1980 sonrası Türk tiyatrosunda erkek yazarların "eş" ve "fahişe" temsilleri

Bu çalışma, 1980 sonrası Türk tiyatrosunda erkek yazarlar tarafından kaleme alınan oyunlarda "eş" ve "fahişe" rollerinde temsil edilen kadın karakterleri toplumsal cinsiyet kuramları çerçevesinde incelemektedir. Çalışmanın temel odağı, bu temsillerde ataerkil şiddetin inşa edilme ve meşrulaştırılma biçimlerinin analiz edilmesidir. Tez, iki ana bölümde yapılandırılmıştır: İlk bölümde, evlilik bağlamında konumlandırılan kadın karakterler; eşleri tarafından öldürülen ya da şiddete karşı eşlerini öldüren figürler üzerinden ele alınmıştır. İkinci bölümde ise cinselliği, arzuyu veya ekonomik bağımlılığı merkezine alan kadın temsilleri üç alt başlıkta incelenmiştir: denetleyen, arzulayan ve cezalandırılan kadınlar. Her iki bölümde de kadın karakterlerin özneliklerinin bastırılma biçimleri, şiddet sarmalıyla kuşatılmaları ve bu durumun ataerkil sistemin söylemsel yapılarıyla nasıl meşrulaştırıldığı sorgulanmıştır. Analizlerde, 1980 sonrası Türkiye'de ikinci dalga feminizmin etkisiyle toplumsal cinsiyet farkındalığı belirgin biçimde artmasına rağmen, tez kapsamında ele alınan erkek yazarların tiyatro metinlerinde kadınlık temsillerinin büyük ölçüde geleneksel kalıplar ve eril anlatılar çerçevesinde kurgulandığı gözlemlenmiştir. Bu tez, erkek yazarların kaleme aldığı tiyatro metinlerinde kadın temsillerini toplumsal cinsiyete dayalı bir perspektifle ele alarak gerek tiyatro eleştirisi alanında gerekse toplumsal cinsiyet çalışmalarında süregelen temsil tartışmalarına eleştirel ve özgün bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.