Organizational silence
138 theses under this subject heading
İlkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik ve motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Bu araştırmada ilkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik ve motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni, 2017-2018 eğitim ve öğretim yılında Diyarbakır ili Kayapınar ilçesindeki 44 ilkokulda görev yapan 1018 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise, random (rastgele) yöntemiyle seçilen 29 ilkokulda görev yapmakta olan 500 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada "Güç Tipi Ölçeği", "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" ve "İş Motivasyonu Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistik teknikleri, değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla Pearson korelasyon analiz tekniği ve bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkenleri yordama düzeylerini belirlemek için de regresyon analizi kullanılmıştır. Genel olarak ilkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynaklarından ödül ve kişilik gücü ile öğretmen motivasyonu arasında pozitif yönde ve orta düzeyde, öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeyleri arasında ise negatif yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu belirlenmiştir. İlkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynaklarından zorlayıcı ve yasal güç ile öğretmen motivasyonu arasında negatif yönde ve düşük düzeyde, öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeyleri arasında ise pozitif yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin motivasyon (iç ve dış motivasyon) düzeyleri ile örgütsel sessizlik algıları arasında ise negatif yönde ve düşük düzeyde bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Yapılan regresyon analiz sonucunda, ilkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları öğretmenlerin içsel ve dışsal motivasyonunu anlamlı bir şekilde yordamaktadır. Buna ilaveten, ilkokul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları örgütsel sessizliğin tüm alt boyutlarını anlamlı fakat düşük düzeyde yordadığı tespit edilmiştir.
Öğretmenlerin okullardaki farklılıkların yönetimine ilişkin algıları ile örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişki
Bu araştırma öğretmenlerin okullardaki farklılıkların yönetimine ilişkin algıları ile örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evreni 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Bitlis ili merkezinde bulunan 33 ortaokulda görev yapan toplam 418 öğretmenden oluşmaktadır. Evrende çok fazla öğretmen olmaması ve evrenin bütününe kolay erişim olması nedeniyle örneklem alma yoluna gidilmemiştir. Dağıtılan 410 ölçekten 403 tanesi analiz edilmeye uygun bulunmuştur. Araştırmada Balay ve Sağlam (2004) tarafından geliştirilen " Eğitimde Farklılıkların Yönetimi Ölçeği" ile Kahveci ve Demirtaş (2013) tarafından geliştirilen "Öğretmenler İçin Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde frekans ve yüzde, standart sapma, aritmetik ortalama, Kruskall Wallis, Mann Whitney U-testi, spearman korelasyon analizi ve regresyon analiz teknikleri kullanılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin algılarına göre farklılıkların yönetimine ilişkin algıları ve örgütsel sessizlik düzeylerine ilişkin algılarının araştırmada bazı demografik değişkenlere göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıkların olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda farklılıkların yönetimi genelinde ve tüm alt boyutları ile örgütsel sessizliğin tüm alt boyutları arasında negatif yönde ve yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yapılan regresyon analizi sonucunda ise ortaokul öğretmenlerinin algıladakları farklılıkların yönetimi stratejilerilerinin öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Anahtar Sözcükler: Farklılık, farklılıkların yönetimi, örgüt, sessizlik, örgütsel sessizlik, öğretmen, ortaokul
İlkokullarda okul iklimi ile örgütsel sessizlik arasındaki ilişki
Bu araştırma, ilkokullarda okul iklimi ile örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla ilişkisel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evreni, 2019-2020 eğitim öğretim yılında Batman ili merkezi ve merkeze bağlı köylerdeki kamu ilkokulunda (84 ilkokul) görev yapan 1977 ilkokul öğretmeninden oluşmakta olup araştırmanın örneklemi 347 ilkokul öğretmeninden ibarettir. Araştırmada veri toplamak amacıyla, Hoy ve Tarter (1997) tarafından geliştirilen, Yılmaz ve Altınkurt (2013) tarafından Türkçeye uyarlanan "Örgütsel İklimi Ölçeği" ve Kahveci ve Demirtaş (2013)'ın geliştirdiği "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel çözümlemeleri için; frekans ve yüzde, ortalama, standart sapma, t testi, ANOVA (Tukey) testi ve Pearson korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bağımsız değişkenlerin, bağımlı değişkenleri yordama düzeylerini belirlemek amacıyla çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, araştırmaya katılan öğretmenlerin görüşlerine göre müdürlerinin en çok destekleyici müdür davranışı, öğretmenlerin de en az umursamaz öğretmen davranışı sergilediklerini algıladıkları ortaya çıkmıştır. Örgütsel sessizlik ile ilgili olarak en yüksek ortalamanın yönetici boyutunda çıktığı görülmektedir. Bunun da yöneticilerden kaynaklı güven eksikliği, ben bilirim anlayışından olabileceği düşünülebilir. Örgütsel sessizlikteki en düşük ortalamanın ise sessizliğin kaynağı boyutunda olduğu görülmektedir. Sessizliğin kaynağı adaletsiz ortam, duygu ve düşüncelerin rahatlıkla ifade edilememesi, deneyimsizlik gibi durumlardan ortaya çıkmış olabilir. Katılımcıların okul iklimi ve örgütsel sessizlik görüşleri ile bazı kişisel bilgi değişkenleri arasında anlamlı şekilde farklılıklar görülmüştür. Örgüt iklimi ölçeği faktörleri ile örgütsel sessizlik ölçeği faktörleri arasında anlamlı ilişkilerin olduğu görülmektedir. Regresyon analizi sonuçlarına göre; örgüt iklimi ölçeği faktörleri, örgütsel sessizlik ölçeğinin genelindeki değişimin % 51'ini açıklamaktadır. Bu oranla örgütsel iklim faktörlerinin örgütsel sessizlikteki değişimin yarısını etkilediği görülmektedir.
