Türk hukukunda münhasır distribütörlük sözleşmesi (bölgesel koruma içeren satım ve dağıtım sözleşmesi)

Münhasır distribütörlük sözlesmesi, anlasma konusu malların, belirli bir cografi bölgede dagıtımının ve satısının, üretici tarafından, bagımsız bir tacir olan distribütöre münhasıran bırakıldıgı, çerçeve niteliginde sürekli öyle bir sözlesmedir ki, bu amaç için üretici, distribütörün bölgesinde aktif satıs yapmama ve mamullerin tamamını veya bir kısmını sözlesme süresince yalnız münhasır distribütöre gönderme yükümlülügünü üstlenmektedir. Buna karsılık münhasır distribütör ise, sözlesme konusu malları üreticinin çıkarlarını gözeterek dagıtma, malların sürümünü arttırıcı faaliyetlerde bulunarak kendi ad ve hesabına satma ve teknik servis ile müsteri hizmetlerini sunma yükümlülügünü üstlenmektedir. Tanımından anlasılacagı üzere, hukuki niteligi bakımından münhasır distribütörlük sözlesmesi, yasa ile düzenlenmeyen, karsılıklı tam iki tarafa borç yükleyen, kendine özgü yapısı olan, sürekli bir baglılık meydana getiren, çerçeve niteliginde, Rekabet Hukuku bakımından dikey bir satıs ve dagıtım sözlesmesidir. Münhasır distrübütörlük sözlesmesi isimsiz sözlesmelerin bir çesidini olusturmakta ise de, zamanla uygulamada ve farklı kanunlardaki düzenlemelerle bugünkü ismi ile anılmaya baslanmıstır. Münhasır distribütörlük sözlesmelerinin, ürün satıslarını arttırmak, markalar arası rekabetin artmasını saglamak ve tüketicinin söz konusu malı daha kolay ve çabuk bulmasına imkan vermek gibi, bir çok olumlu yönleri bulunuyor ise de; münhasır distribütörlük sözlesmeleri ancak, `'Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'' hükümlerine aykırı hükümler içermedigi ve `'Dikey Anlasmalara liskin Grup Muafiyet Tebligi'' tarafından açıkça yasak olarak nitelenmedigi sürece hukuka uygun ve geçerli kabul edilecektir.