32
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Aşınmaya maruz parçaların aşınma dayanımlarının araştırılması
Endüstriyel üretim alanında, makine parçalarının teknik hasarlarının yüzde on biri aşınma nedeni ile ortaya çıkar. Ekonomik açıdan bu orana baktığımız zaman büyük maliyete neden olur. Aşınmaya maruz kalan parçalar zaman içerisinde makinenin tahrip olmasına sebep olabilir. Aşınmanın farklı türleri için farklı araştırmalar yapılmıştır. Triboloji teorilerine ve aşınma mekanizmalarına dayanıklı olan, aşınmayı önlemek ve azaltmak için farklı yöntemler kullanılmaktadır. Tamir bakım kaynağı bu yöntemlerden bir tanesidir. Bu yöntemde mevcut yüzeyin mevcut ana malzemeden aşınma direnci daha iyi verimli olması neden ile endüstriyel işletmelerde çok kullanılan bir metottur.Çimento üretim fabrikalarında çimento üretim sırasında öğütücü plakalar sürekli abrasif aşınmaya maruz kalmaktadır. Bu deneysel çalışmada çimento ara hammaddesi olan Farin ve ondan elde edilmiş Klinker tozu aşındırıcı olarak kullanarak 5 farklı sert dolgu kaynağı ile hazırlanmış numunelerin üzerinde abrasif aşınma deneyi yapılmıştır. Aşınma testlerinin sonuçları incelenip değerlendirildikten sonra mikro yapı resimlerini desteklemek için XRD testi yapılmıştır. Fazer 55, Thremo Dur, Unibase 660, Fazer 63 (kromca zenginleşmiş) Fazer 65 (kompleks karbürlü) elektrotlar bu deneyde kullanılmıştır.XRD analizi sonucunda, Fazer 65 (kompleks karbürlü) sert dolgu kaynağının iç yapısında MC karpitleri ve M7C3'den oluşan fazlar nedeni ile en yüksek sertlik ve ona doğru orantılı olarak artan aşınma direncine sahip olduğu saptanmıştır. Ayrıca içyapı matrislerinde Cr ve Mo ve W alaşımlarını oluşturan karpit fazların aşınma direncinin artmasında etkileyici oldukları tespit edilmiştir.
Bir yerli traktörde kullanılacak ileri-geri hareket (powershuttle) sisteminin mekanik bileşenlerinin bilgisayar destekli tasarımı ve analizi
Mekanik traktör uygulamalarında traktörün ileri geri hareketini yapması için operatörün debriyaj pedalına basmak suretiyle ileri-geri vites kolunu istediği pozisyona getirerek traktörü kullanması sağlanmaktadır.Powershuttle projesi kapsamında, debriyaj pedalına basmaksızın traktörün ileri geri hareketini tamamlaması amaçlanmaktadır. Böylece operatör uzun çalışma saatleri boyunca sürüş esnasında elini direksiyon üzerinden ayırmadan aracın ileri geri hareket etmesini sağlayabilecektir.Bu proje kapsamında yerli bir traktörde kullanılan şanzıman gövdesine göre en uygun tasarım yapılmış ve bu tasarımın mekanik hesapları da tamamıyla tasarıma uygun olacak şekilde hesaplanmıştır. Bunun yanında tasarım esnasında sızdırmazlık, montaj, üretilebilirlik gibi pek çok faktör göz önünde tutulmuştur. Yapılan mekanik hesapları sıralanacak olursa;?Konik dişli çark mekanizması hesabı,?Hidrolik kumandalı lamelli kavramaların hesabı,?Millere gelen kuvvetlerin ve yatakların hesabı, rulman seçimi,?Yay hesabı,?Kama hesabı,?Dinamik analiz,?Yapısal Analiz.
Yapıştırmalı ve perçinli kompozit bağlantılarda hasar davranışı
Bu çalışmada, kompozit malzemeden (kırpık cam elyaf keçe-polyester) üretilmiş olan çeşitli geometride levhaların; yapıştırma, perçinli ve hem yapıştırmalı hem perçinli birleştirmelerindeki hasar yükü deneysel olarak karşılaştırılmıştır. Numuneler 2.5 mm kalınlığındadır. D, perçin çapı; E, delik veya yapıştırma eksenin uç kenardan mesafesi; W ise numunenin genişliğidir. D, 5 mm olup, E/D oranı, 1, 2, 3, 4; W/D oranı, 2, 3, 4 olarak alınmıştır. Oluşturulan 12 farklı geometrideki numune yapıştırmalı, perçinli ve hem yapıştırmalı hem perçinli olarak birleştirilip çekme makinesinde (Instron-1114) çekilerek hasar tipleri ve yükleri tespit edilmiştir.
Çekici araçlar için hava körüklü süspansiyon sistemine sahip ön dingil tasarımı
ÇEKİCİ ARAÇLAR İÇİN HAVA KÖRÜKLÜ SÜSPANSİYON SİSTEMİNE SAHİP ÖN DİNGİL TASARIMIHasan GÜNALÜlkemizde, taşımacılık sektörünün ve teknolojinin gelişmesiyle birlikte kullanıcıların beklentileri de sürekli artmaktadır. Bu beklentilere ve rekabet ortamına paralel olarak kamyon kullanımı gün geçtikçe azalırken çekici (TIR) kullanımı artmaktadır.Bu çalışmada ülkemizde üretilen bir çekici araç referans alınarak hava körüklü bir ön süspansiyon(askı) sistemi tasarlanmıştır. Askı sistemi ile birlikte araca uygun yönverme geometrisi tekrar tasarlanmış ve optimize edilmiştir. Tasarımlar yapılırken bilgisayar destekli mühendislik araçlarından mümkün olduğunca yararlanılmaya çalışılmış ve her problem için optimum çözüm bulunmaya çalışılmıştır. Çalışmada ilk olarak askı sistemi kavramsal tasarımı yapılmış, bu kavramsal tasarıma uygun sistem bilgisayar ortamında tasarlanmıştır. Sistemi oluşturan elemanlar üzerine etki eden kuvvetler çeşitli senaryolar için elde edilmiş ve bu kuvvetler altında her parça için kütle optimizasyonu yapılmıştır.Çalışmanın son bölümünde, askı sisteminin temel taşıyıcı elemanı olan dingilin yorulma analizi yapılmıştır. Çalışma içerisinde tasarlanan komple sacdan kaynaklı olarak imal edilebilecek dingile geniş yer verilmiştir. Bu tasarım sayesinde imalatı oldukça kolay, ilk yatırım maliyeti muadil dövme parçaya göre oldukça düşük ve hafif bir çözüm oluşturulmuştur.
