5
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Farklı çeşit tohumluk soyada değişik nem ve çarpma hızlarında tane fiziksel ve biyolojik değer kayıplarının saptanması
Amsoy,71 Mitchel ve Callan soya çeşitlerinde değişik nem ve çarpma hızlarında dane fiziksel ve biyolojik değer kayıplarını belirlemek amacı ile yapılan bu araştırmada aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir. - Her üç çeşit soya tohumunda tohum nem düzeyinin azalması ile kırılma ve çatlama şeklinde gözlenen fiziksel zarar hızla artmaktadır. -Herhangi bir nem seviyesindeki soya tohumlarında çarpma hızının artması ile yine kırılma ve çatlamadan ibaret olan fiziksel zarar artmaktadır. -Amsoy 71, çeşidi Mitchel ve Calland soya çeşitlerine göre kırılma ve çatlamaya karşı daha hassastır. -Fiziksel zarar sonucu tohumda meydana gelen biyolojik değer kaybının Amsoy71, çeşidinde en fazla olduğu gözlenmiştir. Mitchel ve Calland soya çeşitlerinin çimlenme yüzdeleri Amsoy71, çeşidine göre daha fazladır. Bütün çeşitlerde çarpma hızının artırılması ile tohum çimlenme yüzdesi düşmüştür. Elde edilen bu sonuçlara göre araştırmanın konusunu teşkil eden tane fiziksel ve biyolojik değer kayıplarına en fazla tohum nem seviyesi etki etmektedir. Daha sonra çarpma hızı ve en son olarak da çeşit faktörünün etkili olduğu görülmektedir. - Tohumda meydana gelen fiziksel zarar genellikle çatlama ve kırılma şeklinde gözlenmiştir. Fiziksel zararın artışı ile tohumdaki biyolojik değer kaybıda artmaktadır. Özellikle tohumluk olarak ayrılacak olan soyada biyolojik değer kaybının en az düzeyde olması arzulanır. Genellikle biçerdöver ile hasat sırasında meydana gelen bu çeşit zararlar: - Uygun hasat neminin seçilmesi, -Biçerdöverde yapılacak ayarlamalar, - Mekanik zedelenmeye dayanıklı soya çeşidinin kullanılması ile önlenebilir.
Biçerdöverle tahıl hasadında dane kaybının saptanması üzerine bir araştırması
Bugün dünyadaki temel sorunlardan biri de açlıktır. Dünya nüfüsunun yaklaşık %35'i bu sorunla yüzyüzedir. Türkiye dünyada buğday üreticisi ve ihracatçısı durumunda bir ülkedir. Biçer döverle hasat sırasında meydana gelen dane kaybı' nın ihraç edebildiğimiz buğday miktarına denk olduğu saptanmıştır. Konunun önemi nedeniyle son yıllarda dane kaybının azaltılması için çeşitli araş t imalar ve çalışmalar yapılmıştır. Bu araştırmada Ç.U. Ziraat Fakültesi Döner Sermaya İşletmesi Tahıl üretim alanlarının biçer döverle hasadı sırasında meydana gelen dane kayıpları saptanmıştır. Çalışmanın ilgililere faydalı olması dileğimdir.