Lise yöneticilerinin paternalist (babacan) liderlik davranışları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişki
Bu araştırmanı amacı, lise yöneticilerinin paternalist (babacan) liderlik davranışları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırma ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın evreni, 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Siirt il merkezindeki 25 kamu ve 6 özel lisede görev yapan toplam 921 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise, basit seçkisiz (random) yöntemle seçilen 16 kamu ve 6 özel lisede görev yapan toplam 386 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada "Paternalist (Babacan) Yönetici Davranışları ölçeği" ve "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde; aritmetik ortalama (X), standart sapma (Ss), frekans (f), yüzde (%) değerleri hesaplanmıştır. Ayrıca araştırmada, t-testi, ANOVA testi, korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, genel olarak okul yöneticilerinin paternalist liderlik davranışlarına ilişkin öğretmen algılarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Paternalist liderliğin hayırseverlik alt boyutuna ilişkin öğretmen algıları yüksek düzeyde, aile havası alt boyutunda orta düzeyde ve otoriterlik, müdahalecilik, yetersiz görme alt boyutlarında ise düşük düzeyde tespit edilmiştir. Demografik değişkenlere göre incelendiğinde, okul yöneticilerinin paternalist liderlik davranışlarına ilişkin öğretmen algıları cinsiyet ve okul türü değişkenine göre anlamlı şekilde farklılaştığı ancak öğrenim düzeyi, kıdem ve görev yapılan okuldaki çalışma süresi değişkenlerine göre ise anlamlı düzeyde farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Araştırmada öğretmenlerin genel olarak örgütsel sessizlik düzeylerinin düşük seviyede olduğu belirlenmiştir. Örgütsel sessizliğin kabullenici ve korunmacı alt boyutlarına ilişkin öğretmen algılarının düşük düzeyde, korumacı alt boyutunda ise orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin örgütsel sessizliğe ilişkin algılarının cinsiyet ve okul türü değişkenine göre anlamlı şekilde farklılaştığı ancak öğrenim düzeyi, kıdem ve görev yapılan okuldaki çalışma süresi değişkenlerine göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucuna göre, paternalist liderliğin otoriterlik, müdahalecilik ve yetersiz görme alt boyutları ile örgütsel sessizlik arasında pozitif yönde ve orta düzeyde; paternalist liderliğin aile havası oluşturma ve hayırseverlik alt boyutları ile örgütsel sessizlik arasında arasında ise negatif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Yapılan regresyon analizi sonucunda ise, okul yöneticilerinin paternalist liderlik davranışları öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerini anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Genel olarak okul yöneticilerinin paternalist liderlik davranışları öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerine ait varyansın %36'sını açıkladığı sonucuna ulaşılmıştır.
