Abdülbaki Nasır Dede makam teorisine göre Neyzen Salih Dede eserlerinin makamsal analizi

Bu çalışmada, Abdülbaki Nasır Dede'nin Makam Teorisine göre Neyzen Salih Dede'nin eserlerinin makamsal analizi yapılmıştır. Neyzen Salih Dede'nin eserlerinin incelenmesi hedeflenen bu araştırmada nitel araştırma modelinde durum saptamaya yönelik olarak "Döküman incelenmesi/döküman analizi" ve "Görüşme" yöntemleri kullanılmıştır. Musiki, çoğu zaman kültürel yapıyla ve tarihsel dönemlerle eşzamanlı hareket eden bir yapı olduğu için, musikinin geçirdiği evreleri mercek altına almak şüphesiz bugünki musikimizi daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır. Çalışmada önce Abdülbaki Nasır Dede'nin yaşamış olduğu dönem, müzikal bir dönem olarak incelenmiş, dönemin musikişinaslarının musiki dünyasına yaklaşımları aktarılmıştır. Daha sonra Abdülbaki Nasır Dede'nin ve Neyzen Salih Dede'nin hayatlarından ve musiki dünyalarından bahsedilmiştir. Abdülbaki Nasır Dede'nin yazmış olduğu "Tedkik u Tahkik" isimli eseri incelenenmiş ve makam dizilerini nasıl tarif ettiği hakkında bilgi verilmiştir. Sonrasında Abdülbaki Nasır Dede ile aynı dönemde yaşamış olan Neyzen Salih Dede'nin yirmibir eseri makasal olarak incelenmiş ve Abdülbaki Nasır Dede'nin makam teorisine uygunluk gösterip göstermediği incelenmiştir. Sonuç olarak Abdülbaki Nasır Dede'nin makam teorisi eseri olan "Tedkik u Tahkik" e göre incelenen Neyzen Salih Dede eserlerinin makamsal yapısı derinlemesine incelenmiştir. Tedkik u Tahkik e göre uygun olan ve uygun olmayan müzikal cümleler belirtilmiş ve gerekli yorumlamalar yapılmıştır. Neyzen Salih Dede'nin hangi eserlerinin Tedkik u Tahkik'e uygunluk gösterdiği veya uygunluk gösteren eserler içerisinde Tedkik u Tahkik'de belirtilmeyen makamsal yapılar yorumlarda belirtilmiştir. Bu noktadan hareketle Abdülbaki Nasır Dede'nin, dönem musikisini makam teorisinde ne kadar yansıtabildiği analiz edilmiştir. Aynı yöntemle Neyzen Salih Dede'nin eserlerinin, Abdülbaki Nasır Dede'nin yazdığı dönem musikisinin teorisine göre ne kadar uygunluk gösterdiği yorumlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Abdülbaki Nasır Dede, Neyzen Salih Dede, Tedkik u Tahkik.