2018 biyoloji öğretim programı ölçme ve değerlendirme anlayışlarının 9-10. sınıf ders kitaplarına yansımaları

Bu çalışmanın amacı, 2018 Biyoloji Dersi Öğretim Programı doğrultusunda hazırlanan 9. ve 10. Sınıf Biyoloji ders kitaplarına yansıyan ölçme ve değerlendirme anlayışlarının incelenmesidir. Araştırma yöntemi olarak nitel araştırma yöntemi kullanılmış olup, nitel veri toplama yöntemlerinden olan doküman incelemesine başvurulmuştur. 2020- 2021 ve 2021-2022 eğitim öğretim dönemlerinde 9-10. Sınıf düzeyinde ortaöğretim Biyoloji dersinde okutulan kitaplar incelenmiştir. Hazırlanan ders kitaplarındaki üniteler incelenerek, tekniklerin kullanım sıklığı Nartgün (2009) tarafından tablolaştırılan kategoriler dikkate alınarak sınıflandırılmıştır. Araştırma sonucunda incelenen 9-10. Sınıf Biyoloji Ders Kitaplarında i) V-diyagramı, balık kılçığı, poster, portfolyo, gösteri, metin vb. ve oyun vb. teknikler hiç yer almamıştır, ii) Venn şeması, yapılandırılmış grid, tanılayıcı dallanmış ağaç, kelime ilişkilendirme testi, kavram haritası, öz ve akran değerlendirme, görüşme ve gözlem gibi teknikler kısmen yer almıştır, iii) tamamlayıcı (veya alternatif) ölçme ve değerlendirme tekniklerine oranla geleneksel ölçme ve değerlendirme tekniklerinin daha fazla yer aldığı belirlenmiştir. Araştırma kapsamında incelenen 9-10. Sınıf Biyoloji ders kitaplarında, 2018 Biyoloji Dersi Öğretim Programında açıklanan ölçme ve değerlendirme anlayışının büyük ölçüde yansımadığı gözlenmiştir. Araştırmanın bulgularına dayanılarak ilgili ders kitaplarında hiç yer almayan ve kısmen yer verilen tekniklerin, ölçne ve değerlendirme anlayışlarını daha kapsamlı ele alacak şekilde düzenlenmesi gerektiği önerilmektedir.