Liselerde çalışan öğretmenlerde örgütsel bağlılık ile örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin saptanması (Eyüp ilçe örneği)
Bu çalışmanın amacı, liselerde çalışan öğretmenlerin Örgütsel Bağlılık ile Örgütsel Sessizlik arasındaki ilişkilerinin duygusal bağlılıklarını karşılaştırmaya çalışmaktır. Araştırmanın evrenini İstanbul ili Eyüp ilçesi 2014-2015 eğitim – öğretim yılında, aktif olarak çalışmaya devam eden Liselerden oluşmaktadır. Bu araştırmada seçilen tüm örneklemler, İstanbul Eyüp İlçesinde bulunan 14 Lisede görev yapmakta olan toplam 260 okul yöneticisi ve öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın neticesinde; cinsiyet farklılığı açısından bayan çalışanlarının örgüt içi sessizlik durumlarının erkeklere oranla daha fazla sessiz kaldığı, branşları bakımından Dil (Türk Dili ve İngilizce) öğretmenlerinin diğer branşlardaki öğretmenlere oranla daha çok sessiz kaldığı, bu öğretmenlerin çalışma süresi bakımından 10 yıl ve daha fazla kıdeme sahip olan öğretmenlerin örgüte bağlılıklarının daha yüksek olduğu izlenmektedir. Yaşları ve mesleki çalışma süreleri bakımından ise öğretmenlerin örgütsel bağlılık ile örgütsel sessizlik algıları arasında çok büyük farklılıklar bulunmamaktadır. Anahtar Sözcükler: Öğretmen, Bağlılık, Sessizlik, Lise, Örgütsel Bağlılık, Örgütsel Sessizlik, Çalışan
Okul yöneticilerinin mizah tarzlarının örgütsel sessizliğe etkisi
Bu araştırmanın genel amacı okullarda görev yapmakta olan öğretmenlerin düşüncelerine göre okul yöneticilerinin mizah tarzlarının örgütsel sessizliğe etkisini incelemektir. Araştırma, ilişkisel tarama yöntemi ile yapılmıştır. Araştırmanın evrenini 2017/2018 Eğitim Öğretim yılında İstanbul ili Beşiktaş ilçesinde bulunan resmi ortaokullarda görev yapmakta olan 366 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmış olup 305 öğretmen araştırmaya tabi tutulmuştur. Bu sayı evrenin %83,3'ünü oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Mizah Tarzları Ölçeği" ve "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde Bağımsız Örneklem t Testi, Anova Testi (Tek Yönlü Varyans Analizi Testi), Pearson Korelasyon Analizi, Çoklu Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda ortaokul öğretmenlerinin düşüncelerine göre okul yöneticilerinin en fazla "onaylayıcı mizah tarzı"nı, en az ise "alaycı mizah tarzı"nı benimsedikleri tespit edilmiş olup öğretmenlerin örgütsel sessizlik eğilimi göstermelerinin sebebi olarak en çok "yönetici" boyutu, en az ise "öğretmen" boyutu olduğu belirlenmiştir. Okul yöneticilerinin mizah tarzları ile örgütsel sessizlik boyutları arasındaki anlamlı ilişkiler incelendiğinde şu sonuçlara ulaşılmıştır: Okul yöneticilerinin "mizahı olmayan tarz"ı ile örgütsel sessizliğin "öğretmen" ve "ortam" boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Okul yöneticilerinin "reddedici mizah tarzı" ile örgütsel sessizliğin "öğretmen" ve "ortam" boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Okul yöneticilerinin "alaycı mizah tarzı" ile örgütsel sessizliğin "öğretmen" ve "ortam" boyutları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Okul yöneticilerinin "üretici sosyal mizah" tarzı ile örgütsel sessizliğin "öğretmen" boyutu arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Okul yöneticilerinin mizah tarzlarının örgütsel sessizlik boyutları ile ilgili yordayıcılık etkisi ile ilgili şu sonuçlara ulaşılmıştır: Okul yöneticilerinin "reddedici mizah tarzı" örgütsel sessizliğin "öğretmen" ve "ortam" boyutları için yordayıcıdır. Okul yöneticilerinin "alaycı mizah tarzı" örgütsel sessizliğin "öğretmen" boyutu için yordayıcıdır.
Öğretmenlerde psikolojik güçlendirme, yıldırmaya (Mobbing) maruz kalma ve örgütsel ses verme/sessizlik davranışları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Bu araştırma, öğretmenlerde psikolojik güçlendirme, yıldırmaya (mobbing) maruz kalma ve örgütsel ses verme/sessizlik davranışları arasındaki ilişkileri ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, Edirne İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı Edirne merkez ve Uzunköprü İlçesinde görev yapan ilköğretim ve lise öğretmenlerinin gönüllülük ve esasına dayalı katılım gösterdiği anket yöntemiyle elde edilmiştir. Araştırmada kullanılan veri toplama aracında, Van Dyne' in geliştirdiği tek boyutlu örgütsel ses verme ölçeği, tek boyutlu Luxembourgmobbing ölçeği ve Spreitzer' in geliştirdiği dört alt boyuttan oluşan psikolojik güçlendirme ölçeğine ilişkin sorular yer almaktadır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 21.0 kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde ölçeklerin iç tutarlılık güvenilirliğini ölçmek için kullanılan Cronbach Alfa katsayı değerleri hesaplanmıştır. Faktör Analizi ve güvenilirlik katsayıları hesaplandıktan sonra değişkenler arası korelasyon katsayıları hesaplanmıştır ve son olarak çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda; psikolojik güçlendirme ile örgütsel ses verme arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü bir ilişki olduğu, mobbing ve örgütsel ses verme arasında ise istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü bir ilişki olduğu ortaya konmuştur.