Plazma daldırma iyon implantasyonu uygulanmış AISI 4140 çeliğinin yüzey özelliklerinin incelenmesi
Plazma daldırma iyon implantasyonu yöntemi dünya üzerinde çok yeni bir teknolojidir, parçaların hem ömrünün uzatılması ve hem de parçanın kullanım ömrü süresince kullanım kalitesinin arttırılmasını sağlayan bir yöntemdir. Plazma daldırma iyon implantasyonu, azot, karbon ve bor gibi elementlerin iyonlarının bir katı kütle içine herhangi bir yöntemle enjekte edilmesini amaçlamaktadır. Plazma daldırma iyon implantasyonu (PIII veya PI3) yöntemi, yüksek enerjiye sahip iyonların yüzeye bombardımanı ile iyi bir yüzey modifikasyonu sağlar.Modern yüzey kalitesi geliştirme yöntemlerinden biri olan plazma daldırma iyon implantasyonu, yarı iletkenlerin üretiminden, makine parçalarının yüzey özelliklerinin iyileştirilmesine hatta bio-uyumlu vücut içi protez malzemelerinin geliştirilmesine kadar pek çok uygulama alanına sahiptir. Iyon implantasyonu yöntemi uygulanmış malzeme yüzeylerinde, yüksek sertlik, yorulma ve aşınma dayanımı ile korozyon direnci yüksek bir tabaka elde edilir.Bu tez çalışmasında AISI 4140 (42CrMo4) ıslah çeliği 8 ? 40 kV, 150 ? 1500 Hz ve 10 ? 55 mikrosaniye değerleri arasında farklı parametrelerde azot gazı kullanılarak 2 saat sabit süreyle Plazma Daldırma İyon İmplantasyonu işlemine tabi tutulmuştur. İşlem parametrelerine bağlı olarak elde edilen tabakaların yapıları, bu yapıların değişimine etki eden faktörler SEM ve XRD analizleri ile incelenmiştir. Ayrıca oluşan tabakaların sertlik değişimleri mikrosertlik yöntemiyle incelenmiş ve tabakaların özellikleri üzerine işlem parametrelerinin etkisi araştırılmıştır.
Plazma nitrürleme yöntemi ile demir dışı metallerin nitrlenmesi
Ti6Al4V alaşımının sahip olduğu biyouyumluluk ve korozyon direnci özellikleri nedeniyle son yıllarda pek çok alanda yaygın olarak kullanılmaktadır. Titanyum ve titanyum alaşımlarının, zayıf yüzey sertliği ve aşınma direncinden dolayı makina mühendisliğindeki kullanımları düşüktür. Bu problemlerin termokimyasal işlemler gibi bazı yüzey mühendisliği teknolojileri kullanarak üstesinden gelinebilmektedir.Ti6Al4V, titanyum alaşımının yüzeyinin sertleştirilmesinin ve aşınma direncinin geliştirilmesinin amaçlandığı bu çalışmadaki plazma nitrürleme işlemi 80% N2+20% H2 gaz karışımında, 1, 2 ve 4 saatlik işlem sürelerinde ve 600, 650, 700, 750, 800 ve 900 oC sıcaklıklarda gerçekleştirilmiştir. İyonitrürasyon işlemi sonucunda Ti6Al4V alaşımı numunelerinin SEM analizi, X-Ray difraksiyon analizleri yapılmış ve yüzeyde gelişen tabakaların mikroyapıları, kalınlıkları, mikrosertlikleri ve aşınma davranışları incelenmiştir.Optik incelemeler sonucunda Ti6Al4V alaşımı üzerinde bileşik ve difüzyon tabakası olarak adlandırılan iki tabaka saptanmıştır. Bileşik tabaka TiN ve Ti2N nitrürlerini içerir ve XRD sonuçları bu oluşumları desteklemektedir. Bu çalımsa da yapılan mikrosertlik ölçümlerinin sonuçlarına göre en fazla difüzyon tabakası sertliğinin 4 saat 800 oC'de oluştuğu görülmüştür. Ayrıca mikroskop incelemelerinde difüzyon tabakası kalınlığı, artan işlem süresi ve sıcaklığı ile birlikte artmaktadır. Pim disk sisteminde yapılan aşınma testi sonucunda, plazma nitrürleme sıcaklık ve süresinin artmasının aşınma direncini artırdığı saptanmıştır.
Plazma daldırma iyon implantasyonu (PIII) yöntemi ile demir dışı metallerin nitrürlenmesi
Plazma daldırma iyon implantasyonu (PIII), metallerin mekanik ve kimyasal yüzey özelliklerini modifiye etmek için geliştirilmiş, konvansiyonel ışın huzmesi iyon implantasyonu gibi, malzemelerin yüzeye yakın bölgesine aşılanmış enerji yüklü iyonları kullanır. PIII'da numune plazma ile sarılır ve negatif yüksek gerilim darbelerine maruz bırakılır. Elektrik alanı boyunca iyonlar (çoğunlukla azot iyonları), ivmelendirilerek numune yüzeyine aşılanırlar. PIII işleminin sağladığı en büyük kolaylıklardan biri, iyon ışınını ve numuneyi elle hareket ettirmeye gerek kalmadan aşılamanın numunenin her tarafında (numune tutucu ile temas eden kısmı hariç) eş zamanlı olarak gerçekleşmesidir.Yapılan bu çalışmada sahip olduğu özellikler nedeniyle son yıllarda pek çok alanda ve özellikle de protez malzemesi olması nedeniyle sağlık endüstrisinde yaygın olarak kullanılan ancak zayıf yüzey sertliği ve aşınma direncinden dolayı makina mühendisliğindeki kullanımları düşük olan Ti6Al4V alaşımının PIII yöntemi ile azot plazması içerisinde işlem görmüş yüzey ve yüzey altı tabakaların taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve X-ışını difraksiyonu analizleri (XRD) yapılmış, yüzeyde gelişen tabakaların mikroyapıları ve aşınma davranışları incelenmiştir.XRD analizi sonucunda Tİ6Al4V alaşımının yüzeyinde sıcaklık ve işlem süresiyle doğru orantılı olarak artan TiN ve Ti2N tabakalarının oluştuğu tespit edilmiş bu tabakalar SEM analizleri ve mikroyapı resimleri tarafından da desteklenmiştir. Bu çalışmada oluşan en kalın tabakanın işlem sıcaklığının en fazla yükseldiği 12. deney grubunda olduğu görülmüştür. Pin-on disk aşınma cihazında yapılan aşınma testi sonucunda, PIII işleminde frekans ve darbe süresinin arttırılmasının aşınma direncini arttırdığı saptanmıştır.
