182 numaralı Ceraim Defterine göre Selanik Vilayeti'nde suç ve asayiş (1905-1909)

Selanik vilayetinde, Türklerle birlikte Bulgar, Rum, Ulah, Sırp, Arnavut, Yahudi ve Kıbtiler bir arada yaşamaktadır. Çok dinli, çok kültürlü, yapısının yanında bölgenin ekonomik gücü, ulaşım imkanları, şehrin; stratejik önemini ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, Selanik vilayetinde meydana gelen suçların haritası ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda cinayet, yaralama, darb, hırsızlık, gasb, kaybolma, firar, bölgedeki silahlanma, eşkıyalık ve komitacılık gibi adi suçlar incelenmiştir. Selanik gündelik suçların yanı sıra siyasi olayların da beşiği olmuştur. Bu dönemde Hüseyin Hilmi Paşa Rumeli Umumi Müfettişliği (1902-1908) görevine atanmıştır. Mürzsteg kararları ve jandarma teşkilatındaki düzenlemeler ile bölgedeki asayiş sağlanmaya çalışılmıştır. Mürzsteg kararlarına göre Makedonya; Manastır, Selanik, Üsküp, Drama ve Serez olmak üzere beş bölgeye ayrılmış, her bölgeye birer tane olmak üzere jandarma taburu yerleştirilmiştir. Bu bölgelerin her biri bir Avrupa devletinin kontrolüne bırakılarak bölgenin güvenliği sağlanmaya çalışılmıştır. Selanik vilayetinde gündelik bir sorun olarak görülen suç adeta uluslararası bir boyut kazanmıştır. Çalışmanın temel kaynağını Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde yer alan 182 Numaralı Ceraim Defterinde mevcut Selanik'e dair suç ve asayiş ile ilgili belgeler oluşturmuştur. Ek olarak araştırmayla ilgili diğer kaynaklara da müracaat edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Selanik, Rumeli Umȗmi Müfettişliği, asayiş, suç, II. Meşrutiyet.