Okul müdürlerinin liderlik stillerinin örgütsel sessizlik üzerine etkisi
Çalışmada, İstanbul İli Küçükçekmece, Avcılar, Esenyurt ve Bahçelievler ilçelerinde yer alan Sağlık Meslek Liselerinde görevli 250 öğretmen örnekleminde, liderlik stillerinin örgütsel sessizlik üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmada örgütsel sessizliği ölçmek için Çakıcı (2007) tarafından literatüre dayalı geliştirilen ölçekten yararlanılmıştır. Ölçek çalışanların sessiz kalma nedenlerini ölçen 31 ifadeden oluşmakta olup yönetsel ve örgütsel nedenleri, işle ilgili konular, tecrübe eksikliği, izolasyon korkusu, ilişkileri zedeleme korkusu olmak üzere 5 alt boyuttan oluşmaktadır. Okul müdürlerinin liderlik stillerini belirlemek amacıyla Şahin (2003) tarafından geliştirilmiştir. 32 maddelik ve beşli Likert tipi olan ölçek, "sürdürümcü liderlik ve dönüşümcü liderlik boyutlarını kapsamaktadır. Araştırma neticesinde erkek öğretmenlerin izolasyon korkusu nedeniyle örgütsel sessizlik yaşama düzeylerinin kadın öğretmenlere göre daha yüksek düzeyde olduğu, sürdürümcü liderlik ve dönüşümcü liderlik ile örgütsel sessizlik arasında doğrusal yönde ilişki olduğu ve sürdürümcü liderlik ve dönüşümcü liderliğin örgütsel sessizliği etkilediği sonucu elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Liderlik, Liderlik Stilleri, Örgütsel Sessizlik.
Diyarbakır ili konaklama işletmeleri çalışanlarının örgütsel sessizlik konusundaki tutumlarının belirlenmesine yönelik bir araştırma
Bu çalışmada, örgütsel sessizliğe ilişkin literatürdeki kavramsal bilgilere yer verilerek, Diyarbakır konaklama işletmeleri işgörenlerinin örgütsel sessizlik konusundaki tutumları araştırılmıştır. Bu tutumların araştırılmasına yönelik olarak hazırlanan anket, iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ankete katılan katılımcıların demografik değişkenlerinin belirlenmesine yönelik sorular ve ikinci bölümde işgören, ortam ve yönetici boyutlarını bulmaya yönelik ifadelere yer verilmiştir. Diyarbakır ili konaklama işletmelerine dağıtılıp çalışanların doldurdukları anketler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 20 paket programı ile analiz edilmiştir. Yapılan araştırmada kullanılan ölçeğin güvenilirlik, geçerlilik analizleri yapılmış, işgören boyutunda (,798), ortam boyutunda (,712) ile oldukça güvenilir, yönetici boyutunda da (,841) ile oldukça yüksek olarak ortaya çıkmıştır. Örgütsel sessizlik ölçeğinin genel güvenilirlik ortalaması ise (,894) olarak belirlenmiştir. Araştırmanın devamında çalışmanın asıl amacı olan örgütsel sessizliğin incelenmesi için demografik değişkenlerine göre örgütsel sessizliğin boyutları arasında anlamlı farklılık olup olmadığının test edilmesi için Bağımsız İki Örnek T-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi(One-Way ANOVA) kullanılmıştır. Ölçekten elde edilen bulgulara göre örgütsel sessizlik boyutlarının demografik değişkenlerine bağlı olarak anlamlı değiştiği tespit edilmiştir.