Torsen diferensiyelinin taşıt seyir dinamiğine etkisinin bir matematiksel taşıt modeli yardımıyla sayısal incelemesi
Bu çalışmada, Torsen diferansiyelinin taşıt seyir dinamiği karakteristiğine etkileri incelenmiştir. Bunun için, taşıt gövdesi ile tekerleklerin uzaydaki hareketlerinin ikinci derece diferansiyel denklem ifadelerini temel alan beş kütleli ve onbeş genel koordinatla kinematik ve kinetik olarak ifade edilebilen bir matematiksel model yardımıyla, MATLAB® tabanlı bir simülasyon programı oluşturulmuştur. Bağımsız askı sistemi, taşıt gövdesi, güç iletim sistemi ve lastik tekerlek gibi alt bölümlerden oluşan bu programdan yararlanılarak, taşıt tekerleklerinin tutunma katsayısındaki değişimin, tahrik konfigürasyonu, diferansiyel moment dağıtım oranı gibi parametrelere bağlı olarak, taşıtın doğrusal hareket ve özgül yönlenme karakteristiklerine etkileri araştırılmıştır.
Muhtelif kaynak yöntemlerinde doğru akımlı kaynakta kutuplamanın kaynak dikiş formuna etkilerinin araştırılması
Bu çalışmanın amacı, muhtelif kaynak yöntemlerinde doğru akımlı kaynakta düz ve ters kutuplamanın kaynak dikiş formuna etkilerinin araştırılmasıdır.Tezin araştırma aşamasında ark fiziği, kaynak makinalarının özellikleri ve kullanım alanları, kaynak dikiş formunu etkileyen ark kaynağı değişkenleri, ark kaynağı yöntemlerinde kutup değişimi ve etkileri, ark kaynağında dalga formu kontrol teknolojisinin kaynak dikiş formuna etkileri incelenmiştir. Yapılan araştırmalar sonucunda doğru akımda düz ve ters kutuplama durumlarının TIG, MIG ve toz altı kaynağında kaynak dikiş formunda nüfuziyete, kaynak dikiş yüksekliğine ve kaynak dikiş genişliğine etkileri bulunmuştur. Kutuplama çeşidinin (düz ya da ters) özellikle nüfuziyet ve dikiş yüksekliği değerlerine oldukça büyük etkisi olduğu görülmüştür. Elde edilen bu değerler kaliteli ve ekonomik bir kaynak dikişi için önemi ortaya çıkmıştır. Kaynak işlemi esnasında kutup değişiminin yanı sıra kaynak akım ve hızı da değişken olarak testlerde kullanılmıştır. Burada kaynak akımı ve hızın diğer değişkenler olarak seçilmesinde en önemli sebep kaynak işleminin ekonomisine etkilerinin göz önüne alınmasıdır.Kutuplama çeşidinin etkileri üzerine yapılan çalışmalar günümüzde yeni teknolojilerin yaratılmasında katkı sağlamıştır. Örneğin günümüzde kullanılan dalga formu kontrol teknolojisinin ortaya çıkmasında bu tip deneysel sonuçlardan yararlanılmıştır.
Lazer ışını ile metallerin kesilmesine etki eden parametrelerin incelenmesi
Parçaların üretilmelerinde birçok termik kesme yöntemleri mevcuttur. Termik kesme yöntemlerinin her birinin birbirine göre avantajları ve dezavantajları mevcuttur. Bu çalışmada, termik kesme yöntemlerinden biri olan lazer yönteminde, lazer ışını elde edilme yöntemleri, kesme yönteminde kullanılan CO2 lazer sistemi yapısı, lazer ışını ile kesme çeşitleri ve bunların etkilerinin neler olduğu hakkında bilgiler verilmiştir. CO2 lazeri kesme yönteminde kesme işlemini etkileyen parametreler vardır. Bu parametreler; lazer ışını odak noktası, kesme hızı, kesme gazı basıncıdır. Bu parametrelerin değiştirilmesi ile elde edilen numuneler kesim yüzeyleri, içyapıları ve sertlikleri bakımlarından karşılaştırılarak, parametrelerdeki değişimlerin etkileri analiz edilmiştir.
Kompozit levhalarda yüzey formunun ve çevresel aşınmanın darbe performansına etkisi
Bu çalışmada tuzlu suda 50 santigrat derece sıcaklıkta bir hafta boyunca bekletilerek yaşlandırılmış E-glass/epoksi tabakalı kompozitlerin düşük hızlı darbe altındaki dinamik cevabı deneysel olarak araştırılmıştır. Tek yönlü takviyelendirilmiş tabakalar [55/55/90]s şeklinde düzenlenerek 4 tabakalı numuneler elde edilmiştir ve bu numunelere hızlandırılmış yaşlandırma işlemi uygulanmıştır. Darbe testleri düşey ağırlık düşürme test cihazı ile yapılmıştır. Darbe testlerinde kullanılan vurucu 24 mm çapında, yarı küresel uçlu bir geometriye sahiptir. Vurucu kütlesi 4,926 kg' dır. Testler 4,58 m/s' lik çarpma hızı ve 20 J enerji seviyesinde yapılmıştır. Çalışmalarda 100 mm x 100 mm ebatlarındaki 4 farklı yüzey formuna sahip numuneler, özel imal edilen aparatlar yardımıyla darbe testlerine tabi tutulmuşlardır. Testlerin sonunda numuneler tarafından yutulan enerji değerleri, hasar modları, temas kuvvetleri birbirleriyle karşılaştırılmıştır.
Kompozit parçaların çeşitli yapıştırmalı bağlantı tasarımlarının karşılaştırılması
Gelişen Teknoloji ile birlikte kompozit kullanımının artması, kompozit bağlantı tasarımlarının önemini de arttırmaktadır. Kompozit malzemeler cıvata, perçin ve yapıştırıcı gibi farklı yöntemler kullanılarak birleştirilebilir. Bu yöntemlerden yapıştırıcı ile birleştirme yöntemi diğer yöntemlere kıyasla daha kolay ve ekonomiktir. Ayrıca bu yöntem ile birleştirilen bağlantılarda daha hafif tasarımlar ve düzgün gerilme dağılımı elde edilebilmektedir. Bu sebeplerden dolayı, kimyasal ve teknolojik alanlardaki gelişmelere paralel olarak yapıştırıcı ile birleştirme yönteminin sanayide kullanımı artmaktadır.Bu çalışmada kompozit malzemelerde yapıştırıcı ile birleştirme yöntemlerinden olan bindirme bağlantısı, köşe bağlantısı ve T bağlantının sonlu elemanlar analiz programı ANSYS yardımı ile analiz edilmiştir. Eşit kuvvetlere maruz bırakılmaları durumunda bu bağlantı tasarımlarında oluşacak gerilme değerleri karşılaştırılmıştır ve aralarından en uygun tasarımlar seçilmiştir.Anahtar sözcükler: Yapıştırıcı, Bindirme Bağlantısı, Köşe bağlantısı, T bağlantısı, ANSYS, Sonlu Elemanlar, Gerilme Analizi.
