Afyonkarahisar merkezdeki konutlarda radon konsantrasyonu ve yıllık etkin doz oranlarının belirlenmesi

Bu tez çalışması Afyonkarahisar il merkezinde bazı konutlarda bina içi radon konsantrasyonunu ve insanların maruz kaldıkları yıllık etkin doz eşdeğerini belirlemek, radon aktivite yoğunluğunun jeolojik bölgelere göre değişimi ile meteorolojik parametrelerin radon aktivitesi yoğunluğu değişimi üzerindeki ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada, il merkezi kayaç türleri ve tektonik yapısı göz önünde bulundurularak 4 bölgeye ayrılmış ve belirlenen bölgelerdeki konut yoğunluğuna göre 50 ev homojen bir şekilde seçilerek pasif radon ölçüm yöntemiyle bina içi radon konsantrasyonu belirlenmiştir. Radon aktivitesi konsantrasyonu ölçümleri Haziran 2013 ve Mayıs 2014 tarihleri arasında bir yıl boyunca üçer aylık periyotlarla gerçekleştirilmiştir. Ölçüm sonuçları minimum 5 Bq/m^3 ile maksimum 2494 Bq/m^3 değerleri arasında elde edilmiş, yıllık ortalama radon aktivitesi yoğunluğu 168,6 Bq/m^3 ve radon yoğunluğundan kaynaklanan yıllık ortalama etkin doz eşdeğeri de 4,3 mSv/y olarak hesaplanmıştır. Diğer yandan sonuçlar mevsimsel olarak ele alındığında, radon konsantrasyonunun en yüksek olduğu dönemin kış mevsimi olduğu görülmüştür. Ayrıca 4 jeolojik bölge için ayrı ayrı radon konsantrasyonu değerleri hesaplanmış ve 1. Bölge için 125 Bq/m^3, 2. Bölge için 188,9 Bq/m^3, 3. Bölge için 224,2 Bq/m^3 ve 4. Bölge için 136,4 Bq/m^3 değerleri elde edilmiştir. Son olarak, ölçüm dönemlerinde elde edilen radon konsantrasyon değerleriyle yıl boyunca kaydedilen meteorolojik verilerin (ortalama basınç, ortalama yağış, ortalama nispi nem, ortalama sıcaklık) karşılaştırılması yapılarak radon konsantrasyonu değişimleri ile meteorolojik parametreler arasındaki ilişki incelenmiştir. 2014, xiii + 83 sayfa Anahtar Kelimeler: Bina içi radon yoğunluğu, CR-39, Jeolojik yapı, Etkin doz eşdeğeri, Meteorolojik parametreler