Çukurova bölgesinde yerfıstığının söküm ve harmanlanmasının mekanizasyonu ve bitkinin mekanizasyona yönelik özelliklerinin saptanması üzerinde bir araştırma
Ülkemizde yağlı tohumlar, toplam ekiliş alanının % 3,7 sini, üretimin ise % 3,2 sini oluşturmaktadır. Yağlı tohumlar içerisinde ise yerfıstığı) ekim alanının 3.8 ini, üretimin % 3,3 nü kapsamaktadır. D.İ.E. verilerine göre, yağlı tohumların dış satımımızdaki payı 13 896 ton olarak gözükmekte, bunun % 63,4 nü yerfıstığı oluşturmaktadır. Yağlı tohumlar içerisinde önemli bir dışsatım payına sahip olan yerfıstığı, Ülkemizin çeşitli il ve ilçelerinde üretilmesine rağmen, ekim alanı ve üretimin % 65' i Adana ve Mersin illerimizde gerçekleştirilmektedir. Bu illerimizde saylanan ortalama verim Dünya ortalamasının çok üzerinde olmasına rağmen, bu önemli ihraç ürününde beklenen gelişme halen sağlanamamıştır. Bölgemizde daha çok küçük üreticiler tarafından II. ürün olarak yetiştirilen yerfıstığının, alan ve üretim olarak genişleyebilmesi için söküm, harmanlama, kurutma ve değerlendirmeyle ilgili tüm sorunların çözümlenmesi gerekmektedir. Küçük üretici aile işgücüyle dar bir alandaki üretimini ger çekleştirebilirken, henüz mekanizasyon sorunları çözümlenmediği için yerfıstığına uygun arazisi olan orta ve büyük çift çiler insan işgücü gereksinmesi çok fazla olduğundan bu bitkiyi üretmeye cesaret edememekte, mekanizasyon sorunu çözümlenmiş soya ve mısır üretmeyi yeğlemektedir. Bölgemizde yerfıstığının sökümü ve kabuklu fıstığın yeşil aksamından ayıklanması halen elle yapılmaktadır. Bu geleneksel üretim şeklinde bir üretim döneminde dekar başına makine çalışma saati sadece 2,97 iken, insan çalışma saati sayısı 38,85 dir. Diğer bir deyimle dekar başına toplam çalışma saatinin % 7,1'ini makine çalışma saati (Mçh) % 92,9 unu insan çalışma saati (İçh) oluşturmaktadır. Mçh'nin üretim dönemindeki işlemlere göre dağılımı ise; % 44' ü toprak hazırlığında ve ekimde, % 17 si bakımda, % 23 taşımada ve % 16 ise söküm ve harmanlamada kullanılmaktadır (Ek V), Bu da gösteriyor ki Bölgemizde yerfıstığı üretiminde mekanizasyon toprak hazırlığı ve taşıma işlerinden öteye gidememiştir. Elle yapılan işlemler ise hem pahalı hem de zaman alıcı olduğundan bu üründe geniş alanlarda üretime geçmeyi geciktirmektedir. Bu araştırma, Bölgemizin, ekolojik koşulları ve üretim potansiyeli dikkate alınarak, üretim alanlarının genişletilmesi, söküm ve harmanlamada insan işgücünün verimli hale getirilmesi, insanın daha rahat koşullarda çalışmasının saklanması, iklim koşullarına bağımlılığın azaltılması için çağdaş teknolojilerin uygulanabilmesi, uygulandığa, takdirde en uygun mekanizasyon zincirinin kurulması ve bitki makine arasında kayıpları en azlıyacak bir dengenin kurulması bit kinin mekanizasyona yönelik özelliklerinin araştırılmasını içermektedir. Araştırma, Adana'nın Ceyhan ilçesinden geçen Ceyhan nehri kıyılarındaki Ceyhan serisinde I. ve II. ürün olarak, Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma Uygulana Çiftlisinde (Menzilat serisi) II. ürün ve Adana'nın Karataş ilçesine bağlı Tuzla kasabasında Seyhan nehri kıyısındaki Siltli-killi bünyeye sahip alan üzerinde I. ürün olarak Mayıs 1981-Kasıra 1984 tarihleri arasında farklı işletme koşullarında yürütülmüştür. Araştırmada alışılagelmiş söküm ve harmanlama yöntemlerine koşut olarak Bölgemizde ilk defa 3 adet söküm ve 3 adet harmanlama makinarından oluşan mekanizasyon zinciri üretime sokulmuştur. Çalışmanın I. aşamasında sistemlerin teknik başarıları, II. aşamada kullanılan söküm ve harmanlama makinelerinin eniyilenmesi yapılmıştır. Eniyilenen mekanizasyon zinciri, kayıpları enazlayacak şekilde tekrar deneye alınarak söküm ve harmanlama delerleri saptanmıştır. Buna göre yapılan çalışmada oluşturulan sistemler içeri sinde} Basit Makina ile sökümde 7.68 dah lık iş verimine karşılık, Lilliston, Hobba ve TZDK söküm makinalarında bu değer 3,7 ile 4,4 dah arasında bulunmuştur. Harmanlamada ise, Basit Makina ila söküp elle harmanlamada 0,04 dah, Lilliston 1,64 dah" ve Hobbs harman makinası ile 1,89 dah" yer harmanlanmıştır. Hasatta önemli bir faktör olan söküm zamanının saptanma sı için dış kabuk içi ve tohum kabuğu renk derişmelerinden yararlanılarak I. ürün çerezlik çeşitler için 29/9 ve 7/10 tarihleri (gün/ay) arası