Ticari taşıtlarda kullanılan jantlarda dinamik işletim yükü altında oluşan yorulma ömrünün bilgisayar destekli belirlenmesi
Bu çalışmada, ticari taşıtlarda kullanılan çelik jantların dinamik işletim yükü altında oluşan yorulma ömrü incelenmiştir. Sonlu eleman analizi sonuçları ve hesap yöntemi yardımıyla, jant üzerinde gerilme yığılması meydana gelen bölgeye ait Wöhler diyagramı oluşturulmuş ve yorulma ömrü hesaplanmıştır. Jant prototiplerine uygulanan testler ile ortaya çıkan yorulma ömrü ve hesaplanan değerler arasındaki ilişki araştırılmıştır.
Koruyucu gaz kaynağında (MIG/MAG) gaz debisinin kaynak nüfuziyeti ve kaynak hızına etkisi
Kaynak, günümüzde bağlantı yöntemlerinden biri olarak imalatın birçok aşamasında sıkça karşımıza çıkmasının yanı sıra, bakım ? onarım işlemlerinde de sıkça başvurulan bir yöntemdir.Yöntemin ilk keşfedilişinden günümüze kadar, birçok farklı şekilde uygulaması bulunmasına rağmen sonsuz kaynak teli kullanımı, mekanize oluşu, her pozisyonda kolaylıkla kaynak yapılabilmesi vb. gibi nedenlerle MIG ? MAG Gazaltı Kaynak Yöntemi diğer yöntemlere nazaran daha fazla kullanım şansı bulmuştur.Kaynak işlemi sırasında elektrodun kaynak dikişi boyunca ilerleme hızı; birleştirilecek malzemelere verilen ısıyı, dolayısı ile kullanılan enerjiyi, dolgu teli miktarını ve nüfuziyet gibi bir takım değişkenleri etkileyeceğinden optimum bir değerde seçilmelidir.Birleştirme işlemi yapılırken birleştirilecek malzemelere enerjinin yanı sıra gerekli hallerde dolgu metali verilerek malzemelerin tek bir parça şeklinde birleştirilmesi sağlanır. Bu nedenle malzemelere mümkün olduğunca yoğun enerji verilmesi gerekmektedir. Yapılan çalışmalar arkın soğutularak enerji yoğunluğunun arttırılabileceğini göstermektedir.Çalışmamın ilk aşamasında, kaynak hızının nüfuziyet üzerindeki etkisi ile arkın çevresinden geçmekte olan gazı soğutmanın nüfuziyete etkisi incelenmiş, ikinci aşamada ise kaynak ağzı açılmamış numunenin su soğutmalı ve su soğutmasız nozul ile kaynak yapılması sonucunda oluşan nüfuziyet miktarları ayrıntılı biçimde incelenmiştir.
Denizcilikte kullanılan GRP / PVC sandviç yapıların kırılma tokluğuna çevrenin etkisi
Bu tezde denizcilikte kullanılan PVC/GRP sandviç kompozitlerin kırılma tokluğuna çevrenin etkisi deneysel olarak incelenmiş ve deneysel çalışmayı doğrulamak için bir paket program ile sonlu elemanlar yöntemi analizi yapılmıştır.İlk olarak on adet PVC (Poly Vinly Chloride) çekirdek ve GRP (Cam Takviyeli Plastik) yüzey malzemesinden oluşan sandviç numuneler el yatırması metodu ile üretilmiştir. Daha sonra beş adet numune, çekirdek malzemesinin yan yüzeyleri epoksi ile boyanıp Türk Standartları Enstitüsünde (TSE) yaşlandırma işlemine tabii tutulmuştur. Son olarak numunelerin kırılma tokluklarını araştırmak için Mod I çekme deneyi tüm on numune için uygulanmıştır.Diğer taraftan sonlu elemanlar yöntemiyle yapılacak analizde kullanmak üzere, kuru numune ve yaşlandırma işlemi uygulanmış numunelerin elastisite modülü ve Poisson oranı tespiti için yine çekme deneyleri yapılmıştır. Analiz sonuçları deney sonuçlarını yüzde 1 den daha az hata oranı ile doğrulamaktadır.
Debriyaj sistemlerinde kullanılan diyafram yayların karakteristiğinin incelenmesi ve optimizasyonu
Bu projenin amacı debriyaj sistemlerinde kullanılan diyafram yayların karakteristiğinin incelenmesi ve çalışma şartlarına bağlı olarak optimizasyonudur. Proje kapsamında Dönmez Debriyaj firması ile birlikte, firmanın talepleri doğrultusunda, diyafram yay tasarım ve testleri süreçlerinde yaşamış oldukları problemlere çözüm bulunmasına çalışılmıştır. Bu çalışmada ilk olarak standart bir diyafram yayın yay karakteristiği nümerik ve teorik yöntemler ile belirlenerek birbirleri ile karşılaştırılmıştır. Sonrasında Dönmez Debriyaj bünyesinde üretilen iki farklı diyafram yayın karakteristiği, çalışma şartlarındaki davranışı bilgisayar ortamında simule edilmiş, elde edilen sonuçlar ile gerçek test sonuçları karşılaştırılmıştır. Buna ek olarak her iki yayın, çalışma şartlarındaki davranışı farklı diyafram yay ölçüleri ve montaj lokasyonları için optimize edilmeye çalışılmıştır.Projede diyafram yayların tasarım ve katı modelleme çalışması Pro-engineer-Wildfire (Versiyon 2.0) programı ile parametrik olarak modellenmiştir. Nümerik analizler Ansys-Workbench (Versiyon 11) programı ile yapılmıştır.Nümerik sonuçlar ile test sonuçları her iki diyafram yay için ayrı bölümlerde karşılaştırmalı olarak incelenmiş, projenin genel olarak değerlendirilmesi ise değerlendirmeler bölümünde ele alınmıştır.
Titanyumun yüksek sıcaklıklarda iyonitrürasyonda sertleştirilip yüzey özelliklerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, Ti6Al4V titanyum alaşımının plazma nitrürleme yöntemi kullanılarak sertleştirilmesidir.Titanyum ve titanyum alaşımları, iyi korozyon direnci ve biyouyuşabilirliği gibi mükemmel özelliklerinden dolayı çoğu endüstri için çok çekici malzemelerdir. Ama Titanyum ve titanyum alaşımlarının, zayıf yüzey sertliği ve aşınma direncinden dolayı makine mühendisliğindeki kullanımları düşüktür. Bu problemlerin termokimyasal işlemler gibi bazı yüzey mühendisliği teknolojileri kullanarak üstesinden gelinebilmektedir. Plazma nitrürleme ile titanyum alaşımlarının yüzeyinde yüksek sertliğe sahip tabakalar oluşturularak onlara geniş bir uygulama alanı sağlanmaktadır. Tezin araştırma aşamasında, Ti6Al4V titanyum alaşımının yüzey modifikasyonunu içeren plazma nitrürleme işlemi incelenmiştir. Yapılan araştırma sonucunda elde edilen bilgiler doğrultusunda, plazma nitrürleme işlemi, sabit gaz karışımında, farklı işlem süreleri için değişik sıcaklıklarda gerçekleştirilmiştir.Çalışmada, iyonitrürasyon işlemi sonucunda Ti6Al4V alaşımı numunelerinin yüzeyinde gelişen tabakaların mikroyapıları, kalınlıkları, mikrosertlikleri, X-Ray difraksiyon analizi ve aşınma davranışları incelenmiştir. Optik incelemeler sonucunda Ti6Al4V alaşımı üzerinde bileşik ve difüzyon tabası olarak adlandırılan iki tabaka saptanmıştır. Bileşik tabaka titanyum nitrürlerini içerir ve XRD sonuçları bu oluşumları desteklemektedir. XRD analiz sonuçları, sıcaklığın yükselmesiyle bu fazların büyüdüğünü göstermektedir. Bu çalışmada yapılan mikrosertlik ölçümlerinin sonuçlarına göre artan işlem süresi ve sıcaklığı ile birlikte sertlik değeri artmaktadır. Difüzyon tabakası kalınlığı, artan işlem süresi ve sıcaklığı ile birlikte artmaktadır. Pim disk sisteminde yapılan aşınma testi sonucunda, plazma nitrürleme sıcaklık ve süresinin artmasının aşınma direncini artırdığı saptanmıştır. Aşınma miktarının artan bileşik tabaka kalınlığı ile azaldığı tespit edilmiştir.
