2
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Palu ve Keban arasındaki Fırat Nehri kıyı sedimentlerinin endüstriyel hammadde olarak kullanılabilirliğinin incelenmesi
Palu - Keban Baraj gölü arası Fırat Nehir sedimanlarının kimyasal bileşimleri, Fırat Nehir sedimanlarının sub-litaranit ve feldispatlı litaranit olarak adlandırılabileceğini göstermektedir. Söz konusu sediman örneklerinin Pb izotop bileşim oranlarının, nehir sedimanlarının yerel litolojik birimlerin ayrışmasının doğal sonucu olduğunu ve antropojenik etkilerin sediman kimyası üzerinde etkili olmadığını göstermektedir. Ortalama 206Pb/207Pb=1,205 değeri nehir sedimanlarının daha çok volkano- sedimanter kayaçlardan gelen doğal kurşun değerleri aralığında olduğunu, Fırat Nehri akım yönü boyunca yüzeyleyen, Pliyo-Kuvaterner yaşlı Palu Formasyonu, Üst-Miyosen- Pliyosen yaşlı Çaybağı Formasyonu ve Üst Kretase yaşlı Elazığ Magmatitlerinin volkano-sedimanter birimlerinin litolojik özelliklerini taşıdığını göstermektedir. Fiziko-mekanik deneyler Fırat Nehir sedimanlarının; görünür özgül ağırlıklarının 2.6 gr/cm3, optimum bitüm içeriğinin % 4.6, karışım türü stabilite değerlerinin >2300 kg olduğunu göstermektedir. Doğu Anadolu Fay Zonu yakınından alınan sediman örneklerinin (P39'dan P50'ye kadar), fiziksel özelliklerinin diğer örneklerden farklı olduğu ve bu noktada yüzeysel su sirkülasyonunun, süspansiyon madde içeriğini artırarak sedimanlardaki kil boyu malzemenin çökelimini artırdığı düşünülmektedir. Elde edilen tüm sonuçlar, P39 nolu örnek noktasından (Doğu Anadolu Fay Zonu) kuzeye doğru alınan nehir sediman örneklerinin tamamının, agrega ve asfalt yol sektöründe inşaat malzemesi olarak kullanımının stabilite ve akma açısından uygun olduğu belirlenmiştir.
Battalgazi-Yazıhan (Malatya) civarındaki neojen yaşlı sedimanların kil mıneralojisi ve jeokimyasal özellıkleri
''Battalgazi-Yazihan (Malatya) civarindaki neojen sedimanlarin kil mineralojisi ve jeokimyasal özellikleri" adlı bu çalışmada Malatya'nın kuzeybatısında Battalgazi-Yazıhan (Malatya) civarınının kil mineralojisi ve jeokimyası incelenmiştir. Arazide 7 farklı kesitten örnekleme yapılmıştır. Araştırılan sahadaki birimler yaşlıdan gence doğru; arazide temel birimler olarak Paleozoyik-Mezozoyik yaşlı metamorfik birimler, Oligosen-Eosen yaşlı ve Neojen yaşlı sedimanter-volkanik-volkanosedimanter birimler, Kuvaterner yaşlı genç çökeller yer almaktadır. Neojen birimler Neojen volkanitler ve sedimanlardır. Neojen sedimanları Küseyin Formasyonu, Parçikan Formasyonu, Şeyhler (Boyaca) Formasyonu, Beylerderesi Formasyonu'dur. Örnek alınan birim Beylerderesi Formasyonu'dur. Bu birim Yazıhan'dan güneye doğru yaygın olarak yüzeylemektedir. Kırmızı çamur ve kum matriksli, kötü boylanmış, masif ve/veya orta-kalın düzensiz tabakalı konglomeralar ile çapraz tabakalı kumtaşı ve çamurtaşı ara katmanları bu birimi oluşturmaktadır. Örneklerde tüm kayaç mineralleri sırasıyla kil, kalsit, feldispat, kuvars, dolomit, kil mineralleri smektit, smektit illit, paligorskit, klorit ve illittir. Log (SiO2/Al2O3) ve log (Fe2O3/K2O) oranına göre örnekler şeyl olarak isimlendirilmiştir. La/Sc, Sc/Th, Co/Th oranlarına göre örnekler ofiyolit ve granitlerden çok andezitlere benzemektedir. Örneklerin Nb/Y, Eu /Eu* oranları havzadaki Neojen volkanitlerindeki orana yakındır. Bu da havzaya malzemenin bazaltik trakiandezit bazik-ortaç bileşimli volkanitlerden ağırlıklı olarak geldiğini gösterir. TiO2-Zr grafiği örneklerin ortaç bileşimdeki kayaç özelliğini gösterdiğini belirtmiştir. Y –Zr diyagramında ise örnekler toleyitik kalkalkalin alana düşmektedir. Zr/Sc - Th/Sc, Al/(Al+Fe+Mn) - Fe/Mn, Y/Ni - Cr/V diyagramında örnekler PAAS alanına düşmemesinin nedeni PAAS örneklerinin daha asidik karaktere sahip, incelenen örneklerin ise daha bazik karakter sunmasıdır. Th – La diyagramında örnekler kıtasal adayayı ve okyanusal adayayı alanına düşmüştür. Anahtar Kelimeler: Kil mineralojisi, jeokimya, Neojen volkanitler, Battalgazi-Yazihan (Malatya).