Debris removal during disaster response phase: A case for Turkey

Bu çalışmada, afetten etkilenen bölgelere acil yardım malzemelerinin ulaşımını sağlayacak bir sistem geliştirilmiştir. Afetlerin yıkıcı etkileri enkaz oluşumuna sebep olmakta ve enkazın doğru biçim ve zamanda kaldırılmaması, afetten etkilenen bölgelere yardım ekibi ve ilk yardım malzemelerinin ulaştırılmasında aksaklıklara yol açmaktadır. Afet yönetiminde karşılaşılan eksikler ve enkazın kaldırılmasındaki aksamalar afetzedelere barınma, beslenme, sağlık ve iletişim hizmetlerinin ulaşmasını zorlaştırmakta ve en önemlisi, can kayıplarına sebebiyet vermektedir. Enkazın sistemli ve verimli bir biçimde kaldırılmasının yardım malzemelerinin afet bölgesine ulaştırılmasında ve afetzedelerin yaşam kalitesinde sağlayacağı olumlu etkiler göz önünde bulundurularak yapılan bu çalışmada, afet bölgelerine mümkün olan en kısa sürede ulaşılması ve bu doğrultuda, kapanan yollardaki enkazın geçişe imkân verecek şekilde kaldırılması öngörülmüştür. Problemin çözümü için geliştirilen matematiksel modeller, yardım malzemelerinin önceden belirlenmiş afet bölgelerine ulaştırılması sürecinde izleyeceği rotaları seçmekte ve bunu yaparken bölgedeki enkaz dolayısıyla kapanmış yolları göz önünde bulundurmaktadır. Modellerin performansları İstanbul iline ait iki farklı veri grubu kullanılarak test edilmiştir. Problem, yapısı itibariyle acil durumlarda çabuk karar vermeyi gerektirdiğinden büyük veri grupları için çok kısa sürelerde çözüm önerebilecek sezgisel yöntemler geliştirilmiştir.