Öğretmenlikte örgütsel sessizlik ve örgütsel sinizm ilişkisi: Van örneği
Çalışmanın amacı, örgütsel sessizliğin örgütsel sinizm üzerinde olumlu veya olumsuz herhangi bir etkisi olup olmadığını araştırmaktır. Örgütsel sessizlik; kabullenici sessizlik, savunmacı sessizlik ve örgüt yararına sessizlik olmak üzere üç boyutta ele alınmıştır. Örgütsel sinizm; bilişsel sinizm, duyuşsal sinizm ve davranışsal sinizm olmak üzere üç boyutta ele alınmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda Van ilindeki devlet okullarında çalışan 314 öğretmenden, kolayda örnekleme yöntemiyle toplanan veriler Yapısal Eşitlik Modellemesi kullanılarak analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, kabullenici sessizliğin örgütsel sinizmin üç boyutu olan bilişsel sinizm, duyuşsal sinizm ve davranışsal sinizmi arttırdığı tespit edilmiştir. Savunmacı sessizlik çalışanlar arasında duyuşsal sinizmi arttırırken, bilişsel ve davranışsal sinizm üzerinde bir etkiye sahip değildir. Örgüt yararına sessizlik, duyuşsal sinizm üzerinde anlamlı bir etkiye sahip iken, bilişsel sinizm ve davranışsal sinizm üzerinde anlamlı bir etkiye sahip değildir. Bu sonuçların yanı sıra yaş ve cinsiyet değişkenlerinin de örgütsel sinizm üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Çalışanların yaşının örgütsel sinizm tutumları üzerinde etkili olmadığı tespit edilmiştir. Kadın çalışanların erkek çalışanlara nazaran davranışsal sinizm boyutunda daha fazla sinist davranışlar sergilediği tespit edilmiştir.
Mobbingin işten ayrılma niyetine etkisinde örgütsel sessizliğin aracı rolü
Bu araştırma hizmet sektörünün önemli temsilcilerinden olan otel çalışanlarına yönelik olarak yapılmıştır Aksaray'da otel çalışanlarının mobbing, örgütsel sessizlik ve işten ayrılma niyetlerini belirlemeye yönelik yapılan bu çalışmada katılımcılara anket uygulanmıştır. Her konuyla ilgili anketler ayrı ayrı değerlendirilip SPSS programı yardımıyla çeşitli yönlerden yorumlanmıştır. Araştırmanın amacı otel çalışanlarının maruz kaldığı mobbing oranını belirleyip, örgütsel sessizliğe etkisini incelemektir. Daha sonra çıkan sonucu işten ayrılma niyetiyle ilgili olan oranlarla birlikte ele alıp değerlendirmektir. Ayrıca işten ayrılma niyetleri de çalışma da incelenmiştir. Araştırma ile Aksaray ilindeki otel çalışanlarının 138'inden elde edilen verilerle Mobbing, Örgütsel sessizlik ve işten ayrılma düşünceleri arasındaki ilişkiler tespit edilerek, sektör açısından gerekli tedbirler için yol gösterilmesi amaçlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre mobbing ve işten ayrılma niyeti arasında pozitif yönde bir ilişki bulunduğu, mobbing ile örgütsel sessizlik arasında pozitif yönlü orta şiddetli ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca örgütsel sessizlik arttığında işten ayrılma niyetinin de arttığı verisine ulaşılmıştır. Sonuç olarak mobbing ve örgütsel sessizlik kavramlarının işten ayrılma niyeti üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Mobbing, İşten Ayrılma Niyeti, Örgütsel Sessizlik, Otel Çalışanları, Aksaray. Sayfa Sayısı : 173 Tez Danışmanı : Dr. Öğr. Üyesi Abdurrahman ÇALIK
Lise müdürlerinin karizmatik liderlik özellikleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerinin incelenmesi
Bu çalışma, lise müdürlerinin karizmatik liderlik özellikleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışma nicel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiş olup, ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın evrenini 2017-2018 eğitim öğretim yılında Van İli İpekyolu, Edremit ve Tuşba İlçelerindeki liselerde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini ise seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit seçkisiz örnekleme yönetimi ile seçilen öğretmenler oluşturmaktadır. Çalışmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu", Conger ve Kanungo (1994) tarafından geliştirilen Aykanat (2010) tarafından Türkçe' ye uyarlanan "Karizmatik Liderlik Ölçeği" (KLÖ) ve Dyn vd. (2003) tarafından geliştirilen Taşkıran (2010) tarafından Türkçe' ye uyarlanan "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" (ÖSÖ) ile elde edilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı analizler (aritmetik ortalama, standart hata, standart sapma, frekans, varyans, yüzde), parametrik fark testler (t testi ve ANOVA), Pearson Çift Yönlü Korelâsyon analizi kullanılmıştır. Grup ortalamaları arasındaki farkın test edilmesinde α= ,05 anlamlılık düzeyi esas alınmıştır. Araştırmanın bulguları neticesinde; ortaöğretim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin karizmatik liderlik davranışını "vizyon belirleme", çevresel duyarlılık" üye ihtiyaçlarına duyarlılık" statükoyu sürdürmeme" boyutlarında ve ölçek toplamında