Süperalaşımların nitrürlenerek yüzey özelliklerinin incelenmesi
Nikel bazlı süperalaşımlar yüksek sürünme ve oksidasyon dirençleri nedeniyle özellikle yüksek sıcaklıkta çalışan türbin kanatları ve uçak motorları gibi parçaların imalatında yaygın olarak kullanılmaktadır. Fakat bu malzemelerin aşınma dirençleri diğer mekanik özelliklerine nispeten çok düşüktür. Özellikle çeliklerin yüzey özelliklerini geliştirmek için kullanılan plazma nitrürleme yöntemi ile nikel bazlı süperalaşımların nitrürlenebilirliği hakkında yeterli ve detaylı çalışmalar henüz bulunmamaktadır. Nikel bazlı süperalaşımların plazma nitrürleme davranışı çok karmaşıktır ve henüz kesin olarak açıklaması yapılamamıştır.Bu çalışmada bir nikel bazlı süperalaşım olan Wirolloy alaşımı kullanılarak plazma nitrürleme yöntemi ile nitrürlenmiştir. Nitrürleme işlemi %85 H2+%15 H2 sabit gaz karşım oranında farklı işlem sıcaklıklarında ve işlem sürelerinde yapılmıştır. İşlem parametrelerine bağlı olarak elde edilen tabakaların yapıları, bu yapıların değişimine etki eden faktörler metalografik muayene ve XRD analizleri ile incelenmiştir. Ultra mikrosertlik yöntemiyle ve aşınma denyleri ile bu tabakaların mekanik özellikleri üzerine işlem parametrelerinin etkisi araştırılmıştır. Tüm incelemeler sonucunda Wirolloy nikel bazlı süperalaşımın nitrürlenme mekanizmasının açıklaması yapılmışılmıştır.
Girdap akımları ile malzeme muayenesinde malzeme ayırımı, yüzeysel çatlak kontrolü, boru, mil ve bilet kontrolü ve döner bobinli test sistemlerinde muayeneye etki eden parametrelerin deneysel olarak optimizasyonu
Yapılan çalışma, girdap akımlarının bir tahribatsız malzeme muayene yöntemi olarak sanayi ortamında kullanılabilirlik olanaklarının araştırılmasıdır. Öncelikle girdap akımlarının fiziksel prensipleri incelenmiş ve literatür araştırmaları yapılmış, ardından da değişik malzeme imalat proseslerinde girdap akımları ile tahribatsız muayene çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Online ve offline boru kontrolleri, yüzeysel çatlak kontrolleri, malzeme ayırımı ve kontrollerinde girdap akımları için en uygun test teknikleri belirlenmiş ve test parametreleri optimize edilmiştir. Standart girdap akımı test cihazları ile yapılan değişik sanayi uygulamaları laboratuar deneyleri ile karşılaştırılarak olumlu sonuçlar elde edilmiştir. Yöntemin laboratuar uygulamaları için çeşitli test aparatları imal edilmiştir.
Topoloji optimizasyonu: Çatallı flanş uygulaması
Bu projenin ana amacı, agır ticari araç segmentinde kullanılan kardan millerinde,vites kutusu ve diferansiyel flansları ile baglantıyı saglayan çatallı flans parçasınıntopolojik optimizasyonu gerçeklestirilmesidir.Çalısmada ilk etapta mevcut parçanın mekanik özellikleri belirlenmis ve ardındansonlu elemanlar ile analiz yöntemi kullanılarak statik analizi yapılmıstır. Bir sonrakiasamada piyasada bulunan benzer bir çatallı flans parçası bilgisayar destekli tasarımyöntemleri kullanılarak modellenmis ve sonlu elemanlar ile analiz yöntemlerikullanılarak statik analizi yapılmıstır. Ardından her iki modelin analizlerinden eldeedilen veriler ısıgında topoloji optimizasyonu sürecinde kullanılacak analiz modeliolusturulmus, tasarım degiskenleri, amaç fonksiyonu, optimizasyon kısıtları ve sınırkosulları belirlenmistir. Optimizasyon için ihtiyaç duyulan tanımlamalar yapıldıktansonra Altair Optistruct kodları kullanılarak çatallı flansın topoloji optimizasyonugerçeklestirilmistir.Optimizasyon faaliyeti sonucu ortaya çıkan topolojiden hareket ile çatallı flansparçasına ait yeni geometri modellenmis ve yürütülen sonlu elemanlar ile analizçalısmaları ile statik analizleri yapılmıs ve sonuçlar önceden tamamlanan analizler ilekıyaslanmıstır.Bilgisayar destekli analiz yazılımları ile dogrulanan yeni çatallı flansgeometrisinin üretimine karar verilmis ve üretim sonrasında fiziksel dogrulamatestleri yapılmıstır. Yapılan testler sonucunda çatallı flansın tasarımı dondurulmus veseri imalata geçilmistir.
Cam takviyeli polyesterin asfalt içinde geri dönüşümü
Bu çalışma, CTP tozlarının çatı kaplaması bitüm esası içinde kullanılarak gerçekleştirilen geri dönüşüm deney çalışmalarını anlatır. Deney sonuçlarından CTP tozlarının bitüm malzeme özelliklerine olumlu yönde katkı yaptığı görülmüştür. Gelecekte CTP malzemesi atıklarının kullanılmasıyla çevre kirliliğinin azaltılması, bitüme olumlu özellikler katması bir avantaj olacaktır.
