Türkiye'de tarımsal üretim ile sera gazı emisyonu arasındaki ilişki

Geleceğimiz açısından en fazla endişeye yol açan küresel sorunlardan birisi iklim değişikliğidir. İklim değişikliğinden etkilenen önemli sektörlerden birisi de tarım sektörüdür. Dünyada giderek artan nüfusun gıda ihtiyacının karşılanması için tarım sektörünün devamlılığı önem taşımaktadır. Diğer yandan tarım sektörü sera gazı salınımına neden olan bir sektördür ve bu yüzden tarımsal üretimden kaynaklı sera gazı salınımını azaltacak politikaların geliştirilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada; Türkiye'de tarımsal katma değer, ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji, kentsel nüfus büyüme hızı ve sera gazı emisyonları arasındaki ilişki, 1990-2021dönemleri arasında zaman serisi yöntemi ile incelenmektedir. ARDL sınır testi yaklaşımından yararlanılan çalışmada kısa ve uzun dönem katsayı tahmininde bulunulmuştur. Hem kısa dönemde hem de uzun dönemde ekonomik büyüme ve tarımsal katma değerin sera gazı emisyonları üzerinde etkisi istatiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde bulunmuştur. Bu sonuçlar ekonomik büyüme ve tarımsal katma değerin çevresel kirliliği artırdığını göstermektedir. Kentsel nüfus büyüme hızı ve yenilenebilir enerjinin de sera gazları emisyonu üzerinde negatif ve istatiksel olarak anlamlı etkisi bulunmuştur. Tarımsal katma değerin küresel ısınma üzerindeki etkisini azaltabilmek için tarım sektörüne yönelik politikaların geliştirilmesi gerekmektedir. Tarım sektöründe fosil enerji tüketiminin azaltılarak yenilenebilir enerjinin artırılması önem taşımaktadır. Ekonomik büyüme hedefi gerçekleştirilirken çevresel kirliliği göz ardı etmeyecek, sürdürülebilirliği sağlayacak politikaların devreye sokulması gerekmektedir. Yenilenebilir enerjinin sera gazı üzerindeki etkisini daha da azaltabilmek için Türkiye'nin yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırması, yatırımların artırılması için teşvik politikalarının artırılması önemli unsurlardan biridir.