sergiledikleri sonucu elde edilmiştir. Genel bir ifade ile okul müdürlerinin karizmatik liderlik davranışı sergiledikleri belirlenmiştir. Analizler neticesinde cinsiyeti mesleki kıdem, müdürle çalışma süresi değişkenleri açısından anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre örgütsel sessizlik düzeyleri incelendiğinde çalışma örnekleminde yer alan öğretmenlerin "savunmacı sessizlik" boyutunda sessizlik davranışı içinde olmadıkları, "korumacı sessizlik" davranışı sergiledikleri, kısmen "kabullenici sessizlik davranışı sergiledikleri" ve genel olarak ölçek toplamında ise yine "orta" düzeyde sessizlik davranışı içinde oldukları belirlenmiştir. Öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları yaş, mesleki kıdem, müdürle çalışma süresi değişkenlerinde anlamlı farklılık belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizinde ise karizmatik liderlik ile örgütsel sessizlik arasında ilişki tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükleri: Liderlik, karizmatik liderlik, sessizlik, örgütsel sessizlik, okul müdürü, okul, öğretmen
Liselerde görev yapan öğretmen ve yöneticilerin örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri
Bu araştırmanın amacı Isparta il merkezinde liselerde görev yapan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel sessizliğe ilişkin görüşlerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırmanın evrenini 2013-2014 eğitim-öğretim yılında Isparta il merkezinde bulunan, 19 lisede görev yapan öğretmenler ve yöneticiler oluşturmaktadır. İlgili evrenden örneklem alma yoluna gidilmemiş, çalışma evreninde bulunan tüm yönetici ve öğretmenlere ulaşılmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda, 76 yönetici ve 345 öğretmene ulaşılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Dyne, Ang ve Botero (2003) tarafından geliştirilen ve Erdoğan (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Tukey anlamlılık testi kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 20.0 paket programı kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin ve yöneticilerin örgütsel sessizliğe ilişkin görüşlerinin birbirlerine benzer ve "orta" düzeye yakın olduğu görülmektedir. Öğretmenlerin cinsiyet değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakıldığında, kabul edilen sessizlik ile örgüt yararına sessizlik türleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmamışken, savunma amaçlı sessizlik türünde bayan öğretmenlerin erkek öğretmenlere göre daha sessiz kaldığı görülmektedir. Yöneticilerin cinsiyet değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlılığa bakıldığında, öğretmenlerle benzer olarak, kabul edilen sessizlik ve örgüt yararına sessizlik türleri arasında anlamlı farklılık yokken, savunma amaçlı sessizlik türünde bayan yöneticilerin erkek yöneticilere göre daha sessiz olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin branş değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakıldığında, savunma amaçlı sessizlik türünde anlamlı bir farklılık bulunmamışken, kabul edilen sessizlik ve örgüt yararına sessizlik türlerinde meslek dersleri öğretmenlerinin, kültür dersleri öğretmenlerine göre daha sessiz kaldığı sonucuna varılmıştır. Yöneticilerin branş değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakıldığında, öğretmenlerle benzer olarak savunma amaçlı sessizlik türünde anlamlı bir farklılık görülmezken, kabul edilen sessizlik ve örgüt yararına sessizlik türlerinde meslek derslerindeki yöneticilerin, kültür derslerindeki yöneticilere göre daha sessiz kaldığı görülmektedir. Öğretmenlerin hizmet süresi değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakıldığında, kabul edilen sessizlik türünde anlamlı bir farklılık yokken, savunma amaçlı sessizlik türünde 1-5 ve 6-10 hizmet süresine sahip öğretmenlerin, örgüt yararına sessizlik türünde ise 21 ve üzeri hizmet süresine sahip öğretmenlerin daha sessiz kaldıkları sonucuna varılmıştır. Yöneticilerde ise kabul edilen sessizlik ve savunma amaçlı sessizlik türlerinde anlamlı bir farklılık yokken, örgüt yararına sessizlik türünde 21 ve üzeri hizmet süresine sahip yöneticilerin daha sessiz olduğu görülmektedir. Öğretmenlerin görev yaptıkları okul değişkeni ile örgütsel sessizliğe ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına bakıldığında, savunma amaçlı sessizlik ve örgüt yararına sessizlik türünde anlamlı bir farklılık bulunmamışken, kabul edilen sessizlik türünde meslek liselerinde görev yapan öğretmenlerin genel liselerde görev yapan öğretmenlere göre daha sessiz oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Yöneticilerde ise görev yaptıkları okul değişkeni ile örgütsel sessizlik görüşleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.