PVC/CTP denizel sandviç T-bağlantıların geometri-performans ilişkisi
Bu çal mann amac, PVC / Cam Takviyeli Plastik (CTP) denizel sandviç Tba 1lantlarnn geometrilerinin, ba1lantlarn performans üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Bu ara trma kapsamnda, farkl geometrik yaplarda imal edilen alt sandviç T-ba1lants mekanik performanslar bakmndan birbirleriyle kar la trlm tr. Öncelikle Tba 1lantlarndaki gerinim da1lm sonlu eleman metoduyla analiz edilmi ve nümerik sonuçlara göre ba1lantlardaki kritik bölgeler belirlenmi tir. Daha sonrasnda bu kritik bölgeler deneysel olarak test edilmi tir. Nümerik ve deneysel sonuçlar de1erlendirilerek alt farkl tipteki sandviç T-ba1lants birbirleriyle kar la trlm tr ve böylece hangi ba1lant tiplerinin rölatif olarak daha iyi mekanik performansa sahip olduklar belirlenmi tir. Ba1lantlarn performanslar kar la trlrken ba1lantlarn mekanik dayanmlarnn yannda a1rlk ve maliyet gibi faktörler de de1erlendirilmi tir.
Paslanmaz çeliklerin lazer kaynağında kaynak parametrelerinin bağlantının dayanım ve korozyon özelliklerine etkisinin incelenmesi
Bu çalışmada, lazerle kaynak edilmiş ostenitik paslanmaz çelik levhaların mekanik ve mikroyapı özellikleri, lazer kaynağı parametrelerinin bir fonksiyonu olarak araştırıldı. Lazer alın kaynaklı birleştirmeler bir darbeli Nd:YAG lazeri kullanılarak imal edildi. Darbeli lazer dikiş kaynağı çeşitli parametreler tarafından kontrol edilmektedir. Bu parametreler; darbe süresi, darbe enerjisi, kaynak hızı, lazer gücü, ortalama tepe güç yoğunluğudur. Temel işlem parametrelerinin özellikle birleştirme dayanımı ve kaynak kalitesi üzerindeki etkileri incelendi. Ayrıca paslanmaz çelik levhaların alın birleştimesi şeklinde, darbeli bir Nd:YAG lazer ışın kaynağıyla kaynak edilebilirliği incelendi. Sonuç olarak, doğru lazer kaynak parametrelerinin uygun şekilde seçimi lazer kaynaklı birleştirmelerin mekanik ve mikroyapı özelliklerini iyileştirdi.
Bir kompresör gövdesi imalatının toz metalürjisi ve difüzyon kaynağı yöntemleri uygulanarak optimizasyonu
Karmaşık şekilli makina parçalarının geleneksel imalat yöntemleri ile üretilmesi sırasında imalat zorluğu ve malzeme kaybı gibi olumsuz faktörlerle karşılaşılmaktadır. Bu problemlerin çözümü için toz metalürjisi ve difüzyon kaynağı yöntemlerinin kullanılması avantaj sağlamaktadır. Toz metalürjisi son dönemlerde sanayide geniş bir şekilde uygulanmaktadır. Bu çalışmada, halen dökme demirden üretilmekte olan döner rotorlu hermetik rotasyon kompresörleri ana elamanlarından olan kompresör gövdesinin imalatının toz metalürjisi ve difüzyon kaynağı yöntemleri uygulanarak, gövde imalatının optimizasyonuna çalışılmıştır. Karmaşık şekle sahip gövde, iki parçaya (çevrelenen ve çevreleyen parça olarak) ayrılmış, çevrelenen parça malzemesi olarak Fe-Cu-C toz metal karışımı ve çevreleyen parça malzemesi olarak da Fe-Zn-C toz metal karışımı kullanılmıştır. Gövdenin toz metalürjisi ve difüzyon kaynağı yöntemleri kullanılarak elde edilmesi; soğuk presleme basıncı, sinterleme sıcaklığı ve süresi gibi çeşitli parametrelere bağlı olarak incelenmiştir. Araştırmada soğuk presleme basıncı, sinterleme sıcaklığı ve süresinin gövdenin boyutsal özelliklerine, mekanik özelliklerine, iç yapısına ve kaynaklı birleştirmeye etkisi irdelenmiştir.
Geometrik mamul spesifikasyonu ve doğrulanması çerçevesinde plastik enjeksiyon kalıp tasarımı, imalat ve kontrolü
In this study firstly, the plastic materials and the plastic processing methots were introduced. In the further steps, product design, mold design and computer aided mold design were evaluated by focusing on plastic injection molding process. In the final step, after the plastic injection molding process, the effects of parameters that are the product design, gate numbers, gate dimensions and runner design about the warpaging problem on products were observed. The experiment mold was designed and manufactured in order to observe the parameter effects. The warpages were measured by producing experiment spciemens with the aid of the molds. The Taguchi method and variance analysis were utilized in the detection of the warpage numbers that are obtained in the experiment specimens. Experiment parameters were optimized and warpage values were minimized by using the datas obtained from the analisis results. Key Words: Plastic injection molding, Taguchi method, warpage
Effects of parameters on flash welding using a magnetically controlled arc
Flash welding is used more than upset welding because of greater weld strength, no need for special preparation of weld surface, lower power demand with less power consumption, faster speed and smaller upset, and less heat in the work since mostheat appears at the interface. It is possible to weld dissimilar metals of widely differing melting points since flashing may be continued until both metals have reached their individual fusing temperatures. In this process the parts are brought together lightly with current flowing, and then separated slightly; a flashing action is created at the interface. This heats them to their fusion temperature and permits the pressure which is then applied to force the fused areas together and form the weld. In this study, the arc, which is initiated at the heating phase was rotated along the surfaces of the tubes to be welded by means of an external magnetic field to supply a uniform heating. The joints produced by the application of different welding heats and upset forces were mechanically tested and also examined under light-microscope. As a result, optimum parameters for flash welding of thin walled tubes were obtained.
Masif ve özlü telle yapılmış gazaltı kaynak dikişlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
IV ÖZET Bu çalışmada rutil özlü, bazik özlü tel ve masif gazaltı telleri ile yapılan kaynak dikişlerinin statik ve dinamik mukavemetleri, kaynak parametrelerinin kaynak dikişine etkileri incelenmiştir. Kaynaklı imalat, diğer imalat yöntemlerine göre sağladığı avantajlar nedeniyle önem kazanmış ve imalat yöntemleri arasında en yaygın olarak kullanılır hale gelmiştir. Özellikle ülkemizde son yıllarda ağır sanayinin gelişmesine paralel olarak kaynaklı imalat da hızlı bir şekilde yaygınlaşmıştır. Kaliteli ve ucuz bir kaynak dikişi elde edebilmek için seçilen kaynak yöntemi kadar kullanılan dolgu malzemesi ve kaynak parametrelerinin de uygun olması gerekmektedir. Dolgu maddeleri alanındaki gelişmeler hangi dolgu malzemesinin nerede ve nasıl kullanılması gerektiği sorununu da gündeme getirmiştir. Özellikle ağır sanayide otomasyona uygunluğu ve ucuzluğu nedeniyle yaygın olarak kullanılan gazaltı kaynak (Gaz Metal Ark Kaynağı) yönteminde elektrod özelliklerinin ve karakteristiklerinin iyi bilinmemesi birçok hatalı uygulamaya sebep olmaktadır. Bu çalışmada rutil özlü, bazik özlü tel ve masif tel ile yapılan gazaltı kaynak dikişlerinin mukavemetlerini inceleyip aralarında karşılaştırma yapabilmek için çekme, çentik darbe ve sertlik deneyleri yapılmıştır. Çeşitli kaynak parametrelerinin kaynak dikişine etkilerini incelerken parametrelerden biri değiştirilip, diğerleri sabit tutularak kaynak dikişleri elde edilip etkileri incelenmiştir.
