Sosyolojik açıdan sosyal bilgiler ders kitapları ve sosyalleştirme rolleri

Eğitim sistemi bir ülkenin kalkınmasını sağlayacak en önemli güçlerden bir tanesini meydana getirmektedir. Ülkenin kalkınmasını da eğitim kurumlarında yetişen nitelikli insanlar gerçekleştirmektedir. Sosyal bilgiler dersi bir ülkenin ihtiyaç duyduğu başarılı, katılımcı, etkin, sosyal ve iyi vatandaşları yetiştirme potansiyeline sahip önemli bir derstir. Bu potansiyel ancak sosyalleştirme vasıtası ile uygulama olanağı bulabilir. Çünkü sosyalleşme bireyin toplumsal ilişkilerde bulunarak, topluma katılması ve kendisini toplumun asil bir üyesi olarak hissetmesini sağlayarak ona şahsiyet ve güven duygusu vermektedir. Böylece birey sosyalleşerek topluma kazandırılabilir. İşte Sosyal bilimler disiplinlerinden seçilmiş bilgilere dayalı olarak tasarlanan sosyal bilgiler ders kitapları bireyin sosyalleşmesini sağlayacak en ideal ders kitaplarını oluşturmaktadır. Bu bakımdan sosyal bilgiler ders kitapları önem arz etmektedir. Sosyolojik Açıdan Sosyal Bilgiler Ders Kitapları ve Sosyalleştirme Rolleri adlı araştırma konumuz; sosyal bilgiler ders kitaplarının bireyi sosyalleştirebilme özelliğini ortaya çıkarmak adına yapılmıştır. Bunu yaparken sosyolojik bir bakış açısı doğrultusunda eğitimin toplumsal fonksiyonlarını da göz ardı etmeyecek bir çalışma olmasına dikkat edilmiştir. Ayrıca sosyal bilgiler ders kitaplarının sosyalleştirme faaliyetinde bulunurken fertlerde gerçekleşmesi istenen/istenmeyen davranışların neler olduğu da belirtilmiştir. Bu da bireyin toplumsal katılım sürecinde uyması gereken toplumsal kural ve değerlerin ne olduğunu bilmesini sağlayacaktır. Konuyla ilgili olarak önce ilgili literatür taranmış ardından araştırmaya konu olan sosyal bilgiler ders kitapları incelenmiştir. Yeni İlköğretim programına göre hazırlanmış hem Milli Eğitim Bakanlığı hem de Özel Kesime ait yayınevlerinin, her sınıftan birer tane olmak üzere 4., 5., 6. ve 7. sınıf sosyal bilgiler ders kitaplarının sosyalleştirme rolleri incelenmiştir. Bunun yanı sıra milli eğitime ait belgeler ve ikinci derece kaynaklardan da faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda Sosyal bilgiler ders kitaplarının sosyalleştirme rolünün olduğu tespit edilmiş olup, sosyal bilgiler ders kitaplarının sosyalleştirme rolleri başarılı bulunmuştur. Ayrıca sosyal bilgiler ders kitapları, bireylerin sosyal ve kültürel bir şahsiyet sahibi olmalarını da sağlamaktadır. Birey sosyal bilgiler ders kitapları sayesinde sosyalleşip topluma uyum sağlayabilmektedir. Böylece sosyal bilgiler sayesinde etkin, sosyal ve iyi vatandaşlar yetişerek toplumun ve ülkenin kalkınması gerçekleştirilebilmektedir.