4
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Departman Tezleri
Ankara-Gölbaşı Mogan Parkı'nın Gölbaşı Özel Çevre Koruma Bölgesi'ne etkileri
Sulak alanlar temel ekosistemlerden birini oluşturdukları halde tarih boyunca insanlar tarafından zararlı alanlar olarak görülmüşlerdir. Sulak alanların önemi günümüzde yeni yeni anlaşılmaktadır. Son yıllarda; insanların, uluslararası ve ulusal düzeyde gösterdikleri çevre hassasiyeti sulak alan ekosisteminin sürdürülebilirliğinin sağlanması konusunda önem taşımaktadır. Bu olumlu gelişme sonucunda ülkemizde biyolojik çeşitlilik gösteren alanlar, sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla koruma altına alınmış ve ÖÇKB (Özel Çevre Koruma Bölgesi) olarak ilân edilmiştir. Bu amaçla 22.10.1990 tarihinde Ankara ili Gölbaşı ilçe sınırları içinde 273,94 km²'lik bir alan ÖÇKB alanı ilân edilmiştir.Bu çalışmada Ankara Gölbaşı Mogan Parkı'nın Gölbaşı ÖÇKB'ne olan etkilerini saptayarak, alanın sürdürülebilir kullanımının nasıl sağlanacağının belirlenmesi amaçlanmıştır.Bu amaç doğrultusunda alana ait fiziksel verilerle beraber flora ve faunaya ilişkin bilgiler verilmiştir. Bununla beraber Mogan Parkı'na ait verilerde sunulmuştur. Fiziksel verilerden olan topoğrafyadaki değişimi tespit edebilmek amacıyla Mogan Parkı'nın yapımından önceki ve sonraki uydu görüntülerinden yararlanılmıştır. Bu görüntüler üst üste çakıştırılmış ve 2100 m'lik kıyı şeridinde değişim tespit edilmiştir. Yine aynı yöntem ile alana ait floranın bir parçası olan sazlık alanlardaki değişim tespit edilmiş ve CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri) ortamına aktarılmıştır. Elde edilen veride 5400 m²'lik sazlık alanın ortadan kaldırıldığı belirlenmiştir. Faunada meydana gelen değişim ise, Doğa Derneği'nin yaptığı yıllık sayımlardan yararlanılarak tespit edilmiş ve 65 adet göçmen kuş türünün bir daha bölgeye uğramadığı belirlenmiştir.Çalışmada irdelenen veriler ışığında; Gölbaşı ÖÇKB içinde yapılan Mogan Parkı'nın yapımı sırasında, alanın sürdürülebilir kullanımı dikkate alınmadığı belirlenmiş ve bu doğrultuda tespit edilen olumsuzluklara karşı çözüm önerileri getirilmiştir.Anahtar Sözcükler: Özel çevre koruma bölgesi, Sulak alanlar, Mogan Gölü, AnkaraBilim Kodu: 502.11.01
Kuzey Ankara girişi (Protokol Yolu) kentsel dönüşüm projesinin peyzaj mimarlığı açısından irdelenmesi
Türkiye'de 1950'li yıllardan itibaren çoğalan göç unsuru, kentsel sorunların oluşumundaki ana neden olarak göze çarpmaktadır. Göçle beraber ortaya çıkan ekonomik ve sosyal problemler, kişilerin yaşam mekânlarına da yansımış ve gecekondulaşma, hızlı bir şekilde ilerlemeye başlamıştır. Dolayısıyla gecekondulaşma, beraberinde kalitesiz yaşam mekânlarını getirmiştir. Kalitesiz yaşam mekânlarının sağlıklaştırılması için de kentsel dönüşüm uygulamaları başlatılmıştır.Bu çalışmada; Ankara'nın en kapsamlı kentsel dönüşüm projelerinden biriolan, Kuzey Ankara Girişi (Protokol Yolu) Kentsel Dönüşüm Projesi'ninalan kullanım kararlarının, peyzaj mimarlığı ilkelerine göre irdelenmesi amaçlanmıştır.Çalışmada teorik çerçevede kentsel dönüşüm kavramı, alan kullanım standartları, kentsel dönüşümün tarihsel süreci hakkında literatür çalışması yapılmıştır. Bu çerçevede kentsel dönüşüm projelerinin Avrupa'daki ve Ankara'daki uygulamaları incelenmiş, benzer ve farklı yönleri belirtilmiştir. Ayrıca Türkiye'deki kentsel dönüşüm yasa ve yönetmelikleri de incelenmiştir.Kuzey Ankara Girişi Kentsel Dönüşüm Projesi'ne yönelik olarak yapılan çalışmada, alanın mevcut fiziksel ve sosyo-kültürel özellikleri ile teorik bilgiler proje üzerinde değerlendirilmiştir.Araştırmanın sonucunda; Kuzey Ankara Girişi Kentsel Dönüşüm Projesi uygulanan örneklerle ilişkilendirilmiş, yasal açıdan eksikleri belirtilmiş, proje alanının fiziksel özelliklerinden dolayı oluşacak hatalar saptanmış, fiziksel planlama boyutundaki hata ve eksiklikler belirlenerek çözüm önerileri geliştirilmiştir.Çalışmada ayrıca kentsel dönüşüm projelerinin sadece fiziksel olarak değil, ekonomik, kültürel ve sosyal açılardan da ele alınması gerektiği belirtilmiş, kentsel dönüm projelerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması için özellikle mekânsal dönüşümlerde ekolojik veri tabanlı fiziksel planlamaların yapılması önemle vurgulanmıştır.