Karbonlu çeliklerde derin çekmeye etki eden faktörlerin incelenmesi
Temeli, belirli özellikleri haiz metal esaslı malzemelerin kalıcı olarak biçim değiştirmesine dayanan plastik şekillendirme yöntemleri, gerilme ve şekil değişimi arasındaki ilişkinin çok çeşitli durumlarda incelenmesine olanak sağlaması nedeniyle, plastisite teorisinin hayata geçirilebilen en başarılı uygulamaları arasında sayılmaktadır. Bu yöntemlerden biri olan derin çekme ise sanayide, özellikle düzlemsel metalik sac levhalardan kap biçimli parçaların imal edilmesi söz konusu olduğunda, iş ekonomisi, uygulama kolaylığı ve benzeri avantajları nedeniyle oldukça farklı bir yer ve uygulama alam bulmaktadır. Taşıdığı bu öneme karşın gerek sac işleme usulleri ve gerekse derin çekme ile ilgili pek çok mühendislik probleminin pratik matematiksel izahı henüz tam anlamıyla yapılamamış olduğundan plastik şekillendirme yöntemleri, hem bu daim sanayideki uzmanları, hem de konuyla akademik düzeyde ilgilenenler açısından halihazırda oldukça ilgi çeken, çözülmeyi bekleyen ve teori ile pratiği başarıyla kaynaştıran bir mühendislik problemleri grubunu teşkil etmektedir. Konusu itibariyle derin çekmeye etki eden faktörlerin incelendiği bu çalışma kapsamında, plastik şekil değişimine yol açan mekanizmalar ile temeli, metallerin plastik şekil değişimine dayanan bir imal usulü olan derin çekme hakkında genel bilgiler verilmiş, uygulama aşamasında üreticinin karşısına sıklıkla çıkan ve bu yöntemin gerçeüeştirilebilirliğine büyük ölçüde etki eden özel durumlarla ilgili açıklamalarda bulunulmuştur. Ayrıca, uygulama aşamasında bu yöntemi kullanmak suretiyle gerçekleştirilmesi hedeflenen imalattan optimum verimin alınabilmesi için, hazırlık ve uygulama safhalarında göz önünde bulundurulması gereken mekanik kökenli etmenler ile yine aynı amaçla imalat sırasında ya da öncesinde uygulanabilecek ısıl işlemler teorik olarak mcelenmiştir. Yapılan bu incelemeyi elle tutulur bir hale getirebilmek amacıyla derin çekme yöntemiyle elde edilmiş farklı geometrideki iş parçalarında işlem sonrası meydana gelen pekleşme, tane yönlenmesi ve benzeri malzeme olaylarının, bu parçaların muhtelif bölgelerindeki çekme dayanımı, akma sınırı, sertlik gibi bazı mekanik özelliklerde meydana getirdiği değişimler deneysel olarak incelenmiş; derin çekme oranının bu özelliklere olan etkisi karşılaştırmalıolarak araştırılmıştır. Takip eden aşamada ise, derin çekilmiş parçalara uygulanan rekristalizasyon tavlamasının anılan özelliklere olan etkileri araştırılmıştır. Son olarak, tüm bu çalışmalardan elde edilen veriler ışığında, özellikle derin çekme yöntemi kullanılarak imal edilen basınçlı kap konstrüksiyonlannın kritik bölgeleri ile ilgili çeşitli hususlar değerlendirilmiştir. Anaktar Sözcükler: Soğuk şekillendirme, Derin çekme, Tane yönlenmesi, Isıl işlem
Sandviç tekstil araç koruyucuların performans özelliklerini belirlemek için deney düzeneği tasarımı
Dolu yağışları günümüzde önüne çıkan neredeyse her objeye zarar verme potansiyeline sahiptir. Oldukça şiddetli yağabilen dolu yağışlarını önlemek için çalışmalar yürütülmekte ancak tamamen başarılı denilebilecek bir sonuca ulaşılamamaktır. Teknolojimiz bu yağışları engelleme aşamasına gelene kadar dolu yağışlarından korunabilmek için insanların yöntemler geliştirmesi gerekmektedir Otomobiller, dolu yağışlarından en fazla hasar alan maddelerden biridir. Otomobilleri bu fırtınalardan koruyabilmek için çeşitli koruyucu kumaşlar üzerinde çalışılmış ve patentler alınmıştır. Koruyucu olarak kullanılma potansiyeline sahip elemanlardan bir tanesi de özel sandviç tekstil ürünlerdir. Bu kumaşlar koruyucu olarak kullanılmak istenmektedir ancak onlarca çeşidinden hangisinin en iyi koruma performansı gösterdiği merak konusudur. Bu çalışmada sandviç tekstil malzemelerin doluya karşı performanslarının test edilebileceği, dolu hasarını simüle edebilecek bir deney cihazı tasarlanmış ve üretilmiştir. Bu tez aynı zamanda farklı çalışmalarda kullanılabilecek yapay dolu tanesi hazırlanmasına öneriler sunmaktadır. 25mm, 30mm çaplarındaki yapay dolu taneleri ile farklı kalınlıklarda, aynı dokuma özelliğinde sandviç tekstil kumaşlar üzerinde deneyler yapılmıştır. Aynı çaplardaki yapay dolu taneleriyle örtüsüz denemeler de yapılmış, tüm deneylerdeki hasar miktarı ölçülmüştür. Sonucunda farklı çaplardaki yapay dolu tanelerine karşı hangi kumaşın ne kadar koruma sağladığı karşılaştırılmıştır.
