Afet yönetim sürecinde birim yöneticilerinin rolü: 6 şubat depreminde Adıyaman örneği

Afet yönetimi, sadece doğal fenomenlerin neden olduğu yıkıcı etkileri azaltmayı hedeflemeyen; aynı zamanda kamu yöneticilerinin bu süreçte etkili ve doğru kararlar alabilmelerini ve farklı tarafları uyum içinde yönlendirme becerilerini de kapsayan, bütüncül bir yaklaşımı gerektiren kritik bir süreçtir. Bu araştırma, 6 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen Kahramanmaraş merkezli yıkıcı depremlerin ardından Adıyaman ilinde görev yapan kamu yöneticilerinin afet yönetimi, müdahale ve koordinasyon aşamalarındaki deneyimlerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda araştırma nitel araştırma temelinde ve fenomenolojik desende yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini; yaşanan deprem sürecinde Adıyaman ilindeki kamu kurumlarında yönetici pozisyonunda aktif olarak görev almış, deprem krizinin yönetimi ve farklı kurumlar arası koordinasyon süreçlerine doğrudan katılım sağlamış, en az 3 yıllık kamu yönetimi veya afet yönetimi alanında deneyime sahip ve deprem sonrası yeniden yapılanma ve iyileştirme çalışmalarının planlanması ve uygulanmasında etkin rol üstlenmiş bireyler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklem seçiminde amaçlı örnekleme ve kartopu örnekleme yöntemleri birlikte kullanılarak doyum noktası olan 20 katılımcıyla veriler toplanmıştır. Veriler, içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. Araştırmada üç ana tema belirlenmiştir: (1) Afet anında kurumsal yönetim ve karar alma mekanizmaları, (2) Afet müdahale ve koordinasyon süreçleri, (3) Afet sonrası topluluk dayanıklılığı ve yeniden yapılanma. Araştırmada elde edilen bulgular, özellikle afet anında karar alma mekanizmalarındaki zorlukları, müdahale ve koordinasyondaki eksiklikleri ve afet sonrası topluluk dayanıklılığının önemini ortaya koymuştur. Elde edilen bulgular doğrultusunda, gelecekteki afetlere karşı dirençli bir sistem için afet planlarının olası tüm felaket senaryolarını kapsayacak şekilde güncellenmesi, insan kaynağının çok yönlü desteklenmesi, mobil veya entegre sistemler ile iletişim koordinasyonunun acilen tesis edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.