65 yaş ve üstü bireylere evde bakım verenlerin yaşadıkları güçlüklerin belirlenmesi

Bu araştırma, 65 yaş ve üstü bireylere evde bakım verenlerin bakım yükleri ile yaşadıkları güçlükleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı tipte bir araştırmadır.Araştırmanın örneklemini, Bolu İl Sağlık Müdürlüğü Semerkant Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı yaşlılar (n:69) ve onların informal bakım verenleri (n: 69), oluşturmuştur. Veriler Ağustos-Kasım 2007 tarihinde yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak elde edilmiş, yüzdelik, ortalama, standart sapma, X2 gibi tanımlayıcı istatistik testler kullanılarak analiz edilmiştir.Bakım verenlerin yaş ortalaması 53.4 ± 14.7 yıl (19- 82 yaş) olarak hesaplanmış, bakım yükü olan bakım verenlerin yarıdan fazlasının (%63.3) 35-64 yaş grubunda ve %26.5'inin ise 65 yaş ve üzeri grubunda yer aldığı, bakım yükü olanların çoğunlukla (%83.7) kadın ve evli olup (%87.8), okur-yazar/ilkokul mezunu düzeyinde eğitim gördükleri (%57.1), ev hanımı (%65.3) ve emekli (%26.5) olarak yaşamlarını sürdürdükleri, şu anda herhangi bir işte çalışmadıkları (%85.7) ve ailesi ile birlikte yaşadıkları (%71.4), yaşlıya eşi (%38.8), kızı (%24.5) ve gelininin (%20.4) bakım verdikleri belirlenmiştir.Bakım verenlerin, yaklaşık yarısının (%50.8) bakım yükünün ?hafif, %18.8'inin ?orta düzeyde? ve %1.4'ünün ise bakım yükünün ?ağır? düzeyde olduğu saptanmıştır.Bakım verenlerin yaşlı bakımı sırasında en çok zorlandığı konular/işler çoğunluk sırasıyla, ?yaşlının çok konuşması/karışması (%41.0)?, ?bakım vereninde yaşlı olması ve zorlanması (%28.2)? olduğu, bakım verenlerin %20.3'ünün kendini tükenmiş hissettikleri belirlenmiştir. Bakım verenlerin ¾'ünden fazlasının (%87.0) primer bakım veren olduğu, bir başka deyişle yaşlıya tek başına baktığı belirlenmiştir.Bakım yükü olanların çoğunluğu (%63.3), yaşlıya bakmanın yaşamını etkilediğini, söyledikleri, bakım yükü olan bakım verenlerin, yarıdan fazlasının (%69.4) herhangi bir hastalığının olduğu, depresyon/anksiyete ilacı aldıkları (%22.4), bakım verenlerin çoğunun (%89.9) yaşlıya en iyi ?evde? bakılacağını bildirdikleri, yaşlı bakımına ilişkin, ?yaşlıların çocuğa benzediğini, iyi davranılması ve incitilmemesi gerektiğini (%11.6)?, ?gençlerin de yaşlanacağını bu nedenle büyüklerine bakması gerektiğini (%10.1)?, düşündükleri ve önerdikleri belirlenmiştir.Bu konuda hemşirelerin, toplumsal bilincin oluşturulması için yaşlılık ve yaşlı bakımı konusunda eğitim ve bilgilendirme toplantıları yapmaları, bakım yükü olan bakım verenlerin bakım yüklerine duyarlı olması, bakım yükünü azaltma noktasında gündüz bakımevi, yaşlı kreşi gibi gündüz hizmet verecek alternatif bakım merkezlerinin açılması önerilmektedir.Anahtar Kelimeler: Yaşlı Bakımı, Kadın, Primer bakım verenler, Bakım yükü, Hemşirelik