65 Yaş Üzeri Bireylerde Başarılı Yaşlanma Süreci Beslenme Durumu ve Sarkopeni Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi

ÖZ: Bu araştırmada KKTC’nin Gazimağusa ilçesinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin beslenme durumlarının ve sarkopeni riskinin belirlenmesiyle birlikte başarılı yaşlanma sürecinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma 160 erkek, 187 kadın toplam 347 birey üzerinde yürütülmüştür. Bireyler ile yüz yüze görüşülerek, genel bilgiler, antropometrik ölçümler, Mini Nutrisyonel Değerlendirme (MNA), Başarılı Yaşlanma Ölçeği (BYÖ), Edmonton Kırılganlık Ölçeği (EKÖ) ve 24-saatlik geriye dönük besin tüketim kayıtlarının olduğu anket formu uygulanmıştır. Çalışmaya dahil edilen 347 bireyin yaş ortalaması 73.1±6.78 yıldır. Araştırma kapsamına alınan bireylerin %85,8’inin kronik hastalıklarının olduğu ve %37,1’inin günde beş ve daha fazla sayıda ilaç kullandığı saptanmıştır. MNA taraması sonucunda %84.1 bireyin malnütrisyon riski olmadığı bulunmuştur. Bireylerin %100’ünün iskelet kas kütlesi (İKK), %62,54’ünün ise el kavrama kuvveti açısından sarkopeni riski taşımadıkları saptanmıştır. Bireylerin enerji, protein, yağ, karbonhidrat, elzem amino asitler ve elzem olmayan amino asit alım miktarları artıkça, İKK ve el kavrama kuvvetinin de arttığı belirlenmiştir (p<0,05). Erkek bireylerin BYÖ genelinden ... puan kadın bireylerin ise ... puan aldıkları bulunmuştur. Eğitim düzeyi yüksek olanların, evlilerin, kronik hastalığı olmayanların, çalışan ve emekli olanların, el kavrama kuvveti ve İKK değerleri ile BYÖ puanlarının arttığı saptanmıştır. Araştırmaya alınan erkek bireylerin EKÖ genelinden ... puan, kadın bireylerin ise ... puan aldıkları saptanmıştır. Bireylerin EKÖ puanları ile iskelet kas kütlesi ve el kavrama kuvveti değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir korelasyon bulunmuştur (p<0, 05). Sonuç olarak; çalışmaya katılan yaşlıların beslenme durumlarının iyi olmasının sarkopeni ve kırılganlık riskini azalttığı saptanmıştır. Bununla birlikte bireylerin başarılı bir yaşlanma süreci geçirmelerinde, eğitim ve ekonomik düzeylerinin yüksek olması ile sosyal ve fiziksel yönden aktif olmalarının etken olduğu gözlemlenmiştir