5
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Küresel iklim değişikliğine yönelik hukuksal düzenlemeler, karbon ticareti
Özellikle son yüzyıllarda yaşanan ve farklı kesimlerce sık sık dile getirilen iklim değişikliği, günümüzde küresel çapta önemli bir sorun haline gelmiştir. Yapılan bilimsel çalışmalar bu sorunun ciddiyetini ortaya koymuş ve tüm dünya genelinde geç de olsa fark edilmesini sağlamıştır. Değişen dünya düzeni ve gelişmekte olan ülkelerin fosil yakıtları kullanarak elde etmek istediği enerjiyi değişen iklime tercih etmeleri sorunun başlıca kaynağıdır. Bütün insanlığı ilgilendiren bu küresel sorunun çözüme kavuşturulması ise, tüm dünya ülkelerinin bir araya gelerek alacağı kararlar ve atacağı adımlarla mümkün görülmektedir. Yapılan bu çalışmada nitel araştırma modeli benimsenmiş, veri toplama ve analiz yöntemi uygulanarak uluslararası sözleşmelerden, bilimsel araştırmalardan, bilimsel tez çalışmalarından, dergi, makale, kitle iletişim araçları ve çevrimiçi kaynaklardan yararlanılmıştır. Çalışmada küresel iklim değişikliğinin geniş kapsamda ele alınması hedeflenmiş ve iklim değişikliğine neden olan sera gazları arasında yer alan karbondioksit gazının atmosfere salınımının azaltılmasına yönelik küresel ölçekte hangi hukuki düzenlemelerin ve anlaşmaların yapıldığı, alınan kararların uygulanabilirliği, iklim üzerinde olumlu etkilerinin olup olmadığı, özellikle de Paris Anlaşması'nda alınan kararlardan sonra karbon salınımının azaltılması noktasında karbon ticareti uygulamasının küresel ölçekte ve Türkiye'de uygulanabilirliğin artırılmasına yönelik ne gibi hukuksal düzenlemelerin yapılması gerektiği konuları ele alınmıştır. Yapılan değerlendirmeler sonucunda Paris Anlaşması, kendisinden önce yapılan anlaşmalara nazaran uygulanabilirlik açısından daha gerçekçi olsa da gelinen noktada yeterli görünmemektedir. Bu nedenle öncelikle karbon ticareti uygulamasının gelişmiş ülkeler ve gelişmekte olan ülkeler olarak iki ayrı başlık altında yeniden ele alınması ve küresel boyutta Birleşmiş Milletler tarafından caydırıcı hukuki düzenlemelerin yapılması gerekmektedir. Söz konusu hukuki düzenlemeler ile gerektiği durumlarda cezai müeyyidelerin de uygulanması ile net bir tavır alınmalı ve iklim değişikliğinin önlenmesi noktasında bir sonuca ulaşılmalıdır. Türkiye'de iklim değişikliğinin önlenmesine yönelik karbon ticareti noktasında kanun, mevzuat ve yönetmelik gibi hukuki uygulamalar mevcut değildir. Bu itibarla Türkiye'nin Çevre Kanunu başlığı altında tekrardan hukuki bir düzenleme yaparak karbon ticareti uygulamasına olanak tanımalı ve iklim değişikliği konusunda üzerine düşeni yapmalıdır.
