Aile hekimliği polikliniğine başvuran erişkin bireylerde vitamin kullanımı ve sağlık okuryazarlığı ilişkisinin değerlendirilmesi

Amaç: Çalışmamızda aile hekimliği polikliniğine başvuran erişkin bireylerde vitamin kullanımı ve sağlık okuryazarlığı ilişkisinin değerlendirilmesi, ilişkili sonuçlara göre vitamin kullanımı bilincinin ve sağlık okuryazarlık seviyesinin gelişmesinde bilime katkı sağlamak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, kesitsel olan çalışmamız Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği polikliniğine başvuran erişkin bireyler üzerinde yapılmıştır. Katılımcılara yüz yüze anket uygulanmıştır. Anketin birinci bölümünde; bireylerin sosyodemografik özellikleri, sağlık durumu ve vitamin kullanımı sorgulanmıştır. Anketin ikinci bölümünde Sağlık Okuryazarlığı Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Örneklem büyüklüğü bağımsız iki grup için hesaplanmıştır. Bağımsız örneklemlerde t testi çalışmasında, etki büyüklüğü Cohen d=0,3 ve tip 1 hata 0,05 olarak alındığında %90'lık güç ile hesaplanmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 39,45±12,3 yıl, %56,2'si kadın, %66'sı evli ve %60,4'ü üniversite mezunuydu. Vitamin kullanan ve kullanmayan 2 grup karşılaştırıldığında yaş (p=0,221), cinsiyet (p=0,105), medeni durum (p=0,090), eğitim durumu (p=0,055) açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Vitamin kullanan katılımcıların %75'i vitamin B12, %58,6'sı vitamin D ve %28,6'sı multivitamin kullanmaktaydı. En sık vitamin kullanma nedeni %54,2 oranı ile bağışıklığı güçlendirmek olduğu görülmüştür. Katılımcıların sağlık okuryazarlığı puanları karşılaştırıldığında vitamin kullanan ve kullanmayan katılımcılar arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Sonuç: Aile hekimliği polikliniğine başvuran bireylerde vitamin kullanımı oldukça sıktır. Bu kullanımın bilinçli ve sağlık profesyoneli rehberliğinde gerçekleşmesi büyük önem arz etmektedir. Sağlık okuryazarlığını geliştirmeye yönelik bireysel ve toplumsal müdahaleler, doğru bilgiye dayalı sağlık davranışlarını teşvik etme açısından Aile hekimlerinin rolü oldukça önemlidir. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Vitamin, Takviye, Sağlık Okuryazarlığı