9-11 yaşındaki çocuklarda anne baba tutumlarının benlik saygısı ve utangaçlıkla ilişkisi

Aile üyelerin birbirlerine yönelik duygu, düşünce, davranış ve tutumları, iletişim ve etkileşim kalıpları çocuğun ilk yaşantılarının örülmesinde büyük etki bırakmaktadır. Aile, yaşama ön hazırlığın yapıldığı yer olarak düşünüldüğünde; bu ortamdaki ilişkilerin, deneyimlerin, değer ve beklentilerin ne derece önemli olduğu görülecektir. Yetişkin olarak ebeveynin, çocuk yetiştirme tutumları, alışkanlıkları, düşünme stilleri, karar verme, problem çözme ve güçlüklerin üstesinden gelmede kullandığı stratejileri çocuğuna model olması bakımından önem taşımaktadır. Çünkü birey, ilk sosyal deneyimlerine aile içindeki bireyler ile iletişim kurarak başlar. Çocukla kurulan doyurucu, destekleyici veya engelleyici, tehdit edici iletişim onun benlik gelişiminin yönünü ve ileride nasıl bir birey olacağını belirlemektedir. Bu çalışmada, 9-11 yaş aralığındaki çocuklarda anne baba tarafından ortaya koyulan tutumların, çocuğun benlik saygısı ve utangaçlığıyla olan ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Yapılan bu çalışmada 227 kız ve 197 erkek öğrenciden oluşan 424 kişilik örnekleme Anne Baba Tutumları Ölçeği, Çocuk Utangaçlık Ölçeği ve Cooper-Smith Özsaygı Envanteri uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, çocukların benlik saygısının hem anne hem de baba tutumları ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Anne tarafından sergilenen psikolojik özerklik ve denetim tutumları çocukların benlik saygısını artırmaktadır. Baba tarafından sergilenen denetim tutumu yine çocukların benlik saygısını artırmaktadır. Diğer taraftan, çocuk utangaçlığının anne baba tutumları ile ilişkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Anne baba tutumları, benlik saygısı, utangaçlık