İnsan asansörlerinin mevcut durumunun analizi ve güvenlik düzeyinin arttırılmasının araştırılması
Mevcut asansörlerde güvenlik normları ve asansör denetim raporları daha etkin ve anlaşılabilir kılmayı hedefleyen tezi, Türkiye'de asansör standartlarının ve sektörün geçmişi ve gelişimi incelenerek başlamıştır. Daha sonra asansör denetimlerini gerekli kılan koşullar incelenmiştir. Tüm veriler irdelenerek denetlemelerde yaşanan sıkıntıları aşmak ve daha isabetli sonuçlar almak için yollar aranmıştır. Öncelikle erişebilirlik kavramı ve sonrasında standartlara uyulmadan yapılan montaj ve periyodik bakımlar asansör denetlemelerini gerekli kıldığı görülmüştür. Avrupa ülkelerinde her bireyin topluma kazandırılması hedeflenerek hazırlanan SNEL (Safety Norms in Existing Lifts-Mevcut Asansörlerde Güvenlik Normları) denetlemeleri mecbur kılan öncü bir koşul olmuştur. Böylece asansörlerde mevcut güvenlik düzeyi arttıracak ve günümüz koşularına uygun olacaklar. Bunun sonucunda da denetlemeler, asansör sektörünün kalitesine katkı sağlamaktadır ve sektörün ilerlemesinde büyük rol oynamaktadır. Fakat bu denetlemelerin yeterince isabetli olup olmadığı irdelenen bu tezde, farklı yaklaşımlar sunulmuştur. Tezin ana konusu olan asansör uygunluk denetlemelerdeki risk değerlendirmesi ve alternatif değerlendirme cetveli, 5. bölümün altında açıklanmıştır. SNEL'in 74 maddesi ve TSE'nin mevcut asansörler için denetleme tablosu irdelenerek kıyaslanmıştır. A tipi muayene kuruluşlarının kullandığı 3 kademeli sistemin eksik yönleri irdelenmiştir. Yeşil, sarı ve kırmızı etiket raporlamasının asansörler arasındaki farkı tam olarak ifade edemediğini ve ara değerlerin olması gerektiği belirtilmiştir. 2 adet kırmızı maddesi olan asansör ile 20 adet kırmızı maddesi olan asansör arasındaki seviye farkı, puanlama sistemi ile daha net bir şekilde belirgin olacaktır. Değerlendirilen standart maddeleri de yorum farkına göre puanlamaya tabi tutulması gerektiği açıklanmış ve insan hayatını tehlikeye atmadan çalışabilir durumdaki kırmızılık maddelerin puanını değerlendirilmesi gerektiği öngörülmüştür. Mevcut asansörlerin denetlenmesinde kullanılabilecek yeni bir değerlendirme sistemi ortaya konularak, tez neticelendirilmeye çalışılmıştır. Asansör Seviye Analizi (ASA) adı verilen yeni puantaj sistemde, 15 ceza puanı alan ama kırmızı statüsündeki madde yüzünden asansör kapatılabileceği gibi, 250 ceza puanı alan fakat kırmızılık statüsünde olmayan maddeleri varsa, asansör yine de kapatılacaktır. Bu durum asansörler arasındaki seviye farkının tam olarak görülmesine ve istatistiksel açıdan değerlendirilen asansör sektörünün, emniyet seviyesinin nerede olduğunu belirgin bir şekilde gösterecektir. Mevcut durumda en ufak eksiklik nedeniyle kırmızı etiketli olan asansörler yüzünden sektördeki asansörlerin %80'i emniyetsiz kabul edilmektedir. Böyle bir durum sıra dışı kararlar gerektirir, fakat durum inandırıcı gözükmediğinden Bakanlık düzeyinde de bir aksiyon planı oluşturulmamıştır. Bu çalışmadan sonra sektörün ve asansör firmalarının kendisini değerlendirmesi daha kolay olacaktır.
Sürtünme karıştırma kaynağı (FSW) ile kaynak edilmiş alüminyum alaşımlarının yorulma ömrünün arttırılması
7xxx serisi alüminyum alaĢımları sahip olduğu düĢük yoğunluk ve yüksek mukavemetleri sebebiyle özellikle yüksek mukavemet ve hafiflik istenen havacılık ve uzay endüstrisinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Yüksek mukavemetli, yorulma ve korozyona dayanıklı olan 7xxx serisi alüminyum alaĢımlarının geleneksel ergitme kaynak yöntemleriyle kaynak edilebilirliğinde yaĢanılan sorunlar nedeniyle araĢtırmacıları bu yönde çalıĢma yapmaya yönlendirmiĢtir. Özellikle 2xxx ve 7xxx serisi alüminyum alaĢımları ergime bölgesinde gösterdikleri kötü katılaĢma mikro yapısı ve boĢluk kaynak hatasından dolayı genelde ―kaynak edilemez‖ malzeme olarak sınıflandırılmaktadır. Bu çalıĢmada, 5 mm kalınlığında AA7075-T651 alüminyum alaĢımlı plakalar sürtünme karıĢtırma kaynak yöntemiyle birleĢtirilmiĢlerdir. Sürtünme karıĢtırma kaynağı beĢgen geometrili omuzlu pim kullanılarak farklı pim dönme ve kaynak ilerleme hızlarında uygulanmıĢtır. Kaynak dikiĢine dik yönde çıkarılan numunelere çekme, eğme, yorulma testleri uygulanmıĢtır. Kaynak bölgesinin içyapıları optik mikroskop ile incelenmiĢtir. Yorulma ömürlerinin hızlara bağlı olarak değiĢimi, yüksek yorulma dayanımı veren parametreler belirlenmiĢtir. Ayrıca ultrasonik dövme iĢlemi uygulanarak malzemenin yorulma ömrünün artırılması amaçlanmıĢtır. Deneysel çalıĢmalar sonucunda elde edilen sonuçlar tablo ve grafik olarak sunulmuĢtur.
Elektro-hidrolik kontrollü yönlendirilebilir ilave dingil sisteminin bilgisayar destekli tasarımı ve analizi
Bu çalışmada, ilave dingil kullanan ağır ticari taşıtların viraj yarıçaplarını ve taşıtın dönüşü esnasında oluşan lastik aşıntısını azaltmak için dışarıdan kuvvet uygulanarak araç ön tekerlerinin dönüş açısına göre Ackerman prensibine uygun olarak yönlendirilebilen bir ilave dingilin yapısal tasarımı üzerinde durulmuş ve çalışma prensibine yer verilmiştir. Tezin birinci bölümünde kullanım şekillerine göre ilave dingil çeşitlerine yer verilmiştir. İkinci ve üçüncü bölümde araç dönme hareketi ve karakteristiğine, maksimum yönlenme açısına göre araç dönüş yarıçapındaki iyileşme ve yuvarlanma direnci kuvveti kazancına, elektro-hidrolik yönlendirme ve kontrol sistemine yer verilmiştir. Dördüncü ve diğer bölümlerde yönlendirilebilen ilave dingilin taşıma kapasitesi dikkate alınarak bilgisayar destekli tasarımı gerçekleştirilmiştir. Gerekli hesaplamaların ve sonlu elemanlar analizlerinin yapılması ANSYS Workbench paket programı ile tamamlanmıştır. Tasarım yapılır iken üretimin kolaylığına, yapının güvenli olmasına, montaj ve bakımın kolay yapılmasına dikkat edilmiştir.