Acil servise başvuran üst gastrointestinal kanamalı hastalarda periferik perfüzyon indeksi ölçümünün hipovolemik şoku ve kan transfüzyon ihtiyacını öngörmedeki yeri; ileriye dönük, gözlemsel çalışma

Yatmazoglu Aki, Z. Acil Servise Başvuran Üst Gastrointestinal Kanamalı Hastalarda Periferik Perfüzyon İndeksi Ölçümünün Hipovolemik Şoku ve Kan Transfüzyon İhtiyacını Öngörmedeki Yeri; İleriye Dönük, Gözlemsel Çalışma Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Tıpta Uzmanlık Tezi, Eskişehir, 2024. Yapılan çalışmalarda gastrointestinal kanama hastalarında transfüzyon ihtiyacı ve mortaliteye yönelik birçok klinik skorlama sistemi geliştirilmiştir. Gastrointestinal kanamalarda mortalitenin azalması için kritik hastanın erken saptanması gerekmektedir. Bu bilgiden hareketle araştırmamızın amacı acil serviste üst gastrointestinal kanamalı hastalarda Pİ ölçümüyle kritik hastayı erken tespit etmeyi ve transfüzyon ihtiyacını tahmin etmeyi amaçladık. Çalışma, tek merkezli, prospektif ve gözlemseldir. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurul onayı alınmıştır. Çalışmaya 18 ve üzeri yaş grubundaki üst gastrointestinal kanama tanısı alan toplam 134 hasta alındı. Hastaların demografik özellikleri, komorbid hastalıkları, vital bulguları, laboratuvar verileri, transfüzyon kaydı, endoskopi bulguları, şok indeksi ve Pİ değerleri kaydedildi. Pİ<1 saptanan 66 hastada acil serviste kan transfüzyon ihtiyacı (p<0,001) ve hastane içi mortalitenin (p>0,044) daha fazla olduğunu bulduk. Acil serviste kan transfüzyon ihtiyacını saptamak için yapılan ROC analizinde Pİ'nin transfüzyon ihtiyacını ön görmede şok indeksi, laktat ve baz açığı ölçümlerinden daha anlamlı olduğu bulduk (AUC ve p değerleri: Pİ için 0.771, p<0.0001). Bu da gösteriyor ki Pİ ölçümleri sayesinde, hastaların daha hızlı ve etkili bir şekilde triyaj edilmesi, kritik hastaların erken saptanması ve transfüzyon ihtiyacının tahmin edilmesi mümkün olabilir. Anahtar Kelimeler: Üst gastrointestinal kanama, Şok, Kan Transfüzyonu, Perfüzyon İndeksi