Algılanan nepotizmin örgütsel sessizliğe etkisi

İşletmelerin ekonomik sosyal amaçlarına ulaşması için tüm çalışanların kendilerini örgüte ait hissetmeleri ve örgüt adına verilecek kararlara katılım sağlaması gerekmektedir. Kendini geri çeken, sessiz kalma eylemini sergileyen çalışanlar örgüt için önemli bir sorun olarak görülmektedir. Dolayısıyla örgütsel sessizliği, olumlu ya da olumsuz yönde etkileyebilecek her türlü faktörün araştırılması oldukça önemlidir. Örgütlerde sessizliği etkileme potansiyeli olan faktörlerden birisi de çalışanların nepotizm algıları olarak değerlendirilebilir. Nepotizm, doğası gereği örgütsel ortamda adaletsizlik, güvensizlik ve performans gibi birçok değişkeni doğrudan etkileyebilmektedir. Öte yandan yazında nepotizm örgütsel sessizlik ilişkilerini inceleyen sınırlı çalışma olduğu belirtilebilir. Bu bağlamda bu çalışmada nepotizmin örgütsel sessizlik ve alt boyutları üzerindeki muhtemel etkilerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda Sakarya'da faaliyet gösteren işletmelerde çalışan 263 kişiye online anket yöntemi uygulanmış ve elde edilen veriler istatistiki analizler vasıtasıyla incelenmiştir. Veriler, IBM SPSS programı aracılığıyla, bağımsız örneklemler T-Testi, one-way ANOVA, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular incelendiğinde, nepotizmin örgütsel sessizlik üzerinde etkisi olduğu saptanmıştır. Benzer şekilde, nepotizmin örgütsel sessizlik boyutları üzerinde de etkisi bulunmaktadır. Çalışanların nepotizm algısına sahip olması, sessiz kalma davranışlarını artırmaktadır. Çalışanların nepotizm algısı eğitim, yaş ve medeni hal gibi demografik değişkenlere göre farklılık göstermezken, cinsiyet ve aylık gelir demografik değişkenlerine göre farklılık göstermektedir. Erkeklerin, kadınlara nazaran nepotizm algısının yüksek olduğu görülmektedir. Öte yandan aylık gelir düzeyi düştükçe nepotizm algısı artmaktadır. Çalışanların kabullenici sessizlik, korunma amaçlı sessizlik ve koruma amaçlı sessizlik algıları yaş ve aylık gelir değişkenine göre farklılık gösterirken medeni hal ve cinsiyet değişkenine göre farklılık göstermemektedir. Eğitim değişkenine bakıldığında ise çalışanların koruma amaçlı sessizlik algılarında farklılık bulunurken, kabullenici sessizlik ve korunma amaçlı sessizlik algılarında farklılık bulunmamaktadır. Genel olarak bakıldığında, yaş aralığı düştükçe sessizlik davranışı sergileme eğilimi artmaktadır. Katılımcıların aylık geliri arttıkça, sessizlik düzeyleri azalmaktadır.