II. ürün çerezlik ve yanlık çeşitler için 8/10 tarihleri araştırma döneminde uygun sokum zamanları olarak saptanmıştır. Yerfıstığı sökümünde etkili olan diğer önemli bir etmen de, ginofor kopma mukavemeti değerleridir., Anamur, Silifke ve Antalya yerfıstıklarının uzun eksenleri doğrultusundaki 2 ortalama izdüşüm alanları 221 ila 319 mm arasında, sökülme derinliğindeki toprak dirençleri Ceyhan serisi için ortalama 25,4 Nem, Menzilat surisi için 51,5 Nem olarak, fıstık başına düşen sökülme kuvveti Ceyhan serisi için 5,65 N, Menzilat serisi için 6,41 N olarak saptanmıştır. Gerek Ceyhan serisi, gerekse Menzilat serisinde yağlık yerfıstığı çeşitlerinin ginofor boyları kısa, meyve verimi I az ve ginofor kopma mukavemetleri yüksek olarak bulunmuştur. Buna karşılık çerezlik yerfıstığı çeşitlerinde Ceyhan seri- sinde ginofor kopma mukavemetleri başlangıçta 8,8 Nmm, söküm döneminde 5,6 Nmm-2 ve harmanlama döneminde 1 Nmm"2 ka dar düştüğü ölçülmüştür. Menzilat serisinde ise bu delerler, başlangıçta 7,9 Nmm-2 söküm döneminde 7,5 Nmm-2 harmanlama döneminde ise 5,8 Nmm" olarak bulunmuştur. Bu sonuca göre söküm döneminde 5,65-6,41 N'nin altındaki kopma kuvvetine sahip fıstıkların elle çekilmeleri halinde çorunun söküm anında toprakta kaldığı, 5, 65-6,41'nun üzerinde kopma mukavemetine sahip fıstıkların bitkiyle birlikte topraktan çıkartılabildigi bulunmuştur. Ancak makinayla söküm sırasında yerfıstığı topraktan elle çekilerek çıkartmaya benzer bir şekilde sökülmemektedir. Söküm makinası bıçakları bitki kökünü fıstıkların bulunduğu derinliğin daha altından keserek yükselttiği için, elevator parmaklarının bitkiyi yakalayarak yükseltmesi sırasında fıstıklar daha az bir sökülme direnci ile karşılaşmakta» dolayısıyla toprak içinde kalan fıstık miktarı da azalmaktadır. Harmanlama döneminde harmanlamanın kolay yapılabilmesi için sökülen yerfıstığının belli bir nem düzeyine kadar sol- durulması gerekmektedir. Harman makinalarıyla harmanlamada uygun nem düzeyi % 25-30 (y.a) olarak saptanmıştır. Bu nem düzeyinin altında harmanlama kayıplarının artmasına, üzerin de harmanlamada ise makinanın tıkanmasına neden olunmaktadır. Söküm kayıplarının azaltılmasında hasat zamanının iyi saptanması ve uygun bir toprak neminin yanında, söküm makinası elevator hızı ile traktör ilerleme hızı arasında uygun bir hız ilişkisinin de bulunması gerektiği ve traktörün ilerleme hızına göre, elevator hızının % 30 daha fazla olma- sı gerektiği bulunmuştur. Bu hızda söküm kayıpları tarla ortalama verimine göre Ceyhan serisinde toplam kayıp 9,7 kgda" -1 Menzilat serisinde ise 13,36 kgda olarak, harmanlama kayıpları ise % 10 nemde Ceyhan serisinde yaklaşık 13,44 kgda, Menzilat serisinde 8,67 kgda olarak saptanmıştır* Yağış riskinin doğuracağı zararların elemine edilebilme si için sökülen fıstığın namlı haline getirilerek köklerin güneşi görecek şekilde ters çevrilmesi ve bunu sağlamak için söküm makinelerinin mutlaka namlı çevirme düzenleriyle donatılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bölgemizde 1940-1981 yılları arası yağış verilerinin çözümlenmesi sonunda, yakışların I. ürün yerfıstığı hasadı için sorun yaratmadığı ancak, II. ürün yerfıstığı hasadında sorun yaratabileceği sonucuna varılmıştır. II. üründe yakışların doğuracağı sorunların giderilmesi için ekimin en geç 20 Haziran' a kadar yapılması ve hasat döneminde iyi bir planlama yapılarak yağış riskini en aza indirecek yolların aranması gerekmektedir. Araştırmada uygulanan hasat mekanizasyonu zinciri içeri sinde kullanılan söküm ve harmanlama makinaları işlevsel yönden birbirlerine benzemesine ragmen, söküm ve harmanlamadaki başarı durumları karşılaştırıldığında, sökümde Habbe 5öküm Makinesi, harmanlamada isa, Lilliston Harman Makinası daha başarılı olarak bulunmuştur. Araştırmanın gelişimi içerisinde yapılan prototip hasat makinasının yarı yatık formdaki çerezlik çeşitlere uygun olmadıkı ancak, saptanan sorunları giderildiğinde küçük işlet melerde yerfıstığının mekanizasyonu sorununa çözüm olabileceği sonucuna varılmıştır. Yerfıstığı üretimimizi özlenen düzeye çıkartmak ve var olan uygun tarım alanları potansiyelimizi değerlendirebilmek için uygun söküm ve traktörle çekilir tip pikaplı harman makinalarının üreticiye ulaştırılması yollarının planlanması gereklidir.
