Ag- n-heterosiklik karben komplekslerinin antitümör aktivitesinin incelenmesi

N-Heterosiklik karbenler (NHC) son yıllarda büyük ilgi gören, kuvvetli nükleofil özelliğine sahip ve geçiĢ metallerine kararlı bağlanabilen ligant sınıfıdır. Genellikle katalitik uygulamalarda kullanılan bu ligantlar son yıllarda biyolojik aktiviteler göstermelerinden dolayı klinik uygulamalarda da kullanılmaya baĢlanmıĢtır. Günümüzde metal NHC komplekslerinin en aktif olduğu alanlardan biri biyoorganometalik kimyadır. Kanser ve enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde kullanılan metal bazlı ilaçların gelişimi önemli bir alan oluşturmaktadır ki çoğu metal NHC kompleksleriyle bu alanda çalışılmaktadır. N-Heterosiklik karbenlerin metallerle yapmıĢ oldukları bağların yüksek stabilite göstermesi ve türevlendirilmesinin kolay olması karbenleri ilaç geliştirme için uygun bir aday yapmaktadır. Son zamanlarda antimikrobiyal ve daha yakın zamanda antitümör ajanları olarak tedavi edici araĢtırmalarda NHC metal komplekslerinin kullanımı artmıĢtır Bu nedenle tez kapmasında yeni Ag-N-heterosiklik karben kompleksleri sentezlenmiĢ ve antitümör aktiviteleri incelenmiĢtir. Bulunan sonuçlar üç başlıkta özetlenebilir 1) Tezde 1,3-dialkilbenzimidazolyum (1a-c), propil-3-sülfonatbenzimidazolyum (2a-b) ve bütil-4-sülfonatbenzimidazolyum (3) tuzları sentezlenmiş, yapıları uygun spektroskopik yöntemlerle aydınlatılmıştır. 2) Benzimidazolyum tuzları Ag2O ile etkileştirilerek Ag(I)-benzimidazol-2-iliden (4a-c), propil-3-sülfonatbenzimidazol-2-iliden (5) ve bütil-4-sülfonatbenzimidazol-2-iliden gümüş(I) (6) kompleksleri hazırlanmıştır ve yapıları uygun spektroskopik yöntemlerle aydınlatılmıştır. 3) Elde edilen Ag-NHC komplekslerinin antitümör aktiviteleri incelenmiştir. Sentezlenen bu komplekslerinin doz (15-100 µM) ve güne (1-3 gün) bağlı olarak sağlıklı fibroblast hücre hattı (L-929), karaciğer kanseri hücre hattı (Hep3B) ve beyin kanseri hücre hattındaki (SH-SY5Y) antitümör aktiviteleri MTS sitotoksisite testi ile belirlenmiştir.