Taraklı yerleşimindeki tarihi dokunun sürdürülebilirliği bağlamında kentsel koruma ve geliştirme stratejileri
Tarihi çevreler, geçmiş dönemlerin sosyal, kültürel ve ekonomik yapısını, yaşam biçimi ve felsefesini yansıtmaları, doğa-bina ve bina-insan ilişkileri arasında kurdukları ilişkinin doğruluğu açısından büyük bir birikimin ifadesidir. Tarihi çevreler, tarihi kent dokuları, kentsel belleği yansıtan özel alanları temsil etmektedir. Tarihi kentler ve tarihi evler geçmiş kültürlerin ve medeniyetlerin önemli şahitleri olmaktadır.Günümüzde yaşanan hızlı kentleşme ve nüfus artışının da etkisiyle ortaya çıkan, düzen ve plandan yoksun yapılaşmalar, tarihi çevrelerin de zedelenmesine, hatta giderek yok olmasına neden olmaktadır. Bu alanlarda yapılan restorasyon ve koruma çalışmalarına ek olarak yeniden işlevlendirme kavramı da giderek önem kazanmakta ve yaygınlaşmaktadır.Bu tezde öncelikle tarihi çevre, tarihi kent dokusu kavramları ve tarihi çevre bilinci açıklanmaya çalışılmakta, bu nedenle de tarihi yeniden değerlendirmenin ve tarihi çevrelerin yeniden yaşayan mekanlar haline gelmesinin önemi ve gerekçeleri vurgulanmaktadır.Bu tezin amacı, Taraklı yerleşimindeki tarihi dokunun sürdürülebilirliği bağlamında kentsel koruma ve geliştirme stratejileri geliştirmektir.Tez kapsamında, ülkemizde tarihi dokusunun ve yapılarının günümüze kadar özgün haliyle korunmuş olduğu önemli tarihi kentlerden biri olan Sakarya'nın Taraklı ilçesinin tarihi kent dokusu örnekleme çalışması için seçilmiştir. Taraklı, Bizans ve Osmanlı Medeniyetleri'nin kültür merkezi olmuş, anıtsal yapıları ve sivil mimari örnekleriyle geçmişin izlerini bugüne taşımış önemli bir tarihi kent merkezidir. Bu bağlamda, seçilen araştırma alanına ilişkin elde edilen veriler sonucunda, mevcut doku ve sorunlar belirlenmiş, geleneksel dokuya uyumun gerçekleştirilmesi ve sosyo-kültürel yaşamın geliştirilmesine yönelik kentsel tasarım ve kentsel peyzaj tasarımı önerileri sunulmuştur.Anahtar kelimeler: Tarihi çevre, kentsel koruma, kentsel tasarım, sürdürülebilirlik, TaraklıBilim Kodu: 502.11.01
Trabzon Zağnos Vadisi kentsel dönüşüm örneğinin kentsel peyzaj planlama açısından değerlendirilmesi
Binlerce yıllık uygarlık tarihi içinde, insanın doğa ile birlikte yarattığı doğal ve kültürel miras, sanayi devrimi ve sonrasında yaşanan teknolojik gelişmeler, hızlı kentleşme ve nüfus artışı ile sağlıksız mekanlara dönüştürülmüş ve zaman zaman da yok edilmiştir.Trabzon Ksenophon'dan, Evliya Çelebi'ye, Fallmerayer'den, Frunze'ye kadar yüzlerce seyyahın ziyaret edip düşüncelerini tarihe birer belge olarak aktardıkları "seyahatnamelerde" ki ana buluşma noktasıdır. Gizemli doğası, coğrafi konumu, Orta Asya, Kafkasya, Uzakdoğu, Ortadoğu'nun İstanbul ve Avrupa ile ilişkisinde önemli bir ticaret ve kültür merkezidir. Trabzon kenti de yaşadığı süreç içerisinde göç ve hızlı kentleşmenin etkisi altında kalmış plansız ve denetimsiz yapılaşma ile tarihi kültürel ve ekolojik mirasını kaybetmeyle karşı karşıya kalmıştır.Tarihi kent merkezinin yakınındaki Zağnos Vadisi uzun yıllar boyunca kentin hava koridoru olma özelliğini korumuşsa da zamanla vadi alanı gecekondu alanına dönüşmüştür. Yaşanan bu değişim sonucu Zağnos Vadisindeki yaşam biçimi çağdaş yaşam standartların oldukça gerisinde kalmıştır.Bu çalışmanın amacı Trabzon Zağnos Vadisi kentsel dönüşüm projesinin kentsel peyzaj planlama açısından değerlendirilmesi kuramsal bulgular, dünyada yapılan kentsel dönüşüm örnekleri ve alan analizleri doğrultusunda yapılmıştır. Kentsel dönüşüm ve kentsel peyzaj planlama kriterleri doğrultusunda öneriler geliştirilmiştir.