Tokat'ın Almus yöresinde yetişen kızılcıkların (Cornus mas L.) fenolojik, pomolojik ve bazı kimyasal özelliklerinin belirlenmesi
Bu çalışma Tokat'ın Almus ilçesi florasında doğal olarak yetişen kızılcıkların fenolojik, pomolojik ve bazı kimyasal özelliklerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada kızılcık genotiplerinin tomurcuk kabarması, tomurcuk patlaması, ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme, çiçeklenme sonu ve hasat tarihi, meve ağırlığı (g), meyve sapı uzunluğu (mm), meyve eni (mm), meyve boyu (mm), çekirdek ağırlığı (g), çekirdek eni (mm), çekirdek boyu (mm), yaprak sapı uzunluğu (mm), yaprak alanı (cm²), meyve rengi, meyve eti rengi (L*, a*, b*, Hue°), yaprak rengi (L*, a*, b*, Hue°), pH, SÇKM (%), titre edilebilir asit miktarı (%), askorbik asit (C vitamini mg/l), mikro ve makro besin elementleri (N, P, K, Ca, Mg, S, Mn, Fe, Zn, B, Cl, Na), enzim (CAT, POD, SOD), amino asit (histidine, izolösin, lösin, lizin, metionin, fenilalanin, tehanin, triptofan, valin), organik asit (malik asit, laktik asit, sitrik asit, fumarik asit, okzalik asit) ve duyusal (renk, tat, burukluk, aroma) parametre değerleri incelenmiştir. Çalışmada elde edilen ortalama verilere göre kızılcık genotiplerinin meyve ağırlıkları 0,89 g (60 AM 29) - 2,85 g (60 AB 07), çekirdek ağırlıkları 0,13 g (60 AM 29) - 0,48 g (60 AD 11), SÇKM %5,30 (60 AB 01) - %28,30 (60 AM 29), askorbik asit (C vitamini) 148 mg/l (60 AB 08) - 449 mg/l (60 AB 07), meyvede N (azot) %2,11 (60 AG 27) - %4,85 (60 AO 40), meyvede katalaz (CAT) 0,01 eu/g (60 AG 23) – 10,20 eu/g (60 AM 31), meyvede histidine 365,19 pmol/ul (60 AO 37) - 4575,63 pmol/ul (60 AG 18), meyvede sitrik asit 18,60 µg/100g (60 AG 25) – 240,76 µg/100g (60 AD 17) arasında bulunmuştur. Araştırmada 45 genotip içerisinden tartılı derecelendirme sonunda en yüksek puanı alan 60 AB 01 (800), 60 AB 02 (800), 60 AB 04 (775), 60 AB 07 (880), 60 AD 10 (850), 60 AD 11 (790), 60 AD 16 (820), 60 AG 22 (800), 60 AM 35 (850), 60 AO 42 (820) genotipler ümitvar çeşit adayları olarak seçilmiştir.
Tarım sektöründe inovasyon uygulamaları: Nitel bir araştırma
Tarım sektörü son yıllarda dünyanın karşılaşmış olduğu COVID-19 küresel salgın süreci ile önemini daha da artırmıştır. Bu süreç, insanların varlıklarını devam ettirebilme ve geleceğe emin adımlarla ulaşabilmelerinde en önemli etkenin asgari seviyede gıda ihtiyacı olduğunu ve bunun tarım sektörü ile karşılanmasının mümkün olabileceğini göstermiştir. Özellikle dünya nüfusunun 8 milyar düzeyine yaklaşmasından sonra insanların gıda stoğunun karşılanması her geçen gün daha da zorlaşarak önem arz eden bir durum haline gelmektedir. Bu nedenle tarım sektöründe verimliliği arttırmak için inovasyon uygulamaları çok daha önemli bir noktaya gelmiştir. Ürün, üretim, satış, pazarlama, lojistik, yönetimsel gibi alanlarda yeni mecburiyetler ortaya çıkmıştır. Bu araştırmada Türkiye´de tarım faaliyetlerinde kullanılan inovasyonların neler olduğu ve mevcut durumu araştırılmıştır. Araştırmanın amacı, Türkiye´de tarım sektöründe gerçekleştirilen inovasyon uygulamalarının incelenmesidir. Bu bağlamda araştırmada nitel araştırma yöntemi kapsamında belgesel kaynak tarama tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, Türkiye´de inovasyon uygulamalarında bulunan tüm tarım örgütleri oluşturmaktadır. Bu kapsamda internet üzerinden ulaşılabilen 40 tarımsal örgüt araştırmanın örneklemi olarak belirlenmiştir. Tarımsal örgütlerin gerçekleştirmiş oldukları inovasyon uygulamaları, örgütlerin web sayfaları üzerinden incelenmiştir. Araştırma sonucunda inovasyon çalışmalarının Türkiye´de son dönemde hız kazandığı görülmüştür. Araştırma örneklemi kamu kurum, kuruluş ve özel sektör işletmelerinin yapılan inovatif faaliyetler ile tarımdan elde edilen katma değeri arttırmak istedikleri görülmüştür. Araştırma örneklemi örgütlerin bu amaç doğrultusunda çok sayıda inovasyonu hayata geçirdikleri ve aynı zamanda Ar-Ge çalışmaları devam eden çok sayıda proje üzerinde de çalışmalarına devam ettikleri tespit edilmiştir.