Ortaokul müdürlerinin etik liderlik davranışları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişki
Bu araştırmanın amacı, Manavgat ilçe merkezinde bulunan ortaokullarda görev yapan müdürlerin etik liderlik davranışlarına ilişkin öğretmen görüşleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırma 2015-2016 eğitim-öğretim yılında Manavgat merkezde bulunan 11 ortaokulda görev yapan 197 öğretmen üzerinde yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak Yılmaz (2005) tarafından geliştirilen Etik Liderlik Ölçeği ile Dyne, Ang ve Botero (2003) tarafından geliştirilen ve Erdoğan (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan "Örgütsel Sessizlik Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 20.0 paket programı kullanılmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Tukey anlamlılık testi kullanılmıştır. Anahtar Kelimeler: Etik, Etik liderlik, Okul Yönetimi, Örgütsel Sessizlik.
Öğretmenlerin örgütsel destek algısı ve örgütsel sessizliği arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu araştırma, öğretmenlerin örgütsel destek algısı ile örgütsel sessizliği arasındaki ilişkiyi açıklamayı amaçlamaktadır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma evreni 2018–2019 eğitim öğretim yılında Manisa ili Kula ve Salihli ilçelerindeki ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 2203 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise Manisa ilinin Kula ve Salihli ilçelerinde görev yapan 350 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada kolay ulaşılabilir örnekleme yolu kullanılmıştır. Araştırmada öğretmenlerin akademik destek algı düzeylerini belirlemek amacıyla Nayır (2011) tarafından Türkiye'ye özgün geliştirilen ''Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği'' ve öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerini belirlemek amacıyla da Kahveci ve Demirtaş (2013) tarafından geliştirilen ''Örgütsel Sessizlik Ölçeği'' kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde yüzde, aritmetik ortalama, frekans, standart sapma değerleri hesaplanmış, tek yönlü varyans analizi, t-Testi ve Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin algılanan örgütsel destek düzeylerinin orta seviyede olduğu görülmektedir. Algılanan örgütsel desteğin alt boyutlarından olan ''yönetim desteği'' boyutunun ise diğer alt boyutlar olan örgütsel adalet ve örgütsel ödüller ve iş koşulları boyutlarına oranla daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda, cinsiyet değişkeninin örgütsel destek algısının örgütsel ödüller ve iş koşulları alt boyutunda, çalışılan okul türü değişkeninin ise örgütsel destek algısının örgütsel adalet alt boyutunda anlamlı bir farklılık oluşturduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin örgütsel destek algılarına ilişkin görüşleri arasında medeni durum, eğitim durumu, mesleki branş, yaş ve mesleki kıdem değişkenleri bakımından anlamlı farklılık oluşmadığı sonucuna varılmıştır. Fakat öğretmenlerin algılanan örgütsel destek düzeyi toplamı ile aynı okulda çalışma süresi arasında anlamlı negatif yönde düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Yine araştırmanın diğer değişkeni olan örgütsel sessizliğe ilişkin öğretmen algılarının da orta seviyede olduğu görülmektedir. Örgütsel sessizliğin alt boyutlarından olan duygu ve yönetici boyutlarının diğer alt boyutlara oranla daha yüksek olduğu ortaya konmuştur. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin örgütsel sessizliğe ilişkin görüşlerinin cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, mesleki branş, çalışılan okul türü, yaş, mesleki kıdem ve aynı okulda çalışma süresi değişkenleri bakımından anlamlı bir farklılık oluşturmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmanın öğretmenlerin örgütsel destek algısı ile örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik sonuçlarına bakıldığında ise, öğretmenlerin örgütsel destek algıları ile örgütsel sessizlikleri arasında anlamlı negatif yönde orta düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir.
