Turgut Özal dönemi sosyal hizmet uygulamaları

Sosyal hizmet, ilk çağlardan bu yana var olan bir uygulama alanıdır. Sosyal hizmet uygulamalarının toplumsal yaşamda daha görülebilir bir hal alması sosyal politika alanının gelişimi ile olmuştur. Sanayi Devrimi sonucunda ortaya çıkan sosyal sorunların çözümünde sosyal politika disiplini aktif bir rol üstlenmiştir. Sosyal politikaların güçlenmesi ile birlikte, sosyal politikaların saha da uygulanmasını sağlayan sosyal hizmetler de güçlenmiştir. Sosyal hizmet uygulamaları, toplumsal yaşamda dezavantajlı konumda bulunan bireylerin toplumsal işlevselliklerinin maksimizasyonunun sağlanması için müdahale etmektedir. Çalışma genelinde sosyal politikalar ve sosyal hizmet uygulamaları bir bütünlük içerisinde sunulmaya çalışılmıştır. Sanayi Devrimi sonucunda ortaya çıkan sosyal sorunlar ile devletin niteliğinde değişimler ortaya çıkmaya başlamıştır. Artan toplumsal sorunların çözümü için devlet sosyal alana müdahale etmiş ve 1929 krizi sonrasında sosyal refah devleti kimliğine bürünmüştür. Sosyal refah devleti, vatandaşlara asgari yaşam şartları sunmak için mücadele eden devleti tipi olup . vatandaşlarına asgari yaşam şartları sosyal politikalar ve sosyal hizmet uygulamaları ile sunulmaya çalışılmıştır. 1945-70 arası dönemde refah devleti altın çağını yaşamış, bu dönemde devletler sosyal politikalara ve sosyal hizmetlere önem vermiş ve gelişimleri sağlanmıştır. 1960'lı yıllarda Türkiye "sosyal devlet" ilkesini benimsemiş, bu yönde sosyal hizmet alanında kurumsallaşma çalışmaları yaşanmıştır. 1970'li yıllarda yaşanan krizler sonucunda kamusal sosyal harcamalardan dolayı sosyal refah anlayışı eleştirilmiş, değişen dünya şartları ile birlikte sosyal refah anlayışı terk edilmeye başlanmıştır. 1980'li yılların başında gelişmiş ülkelerde uygulamaya geçen neoliberal politikalar Türkiye'de 24 Ocak kararları ile benimsenmiştir. Neoliberal politikalar ile hayata geçirilen uygulamalar sosyal devlet anlayışını zayıflatmaya başlamıştır. Bu çalışma ile; 1980-1993 yılları arasında Türkiye'de siyasal anlamda etkili olan Turgut Özal'ın döneminde uygulanan sosyal politikalara ve sosyal hizmet uygulamalarına verilen önem tespit edilecektir. Bu dönemde yaşanan küreselleşme ve neoliberal politikalardan etkilenen sosyal politikaların uygulama alanı olan sosyal hizmetlerin ve sosyal hizmetlerin kurumsallaşma çalışmalarının incelenmesi gerekmektedir. Çalışma sonucunda Turgut Özal döneminde benimsenen neoliberal politikaların etkisiyle birlikte sosyal hizmet uygulamalarının genellikle yoksulluk alanında yoğunlaştığı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları dışında gerekli kurumsallaşma çalışmalarının yapılmadığı görülmüştür.