
7
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Deri üzerine ekolojik baskı uygulamaları ve haslık değerlerinin belirlenmesi
Zaman içerisinde artan nüfusun ihtiyaçlarının karşılanması adına gelişen endüstriyelleşme beraberinde atık problemlerini ve çevre kirliliğini getirmiştir. Endüstriyelleşmeyle gelişen hazır giyim sektörü, kullanılan sentetik boya ve kumaşlarla insan sağlığını tehdit ederken endüstriyel atıkları ile doğa ve çevreye zarar vermektedir. Bu sebeple tüketiciler doğal ürünlere yönelim göstermektedir. Bu yönelimin artışından giyim sektörü de etkilenmektedir. Tasarımcılar, çevreye ve insana daha duyarlı bir yöntem olan doğal boyama ve baskı tekniklerini tercih etmeye başlamışlardır. Doğal boyama, hayvanlardan ve bitkilerden elde edilen materyallerle yapılan bir boyama türüdür. Ekolojik baskı ise ülkemizde köklü bir geçmişe sahip olan doğal boyamanın modern bir yorumudur. Ekolojik baskı, bazı bitkilerin yaprak ve çiçek gibi bölümleri kullanılarak doğal liflerden elde edilmiş kumaşlara ayrıca seramik yüzeylere ve kâğıda uygulanmaktadır. Deri, ekolojik baskı çalışmalarında kullanılan yeni bir malzemedir. Ayrıca deri sanayi, gıda endüstrisinden elde edilen ham deriyi işleyerek çevreci bir faaliyet sürdürmekte ve ekonomik sürdürülebilirliğe katkı sağlamaktadır. Yapılan çalışmalarda bitkisel tabaklanmış vejetal derilerden olan dana ve koyun derileri kullanılmıştır. Deri ile yapılan ekolojik baskıda dört ayrı mordanın baskı ve deri üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir. Bitki olarak okaliptüs ve gül yaprağının yanı sıra mevsimsel sebepler ve organik ev atıkları olması sebebiyle mor havuç ve soğan kabuğu kullanılmıştır. Farklı deri mordanlarla yapılmış olan ekolojik baskı uygulamaları ve haslık sonuçları değerlendirilmiştir.
Modada kitlesel bireyselleştirme aracı olarak ekolojik baskı kitleri
Günümüzde doğal boyama ve ekolojik baskı yöntemlerine olan ilgi artmıştır. Ekolojik baskı, kumaşı mordanlama, kumaş üzerine bitkilerle kompozisyon oluşturma, sarma ve iple bağlama, kaynatma veya buharlama gibi aşamalardan oluşması nedeniyle emek ve zaman isteyen bir tekniktir. Ayrıca kumaş, bitki ve mordan maddesine bağlı olarak birçok teknik ve farklı reçete ile uygulanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, kit aracılığıyla ekolojik baskı yapılmasının kullanıcı ve ürün arasında duygusal bağ kurulup kurulmayacağını araştırmaktır. Çalışmada, sıcak rulo baskı tekniğinin kolay ve standart bir şekilde uygulanabilmesi için bir ekolojik baskı kiti ve reçete geliştirilmiştir. Daha önce ekolojik baskı yapmamış 6 kullanıcı kiti kullanarak pamuklu tişört ve çanta üzerine farklı bitkilerle ekolojik baskı yapmıştır. Araştırmada tasarım tabanlı araştırma modeli kullanılmış, veri elde etme yöntemi olarak sesli düşünme protokolü uygulanmıştır. Ekolojik baskı kiti geliştirilmesi için yapılan ön çalışmada 8 farklı bitki ile pamuklu tişört ve çanta üzerine ekolojik baskı yapılmıştır. Yapılan baskıların yıkama haslık sonucu 3 ve üzeri olan okaliptüs, yuvarlak okaliptüs ve papatya ile çalışmaya devam edilmiştir. Uygulamaya geçmeden önce bir pilot çalışma yapılmıştır. Kullanıcıların yaptığı baskıların haslık sonuçları ve sesli düşünme protokolünden elde edilen veriler incelenerek ekolojik baskı kitinin başarısı değerlendirilmiştir. Kullanıcılara ekolojik baskı kitini deneyimledikten sonra anket yapılmıştır. Anketten yola çıkarak kullanıcıların ekolojik baskı yaparken yaşadığı zorluklar tespit edilmiş, demir battaniye hazırlama adımında hata yapılması, karekod ile ulaşılan dosyanın sayfa geçişlerinde zorluk yaşanması, talimatta sadece çanta görseli üzerinden örnek gösterilmesinin yetersiz bulunması gibi durumlar için çözüm önerileri sunulmuştur.
