Yükseköğretimde yabancı uyruklu öğrencilerin kültürel uyum süreçlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Amaç: Bu çalışma, Eskişehir'de öğrenim gören uluslararası öğrencilerin geçirdiği kültürel uyum süreçlerini çeşitli değişkenler açısından incelemek üzere gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacı, öğrencilerin sosyal öz-yeterlik, cinsiyet, çalışma durumu, sınıf düzeyi, geldikleri kıta ve kültürel ilgi derecelerine ilişkin algılarının, kültürel uyum puanlarını nasıl etkilediğini değerlendirmektir. Araştırmanın bir diğer amacı da öğrencilerin geldikleri andan itibaren yaşantıları ve genel olarak Türkiye'ye uyum süreçlerini değerlendirmeleri yoluyla niteliksel bir bakış açısıyla nicel bulgulara destek sağlamaktır. Yöntem: Bu araştırma, Eskişehir'de bir devlet üniversitesinin farklı bölümlerinde öğrenim görmekte olan 478 yabancı uyruklu lisans öğrencisinin kültürel uyum süreçlerini nicel bir araştırma yaklaşımıyla ele almıştır. Bu yönüyle tarama modelinde ele alınan çalışmada maksimum çeşitlilik ve ulaşılabilir örnekleme yöntemleri ile yapılmıştır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde bu tez kapsamında geliştirilen Kültürel Eğilimler Anketi ve Batır (2017) tarafından geliştirilen ve Cronbach Alpha güvenirlik karsayısı .88 bulunan Kültürel Uyum Ölçeği kullanılmıştır. Ölçeğe güncel bir açımlayıcı faktör analizi (AFA) uygulanmış olup yapı geçerliği tekrar sınanmıştır. Güncel formda .97 bulunan güvenirlik verilerinin yanı sıra açıklanan varyans ise %62.12 olarak bulunmuştur. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde ise verilerin parametrik test koşullarını sağlaması üzerine, t-testleri ile ANOVA testleri uygulanmıştır. Bulgular: Kültürel uyum puan ortalamalarının 41,63 olarak orta düzeyde bulunduğu örneklem grubunun puanlarının sosyal yeterlik, kültürel ilgi, çalışma durumu, sınıf düzeyi ve gelinen kıta değişkenlerine göre anlamlı farklılık içerdiği bulunmuştur. Buna karşın kültürel uyum puanlarının cinsiyete göre ise anlamlı farklılık içermediği ortaya çıkmıştır. Söz konusu bulguların yanı sıra, kültürel eğilimler anketinde yer alan açık uçlu soruya verilen yanıtlardan hareketle, genel olarak kültürel uyum süreçlerindeki izlenimlerinin olumlu bir bakış açısıyla yansıtıldığı söylenebilir. Sonuç ve Öneriler: Araştırma katılımcılarının kültürel uyumlarının cinsiyet değişkeni haricinde önemli değişkenler açısından anlamlı farklılık içermesi söz konusu olmuştur. Daha fazla katılımcıyla, Türkiye'nin farklı coğrafi bölgelerindeki gerek devlet gerek özel üniversiteler nezdinde benzer araştırmalar gerçekleştirilmesi önerilmektedir.