Yönetsel denetim ve yerel yönetimlerde halk denetçisi

ÖZETYÖNET M N DENETLENMES VE YEREL YÖNET MLERDEHALK DENETÇ SYUSTEMUR, SerapYüksek Lisans TeziKamu Yönetimi BölümüTez Danışmanı : Yrd. Doç. Dr. Arif ErençinAralık 2005, 111 SayfaYönetimin coğrafi ve işlevsel olarak genişlemesine koşut olarak yenidenetim türleri ortaya çıkmaktadır. Bu gelişmenin sonuçlarından birisi de halkdenetçiliği kurumunun oluşturulması ve yaygınlaştırılmasıdır. Bu kurum, diğerdenetim mekanizmalarının alternatifi değil, onların eksikliklerini gideren,boşluklarını dolduran bir kurum olarak görülmektedir. Halk denetçisi, yargı organıkadar bağımsız fakat ondan daha az biçimci, daha hızlı çalışan, yönetimin içinekolaylıkla girebilen, söz konusu yönetsel olayla ilgili olarak daha somut ve kişiselaraştırma yapabilen bir kurumdur. Bu kurum yönetimi sadece yasallık çerçevesindedeğil, insan hakları bakımından da denetler ve değerlendirir. Yönetimin işlemeyenve eksik yanlarını, kusurlarını ortaya çıkarır ve eleştirir. Bazı ülkelerde ulusal halkdenetçisinin yanında, yerel düzeyde yetkili yerel yönetimler halk denetçisioluşturulmuştur. Türkiye de bu gelişmelerin etkisi altındadır. Cumhurbaşkanıtarafından TBMM'ne geri gönderilen ve henüz yasalaşmamış bulunan ?KamuYönetiminin Temel lkeleri ve Yeniden Yapılandırılması Hakkında Kanun?(KYTK)'un 42. maddesinde ?mahalli idareler halk denetçisi?ne yer verilmiştir. Buçalışmada, yönetimin denetlenmesi bağlamında, oluşturulması hedeflenen yerelyönetimler halk denetçiliğinin, farklı ülkelerde ortaya çıkan uygulama örnekleriçerçevesinde değerlendirilmesi yapılarak varılan sonuçlar ve öneriler ortayakonulmuştur.Anahtar Kelimeler : Denetim, yerel yönetim, halk denetçisi, yeniden yapılanma.