Afganistan para piyasası, para yönetimi ve para aktarım mekanizması üzerine bir inceleme

Bu çalışma kapsamında Afganistan'nın para piyasası, para yönetimi ve para aktarım mekanizması incelenmiştir. Bu çalışmanın temel amacı Afganistan'da para yönetimini ve 2006-2015 döneminde uygulanan para politikalarının parasal aktarım mekanizmasıyla seçilmiş bazı makroekonomik göstergelerle uzun dönem etkileşimlerini incelemektir. Bu amaca ulaşmak için öncelikle genel olarak merkez bankacılığı, para yönetimi ve ekonomi ilişkisi, ikinci olarak Afganistan'da para yönetimi, para piyasası ve ekonomi ilişkisi ve son bölümde ise 2006-2015 döneminde aktarım mekanizması temelinde Afganistan ekonomisindeki para arzı, faiz oranları, döviz kuru, kredi hacmi, reel milli gelir ve enflasyon arasındaki uzun dönemli ilişkiler analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki uzun dönemli denge ilişkisinin bulunup bulunmadığı ARDL sınır testi yöntemiyle incelenmiştir. Analiz bulgularına göre değişkenler arasında uzun dönemli bir denge ilişkisi tespit edilmiştir. Açıklayıcı değişkenlerden döviz kuru, kredi hacmi ve reel milli gelir ile para arzı arasında uzun dönemli, anlamlı ve pozitif bir ilişki vardır. Faiz ve enflasyon ile para arzı arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Sonuca dayanarak, para politikasının, ekonomideki para arzının büyümesini kontrol ederek, ithalata bağımlı Afganistan'da döviz kuru istikrarını ve ekonomik performansı hedefleyen politikalarla ekonomik istikrarı yakalaması mümkündür.