Üniversite ve lise öğrencilerinin sosyal amaç oryantasyonlarının başa çıkma ve bazı değişkenlerle incelenmesi

Bu çalısmada üniversite ve lise ögrencilerinin sosyal amaç oryantasyonları düzeyi ile basa çıkma tutumları , anne ve baba egitim durumları , basarı algısı, fiziksel görünüm algısı ve ekonomik durum algısı arasındaki iliski incelenmistir. Arastırma için iki ölçme aracı kullanılmıstır:Sosyal Amaç Oryantasyon Ölçegi (Allison Ryan 2001 ) ve Stresle Basa Çıkma Tutumları Envanteri (SBTE) (Yasar Özbay, 1993).zzet Baysal Üniversitesin `de farklı bölümlerinde ögrenimlerine devam eden ögrencilerle , Düzce `de farklı liselerde ögrenim gören 323 lise ögrencisi ile 287 üniversite ögrencisi (334 `ü erkek, 276 `sı kız ) toplam 600 ögrenci çalısmaya katılmıstır.Verilerin analizi tek yönlü varyans analizi ve t testi ile yapılmıstır. Bu arastırmada sosyal amaç yönlendirme modeli temel alınmıstır. Bu model, sosyal amaç arastırmalarını temel alarak olusturulmus ve bu da daha önce var olan akademik basarı yönlendirmesinden esinlesmistir. Bu model üç bazal amaç oryantasyonundan olusmaktadır ki bunlar; mastır (görev, ögrenme), performans yaklasım(yapabilirlik) ve performans kaçınımdır. Bunlar destekleyici iliskiler üzerine odaklanmıs olup, becerileri gelistirmek ve yeniden insa etmek amacı gütmektedir. Performans yaklasım yönlendirmesi, bireyin kendisine sosyal prestijini göstermeye odaklanmasıdır. Performans kaçınım amaçları, bireyin kendisinin sosyal olarak beceriksiz oldugunun baskalarına gösterilmemesi düsüncesine odaklanmasıdır. Sosyal amaç oryantasyonunun bazı degerlerle iliskisine bakıldıgında, sosyal mastır iliskilerde gerek fiziksel görünüm algısında sosyal ve akademik durumlarda çok daha fazla adaptivdir. Buna ragmen sosyal performans kaçınım amaçları sosyal ve akademik fonksiyonlar için zararlıdır. Bu çalısmada Sosyal mastır, sosyal performans yaklasım, aktif planlama, dıs yardım arama ve kabul yeniden yapılanma ile yüksek oranlarda pozitif olarak iliskili oldugu gibi ;sosyal performans kaçınım, biyokimyasal olarak kaçma soyutlama, kaçma soyutlama duygusal eylem ile yüksek fakat negatif yönde iliskili oldugu bulunmustur.Sosyal performans yaklasım ise sosyal performans kaçınım, dıs yardım arama, kabul yeniden yapılanma, kaçma soyutlama duygusal eylem pozitif yönde iliskili oldugu bulunmustur.Sosyal performans kaçınımın ise , dine sıgınma ve kaçma soyutlama duygusal eylem ile arasında pozitif yönde güçlü bir iliski bulunmus aynı zamanda aktif planlama ile ve dıs yardım arama ile oranında ters yönde iliskili oldugu bulunmustur.Son olarak arastırmanın sınırlılıkları ve yapılacak diger arastırmalar için öneriler tartısılmıstır.