Farklı dozlardaki organik sıvı vermikompost uygulamalarının Bayburt ili ekolojik koşullarda yetiştirilen tarhun (Artemisia spp.) türlerinin verim ve verim unsurlarına etkisinin belirlenmesi
Bitkilerin oluşturduğu renkli doğal floranın, insanlara yaşam enerjisi vermenin yanı sıra negatif düşüncelerden uzaklaşmayı sağlayarak günlük hayatta olumlu etkileri bulunmaktadır. Doğada bir renk cümbüşü gibi yer alan bu bitkilerin birçok farklı alanda kullanıldığı bilinmektedir. İlaç sanayi başta olmak üzere, parfümeri, kozmetik, boya ve gıda üretimlerinde de sıklıkla bitkiler kullanılmaktadır. Tıbbi aromatik bitkiler bu üretim alanlarının temel hammaddesini oluşturmaktadır. Günümüzde adını sıkça duyduğumuz tıbbi aromatik bitkiler hem kullanım alanlarının genişliği hem de ekonomik önemi gibi sebeplerle daha yaygın olarak yetiştirilmektedir. Bu tez çalışması farklı dozlardaki sıvı vermikompost uygulamalarının Bayburt ili ekolojik koşullarında yetiştirilen tarhun (Artemisia spp.) türlerinin verim ve verim unsurlarına etkisinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Bayburt ili ekolojik koşulları için ilk kez farklı tarhun türlerine sıvı vermikompost uygulamaları yapılmıştır. Çalışmada verim ve verim unsurlarını belirlemek amacıyla yapılan ölçümlerde elde edilen sonuçlara göre; en uzun bitki boyu (40,67 cm) A. dracunculoides L. türünde kontrol parselinde görülürken, önemli verim değerlerinden olan yeşil herba verimi için en yüksek değer (519,89 kg/da) ise A. dracunculoides L. türünde 1200 mL/da gübre uygulaması yapılan parselde görülmüştür. Ayrıca drog herba oranı için en yüksek değer (%27,48) 3600 mL/da gübre uygulamasında A. dracunculus L. türünde belirlenmiştir. Elde edilen veriler olduğunu göstermiştir. Artemisia dracunculus örneklerinin özellikle yeşil yaprak oranı, yeşil yaprak verimi ve drog herba oranı gibi değerlerde üstün özellik gösterdiği belirlenmiştir. Bayburt ili ekolojik koşullarının Artemisia dracunculus tarhun türünün yetiştirilmesi için daha elverişli olduğu ve özellikle düşük dozlardaki vermikompost uygulamalarının yeterli olduğu görülmüştür.
Bazı aspir çeşitlerinin (Carthamus tinctorius L.) Bayburt şartlarında verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi
Bu araştırma Bazı Aspir Çeşitlerinin (Carthamus tinctorius L.) Bayburt Şartlarında Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi amacıyla 2021 yılında Bayburt ilinde yürütülmüştür. Deneme Bayburt Üniversitesi Organik Tarım İşletmeciliği deneme alanında Tesadüf Blokları Deneme Desenine göre üç tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Araştırmada Hasankendi, Zirkon, Balcı, Dinçer, Koç, Göktürk, Linas ve Olas olmak üzere 8 farklı aspir çeşidi materyal olarak kullanılmıştır. Denemede, bitki boyu (cm), ilk dal yüksekliği (cm), dal sayısı (adet/bitki), bitki başına tabla sayısı (adet/bitki), tabla çapı (mm), tabla başına tane sayısı (adet/tabla), bin tane ağırlığı (g), tane verimi (kg/da), kabuk oranı (%), yağ oranı (%) ve yağ verimi (kg/da) özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda; aspir çeşitlerinin tabla çapı dışında diğer incelenen karakterler üzerine önemli etkileri olduğu belirlenmiştir. En yüksek bitki boyu ve ilk dal yüksekliği Linas (sırasıyla 66,11 ve 35,83 cm) çeşidinden, en yüksek tabla çapı, bin tane ağırlığı ve tabla başına tohum sayısı Göktürk (sırasıyla 2,62 cm, 43,89 g ve 44,31 adet) çeşidinden, en yüksek bitki başına tabla sayısı Olas (15,22 adet/bitki) çeşidinden, en yüksek dal sayısı ise Koç (9,44 adet) çeşidinden, en yüksek kabuk oranı Dinçer (%57,38) çeşidinden elde edilmiştir. Aspir çeşitleri için önemli olan tane verimi, yağ oranı ve yağ verimi değerleri incelendiğinde en yüksek tane verimi Göktürk (164,00 kg/da) ve Olas (156,33 kg/da) çeşitlerinden, en yüksek yağ oranı Zirkon (%35,5) çeşidinden ve en yüksek yağ verimi ise Olas (42,78 kg/da) çeşidinden elde edilmiştir. Sonuç olarak, Bayburt ekolojik koşullarında yetiştirilen aspir çeşitlerinden Göktürk ve Olas çeşitlerinin verim ve kalite özellikleri bakımından daha iyi durumda oldukları belirlense de aspir bitkisinin özellikle yıllara olan tepkisini belirleyebilmek için adaptasyon çalışmalarına birkaç yıl devam edilmesinin önemli olacağı kanaatindeyiz. Anahtar Kelimeler: Carthmus tinctorius L., aspir, tane verimi, adaptasyon, yağ oranı