Yayınlanan Tezler
Seyitömer Höyük Erken Tunç Çağı III tabakalarına ait arkeobotanik kalıntılar ile günümüz çevre köy yerleşmelerine ait etnobotanik çalışmaların birlikte değerlendirilmesi
Bu çalışma, Kütahya İli sınırları içerisinde yer alan Seyitömer Höyük yerleşmesinin Erken Tunç Çağı III evresine ait arkeobotanik bulgular ile höyük çevresindeki yedi köy ve bir kasabada gerçekleştirilen etnobotanik verileri karşılaştırmalı olarak ele almaktadır. Araştırmanın temel amacı, tarih öncesi yerleşimlerdeki bitki kullanım uygulamalarının günümüz geleneksel bilgi sistemleriyle olası sürekliliğini ve dönüşümünü incelemektir. Arkeobotanik analizler kapsamında 214 örnek değerlendirilmiş, bunlardan 28 familyaya ait 84 takson ve toplam 530.087 adet bitki kalıntısı tespit edilmiştir. Etnobotanik saha çalışmaları çerçevesinde ise 117 katılımcı ile görüşme yapılmış; 35 familyaya ait 147 taksonun, 19 alttür, 5 varyete ve 7 endemik türün çeşitli kullanım biçimleri kaydedilmiştir. Karşılaştırmalı analiz sonucunda, arkeobotanik ve etnobotanik veriler arasında 33 taksonun kesişimi belirlenmiş; bu kesişimler üzerinden kültürel süreklilik ve değişim süreçleri yorumlanmıştır. Çalışma, arkeobotanik ve etnobotanik verilerin birlikte ele alınmasının, tarihsel ekolojik bilgi birikiminin çözümlenmesinde işlevsel bir yöntem sunduğunu ortaya koymaktadır.
Batman/Beşiri Cemialo Sırtı'nda arkeobotanik çalışmalar
Bu çalışmada Batman ili Beşiri ilçesi Çemialo Sırtı 2013-2015 yılları kazılarından milattan önce (MÖ) 1. bin ile 2. binlere tarihlendirilen tabakalardan elde edilen arkeobotanik veriler değerlendirilmiştir. Büyük kısmı karbonlaşmış olan bitki kalıntıları yüzdürme tekniği kullanılarak elde edilmiştir. Arkeobotanik malzemede belirgin iki familya vardır: Fabaceae ve Poaceae'dir. MÖ 1. bine tarihlendirilen örneklerde dikkati çeken iki örnek mezarlara aittir. İki ayrı küp mezarda büyük çoğunluğu Fabaceae familyasına ait çok sayıda karbonlaşmış tohum elde edilmiştir. MÖ 2. binyıl örneklerinden elde edilen arkeobotanik kalıntılar büyük oranda mekan içi olarak tanımlanmış alanlardandır. Mekanlarda çanak çömleklerin çok sayıda bulunduğu alanlardan alınan toprak örneklerinden farklı bitkilere ait karbonlaşmış tohum elde edilmiştir. Bu mekanların yoğun tohum içermesi sebebiyle gıda depolama alanları oldukları düşünülmektedir. Arkeobotanik malzeme dönem açısından değerlendirildiğinde MÖ 1. binyıl ve MÖ 2. bin bulguları arasında büyük bir değişiklik görülmemekle birlikte MÖ 2. binyıl örneklerinde Hordeum vulgare L. tohumunun sayısı MÖ 1. binyıl örneklerindekilere oranla daha yüksektir. Her iki dönemde de en fazla Lens culinaris Medik. tohumu ele geçmiştir. Fabaceae familyasına ait diğer tohumlar: Lathyrus sativus L., Pisum sativum L., Cicer arietinum L. ve Vicia ervilia (L.) Willd.'dır. Poaceae familyasından ise Triticum aestivum L. ve Triticum dicoccon (Schrank) Schübl. tohumları teşhis edilmiştir. Tarlalarda yabani olarak yetiştiği bilinen Rubiaceae familyasına ait Galium L. cinsi hemen bütün örneklerde bulunmuştur. Ayrıca yine yabani olarak yetişen Malva L., Lolium L., ve Trifolium L. cinslerine ait tohumlarının da saptanmış olması dönem florası hakkında fikir vermektedir. Sayıları fazla olmasa da meyve tohumlarına da rastlanmıştır. Bu tohumlar Vitis vinifera L. ve Celtis australis L. türlerine aittir. Anahtar sözcükler: Arkeobotanik, Batman, Çemialo Sırtı.