Video oyunu karakter kostümlerinin tasarım süreç analizi ve moda tasarımı disiplini ile yeniden yorumlanan kostümler
Günümüz teknoloji çağında dijital video oyunları, insan hayatının büyük bir bölümünü kaplamıştır. Özellikle genç nesil tarafından benimsenen dijital video oyunlarını oynayan kişi sayısı günden güne artmaktadır. Her zevkten insana göre, çeşitli sayıda dijital video oyun türü bulunmaktadır. Bu oyun türleri arasında dünya üzerinde en çok oyuncu sayısına sahip dijital oyun türü MOBA'dır. MOBA oyun türünde oyuncular kendilerini oyun karakterleri ile özdeşleştirmektedirler. Bunun sebebi oyunda bulunan karakterlerin birbirinden farklı hayat hikayelerinin ve oynanış tarzlarının olmasıdır. Oyunda hayat hikayesi değişen oyun karakterinin kostüm tasarımları da bu hikayelere göre yapılır. Dijital video oyunlarında karakterler ve karakterlerin kostümleri çizgi film animasyon alanlarında uzmanlaşmış tasarımcılar tarafından yapılmaktadır. Bu bağlamda karakter kostümleri tasarlanırken moda ve tekstil tasarımı alanında bilgi ve birikimlerden minimum şekilde yararlanılmaktadır. Tezin konusunu belirleyen ihtiyaç da bu noktada ortaya çıkmaktadır. Tez kapsamında dijital video oyun karakterlerinin tasarım süreci ile tekstilde kostüm tasarım süreci incelenerek farkları ve benzerlikleri ortaya koyulacaktır. Akabinde bu benzerlik ve farklılardan doğan sonuç neticesinde, dijital video oyunu karakter kostümleri moda tasarımı disiplini ile yeniden yorumlanacaktır.
Tekstil tasarımında mordan baskı uygulamaları ve haslık değerlerinin belirlenmesi
Mordan baskı tekniği literatürde çalışmalarına az rastlanan bir doğal boyama tekniğidir. Mordan baskı tekniğinin ilk örneklerine Hindistan'da rastlanmıştır. Bu teknikte mordan maddeleri kullanılarak baskı için macunlar hazırlanmakta ve kumaş yüzeyine baskı yapılmaktadır. Mordan maddeleri doğal boyamacılıkta doğal boyar madde ve boyanan lif, iplik ve kumaş arasında bağlayıcı olarak kullanılmaktadır. Mordan baskı tekniğinde boyar madde olarak doğal boyamacılıkta kullanılan bitkiler ile boya işlemi gerçekleştirilmektedir. Doğal boyamacılıkta kullanılan bu bitkilerden bazıları gıda atığı olarak elde edilebilmektedir. Çalışma kapsamında demir sülfat ve şap mordan maddeleri ile doğal boyamacılıkta kullanılan gıda atıklarından nar kabuğu, sarı soğan kabuğu, mor soğan kabuğu ve avokado çekirdeği boyar maddeleri baskı uygulamaları için seçilmiştir. Seçilen mordan maddeleri ve boyar maddeler kullanılarak baskı uygulamaları için baskı macunları hazırlanmıştır. Baskı macunları pamuk ve keten kumaşlar üzerine basılmıştır. Uygulanan baskıların 20 tanesinin yıkama haslık değeri ölçülmüştür. Haslık değerleri 3 ve üzeri olan baskı uygulamaları doğrultusunda üç boyutlu tasarım programları kullanarak ev tekstili alanı için ürün tasarımları hazırlanmıştır. CLO 3D giysi tasarım programı ve illustrator programları üç boyutlu tasarımların oluşturulması için kullanılmıştır. Hazırlanan mutfak tekstili tasarımları arasından bir koleksiyon hayata geçirilmek üzere seçilmiştir.