Mercimek hasat ve harman yöntemlerinin işverimi, kalitesi, enerji tüketimi ve maliyet yönünden karşılaştırılması ve uygun bir hasat makinası geliştirilmesi üzerinde araştırmalar
IX IV. ÖZ Bu çalışma mercimek tarımında uygulanan ve uygulanabilir hasat ve harman yöntemlerinin iş kalitesi, enerji tüketimi ve maliyetlerinin belirlenmesi yanında uygun bir biçme düzeni üzerinde geliştirme çalışmalarını kapsamaktadır. Alışılagelmiş hasat ve harman yöntemlerinin iş başarılarının düşük, maliyetlerinin yüksek olduğu görülmüştür. Uygulanabilir yöntemler olarak çift bıçaklı çayır biçme makineleri ile hasat ve biçerdöver ile hasat ve harman yöntemleri denenmiştir. Her iki yöntemin de olumlu ve olumsuz yanları vardır. Bu yöntemlerin olumsuzluklarını gideren ve olumlu yanlarını örnek alan bir prototip geliştirilmiş ve başarı ile çalıştırılmıştır. Prototip olarak geliştirilen aspiratörlü hasat makinesi iki tekerlek üzerinde taşınan çekilir tip ve traktör kuyruk milinden hareket alarak ofset çalışan bir hasat makinesidir.
Türkiye'de biçerdöver imalat sanayiinin durumu, mevcut biçerdöver parkı ve 2000 yılı için biçerdöver talep tahmini üzerine bir araştırma
İnsan beslenmesinde önemli bir yeri olan ve uzun yıllardır kültürü yapılan, günümüzde de dünyanın hemen her ye rinde geniş alanlarda ekimi yapılan tahılların hasatında modern kendi yürür biçerdöverin tarımsal üretime katkısı çok büyük olmuştur. Ancak, bu katkının değişen tarımsal üretim koşullarına. göre geliştirilmesi de o denli önemli olmaktadır. Bu çalışmada, tarımımızda önemdi yeri olan kendi yürür biçerdöverin ülkemizdeki imalat koşulları, imalat sorunları, pazarlama ve pazarlama sonrası organizasyonu, ülkemiz de biçerdöver kullanım modeli ve sorunları biçerdöver par kının gelişimi, değişen ve gelişen tarımsal üretim biçimi ve altyapısına bağlı olarak alabileceği durum, diğer bir deyimle gelecek için park projeksiyonu geliştirilmeye çalışılmıştır. Parkımızda mevcut yaklaşık 14.000 adet biçerdöverin önemli bir bölümünün ekonomik çalışma yaşının üzerinde, ekonomik olmayan çalışma içinde olduğu, parkın yaklaşık %50'ye yakın bir bölümünün (6250 adet) tamamlanmış hizmet ömrüne rağmen yine ekonomik nedenlerle parkta tutulduğu belirlenmiş tir. Artık ülkemizde biçerdöver olgusu, biçerdöver sahiplerinin ülkemiz ekonomik kofullarının belirlediği kullanıra ve yenileme modeli ile birlikte, ülkemiz biçerdöver imalat sanayinin geliştirilmesi, daha seri ve ekonomik üretim yapa bileceği koşullara kavuşturulması, biçerdöver sahiplerinin. gerek satın alma ve gerekse kullanım açısından daha etkili desteklenmesi, ekonomik kurallara uygun bir seçim-kullanım planlaması ile uzun dönemde yapılacak gerçekçi talep tahminleri yanısıra dışalımın da bir program gereği yapılmasını gerektirmektedir.