurguladım. Tezimin son kısmında ise, Karl Popper'ın tarihsiciliğe bakışını irdelemeye koyuldum. Onun metodolojik açıklamasını ele aldıktan sonra, Karl Popper'ın bütüncül tarih anlayışlarını totaliter rejimlerle ilişkilendirme biçimini örneklerle ele aldım. Aynı kısımda, determinizm konusundaki tartışmaları, tarihe ait bir telos olup olmadığı ve insanların özgür iradesi olup olmadığı sorularına verilecek farklı cevaplara göre kategorize ederek Karl Popper'ın pozisyonunu netleştirdim.