Organik tekstil tasarımının günümüz hazır giyim sektöründeki önemi, işleyişi ve örnek bir koleksiyon sunumu
Sürekli gelişmekte olan dünyada artan çevre ve insan sağlığı duyarlılığı temelinde ortaya çıkan organik üretim, öncelikle gıda sektöründe büyük bir ivmelenme yaşayarak kısa bir süre içerisinde tekstil sektöründe de kendini göstermiştir. Organik tekstil ürünleri, organik tarım konseptine dayalı, çevreye ve insan sağlığına zarar veren kimyasal veya genetiğiyle oynanmış girdiler içermeyen organik hammaddelerle üretilerek belirli organik standartlara göre kontrol ve sertifikasyon sürecinden geçen tekstil ürünlerini ifade etmektedir. Bu çalışma organik kavramından yola çıkarak organik tarımı, organik üretimi ele almıştır. Bu dayanağın üzerine organik tekstil ürünleri hammaddeleri, üretim ve işleme süreçleri, tabi olunan standartlar, kontrol ve sertifikasyon süreci kapsamlı bir şekilde tartışılmıştır. Çalışmada, organik üretim süreci ve organik ürünlere yönelik satın alma davranışları incelediğinden organik kavramı hem üretici hem de tüketici açısından incelenmiştir. Organik tekstil ürünleri özelinde temel talebin ve satın alma eğilimlerinin nedenleri incelendiğinde ağırlıklı olarak çocuk ve bebek tekstil ürünlerinde organik pamuğun tercih edildiği görülmüştür. Araştırmanın son bölümünde incelenen verilerin ışığında ve bunlara paralel olarak çocuk ve bebek organik tekstil koleksiyonu sunumu yapılmıştır. Bebek giyiminde dikkat edilmesi gereken özellikler detaylı olarak incelenmiş, tasarım hazırlık aşamasında trend ve tüketici analizleri yapılmıştır. Ayrıca organik bir koleksiyon hazırlık sürecinde izlenilmesi gereken aşamalara yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Organik pamuk, organik tekstil ürünleri, satın alma davranışları, bebek koleksiyonu.
Venedik karnavalı seramik maskelerinin sosyolojik açıdan incelenmesi ve uygulama çalışmaları
Venedik Karnavalı, her sene Venedik'te kutlanan gelenekselleşmiş en ünlü karnavallardan biridir. Maskeleriyle ve kostümleriyle ön plana çıkan karnavalın, bu çalışmada incelenmesinin amacı sosyolojik açıdan karnavalların toplumlar arasında neden önemli olduğu, tarihçeleri ve seramik maskelerinin ifadelerinin gerçek yüzler olarak uygulamalara aktarılmasıdır. Maskelerin geçmişi, ne amaçla kullanıldığı, tiyatrodan, festival ve karnavallara kadar nasıl bir sembol haline geldiği açıklanmaktadır. Seramiğin oluşmasında kullanılan kil şekillendirilebilen bir malzemedir. Seramiğin üzerine yapılan sır işlemi ise maske üzerindeki ifadelerin verilebilmesi için elverişlidir. Uygulama çalışmaların da ise, alçı kalıpla modellenmiş ve dökümü yapılmış el yapımı seramik ve kağıttan yapılmış maskelere giydirilmiş kostümler yapılmıştır. Amaç tuvaller üzerinde Venedik karnavalı havası yaratarak maske ve kostümleri tekrar yorumlamaktır. Maskelerin altında ki gerçek yüzlerin çalışılan maskelere yansıması, çıkış noktaları bakımından geçmiş ve günümüz efsanelerini, karnavalın tarihçesini, sosyal farklılıkları yansıtmaktadır.
Orta Asya'dan günümüze Türklerde keçeden yapılmış çadır mefruşatı
"Orta Asya‟dan günümüze Türklerde keçeden yapılmış çadır mefruşatı" başlıklı yüksek lisans tezinde; geçmişten günümüze keçe sanatının, çadır yaşamının ve iç döşemesinin Türk Kültürü içerisindeki yeri ve önemine değinilmiştir. Keçenin ortaya çıkışı araştırılmış, Orta Asya‟dan günümüze keçe sanatının tarihsel gelişim süreci incelenmiştir. Ayrıca çadır kültüründe keçenin kullanım alanları ortaya konmuştur. Keçe yapımında kullanılan araç ve gereçler ile uygulanan yöntemler, keçe ürünlerde kullanılan ve bölgesel özellik bulunduran, renk, motif ve desenler de incelenmiş, sahip olduğu geleneksel değerler göz önünde bulundurularak, Türk toplumlarının ihtiyaçları doğrultusunda çeşitli yöntemlerle bütünleştirilerek çadırın iç ve dış düzeninde, kıyafetlerinde ve günlük ihtiyaçlarında keçenin yoğun bir şekilde kullanıldığı görülmüştür.