Temporomandibular eklem dejenerasyonlarının retrospektif olarak radyografik ve ultrasonografik değerlendirilmesi

Bu tez çalışmasının amacı temporomandibular eklem (TME) dejenerasyonlarının teşhisinde ultrasonografi ve panoramik radyografinin altın standart olan konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile karşılaştırılarak duyarlılık, özgüllük, pozitif kestrim değeri ve negatif kestrim değerini belirlemek; bu dejenerasyonların yaş ve cinsiyet açısından dağılımını tespit etmektir. Çalışmada Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi kliniğine TME şikayetiyle başvurmuş 143 hastaya ait 286 TME kondili konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT), panoramik radyografi ve ultrasonografi (USG) görüntüleri retrospektif olarak incelenmiştir. Analiz sonucunda çalışmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 50.3 ± 14.4 bulundu. Dejeneratif değişikliklerin görülme oranı kadınlarda erkeklere daha yüksekti. Her iki cinsiyette de en sık görülen dejeneratif değişiklik düzleşme olarak bulundu. Her iki cinsiyette de düzleşmeyi sırasıyla erozyon, osteofit, skleroz, eklem faresi ve subkortikal kist izledi. KIBT'da tespit edilen 143 hastaya ait dejeneratif değişikliklerin 135 (%94,4)'i Panoramik radyografide, 124 (%86,7) 'ü USG'de tespit edildi. Dejeneratif değişikliklerin panoramik radyografide duyarlılıkları; erozyon için %52, osteofit için %60, düzleşme için %89, eklem faresi için %46, subkortikal kist için %50, skleroz için %63 olarak özgüllükleri ise erozyon için %100, osteofit için %100, düzleşme için %100, eklem faresi için %99, subkortikal kist için %99, skleroz için %99 olarak bulundu. Dejeneratif değişikliklerin USG de duyarlılıkları; erozyon için %45, osteofit için %39, düzleşme için %73, eklem faresi için %15, subkortikal kist için %17, skleroz için %45 olarak özgüllükleri ise erozyon için %97, osteofit için %99, düzleşme için %98, eklem faresi için %99, subkortikal kist için %100, skleroz için %99 olarak bulundu.USG ve panoramik radyografinin dejeneratif değişikliklerin tespit edilmesinde KIBT ile karşılaştırıldığında duyarlılık oranları özgüllük oranlarına göre düşük bulunmuştur. Dejeneratif değişikliklerin yokluğunun tespit edilebilmesi varlığının tespit edilebilmesinden daha güvenlidir. Anahtar Kelimeler: Düzleşme, Erozyon, Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi, Osteofit, Ultrasonografi