Okulların örgütsel öğrenme düzeyleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişki
Bu araştırmanın amacı, okulların örgütsel öğrenme düzeyleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. İlişkisel tarama modelindeki araştırmanın evrenini 2019 – 2020 öğretim yılında Kütahya ilinin Gediz ilçesinde görev yapan 610 öğretmen, araştırmanın örneklemini ise 404 ilkokul, ortaokul ve lise öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada basit tesadüfî örnekleme yoluna gidilmiştir. Araştırmada veriler "Örgütsel Öğrenme Ölçeği" ve " Öğretmenler İçin Örgütsel Sessizlik Ölçeği" ile toplanmıştır. Verilerin analizinde doğrulayıcı faktör analizi, aritmetik ortalama, tek yönlü varyans analizi, t-Testi, Pearson Momentler Çarpımı Katsayısı ve Çoklu Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmenlerin okullarda örgütsel öğrenmeye yönelik "sürekli öğrenme, şeffaflık, bilişsel süreçler, soruna yönelik olma" algı düzeyleri ve okullarda genel olarak uygulanma düzeyine yönelik algılarının da yüksek düzeyde olduğu görülmektedir. Araştırmada örgütsel öğrenme uygulamalarına yönelik öğretmen algılarının, örgütsel öğrenmenin bazı boyutlarında, mesleki kıdem, aynı okulda görev süresi, çalışılan okul düzeyi ve cinsiyet değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği, ancak okulda bulunan öğretmen sayısı değişkenine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın diğer değişkenine ilişkin sonuçlardan da öğretmenlerin okullarda örgütsel sessizliğe yönelik " okul ortamı ve sessizliğin kaynağı" boyutlarına yönelik algı düzeylerinin düşük, " duygu, yönetici ve izolasyon" boyutlarına yönelik algılarının orta düzeyde olduğu anlaşılmaktadır. Örgütsel sessizliğin okullarda genel olarak var olma düzeyine yönelik öğretmen algılarının düşük düzeyde olduğu görülmektedir. Öğrtemenlerin örgütsel sessizlik düzeyleri cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermezken, aynı okulda çalışma süresi, kıdem, çalışılan okul düzeyi, okulda bulunan öğretmen sayısı değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Yine araştırmada okulun örgütsel öğrenme düzeyi ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri arasındaki ilişkiler incelendiğinde ise, öğretmenlerin okullardaki örgütsel öğrenmenin sürekli öğrenme, şeffaflık, bilişsel süreçler, soruna yönelik olma boyutları ve geneline yönelik algıları ile örgütsel sessizlikleri arasında negatif yönlü orta dereceli bir ilişki tespit edilmiştir. Son olarak araştırmada öğretmenlerin okullarda örgütsel öğrenme uygulamalarına yönelik şeffaflık ve soruna yönelik olma algılarının örgütsel sessizlik düzeylerini anlamlı bir şekilde yordadığı, ancak sürekli öğrenme ve bilişsel süreçler boyutlarının ise öğretmenlerin örgütsel sessizlik düzeylerini anlamlı bir şekilde yordamadığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Okullarda Örgütsel Öğrenme, Örgütsel Sessizlik
Öğretmenlerin örgütsel sessizlik ve örgütsel sinizm düzeylerinin örgütsel vatandaşlık davranışları üzerindeki etkisi: Şırnak ili örneği
Bu çalışmanın genel amacı okullarda görev yapmakta olan öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık, örgütsel sessizlik ve örgütsel sinizm algıları arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırmanın evrenini 2019-2020 eğitim öğretim yılında Şırnak ilinde eğitim-öğretim faaliyetlerine devam eden okullarda görev yapmakta olan 9000 öğretmen oluşturmaktadır. Bu çalışma kapsamında öğretmenlere kişisel bilgi formu, örgütsel vatandaşlık düzeylerini ölçmek amacıyla Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği, örgütsel sessizliklerini ölçmek amacıyla Örgütsel Sessizlik Ölçeği, örgütsel sinizm algılarını ölçmek amacıyla Örgütsel Sinizm Ölçeği uygulanmıştır. Ölçeklerin uygulandığı grubun özelliklerine ilişkin olarak frekans ve yüzde dağılımları bulunmuştur. Araştırmada elde edilen bulgularda örgütsel vatandaşlık davranışı ile örgütsel sessizlik arasında negatif yönlü bir ilişki, örgütsel vatandaşlık davranışı ile örgütsel sinizm arasında negatif yönlü bir ilişki ve örgütsel sessizlik ile örgütsel sinizm arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu bulunmuştur.
Otel işletmelerinde örgüt kültürü, örgütsel sessizlik, örgütsel dedikodu ve duygusal bağlılık arasındaki ilişki
Araştırmanın amacı; örgüt kültürü, örgütsel sessizlik, örgütsel dedikodu ve duygusal bağlılık değişkenleri arasında ilişkiyi incelemek; örgüt kültürünün duygusal bağlılığa etkisinde örgütsel sessizlik ve örgütsel dedikodu değişkenlerinin aracılık rolü olup olmadığını ortaya koymaktır. Araştırmada veri toplama aracı olarak bir anket formu kullanılmıştır ve kolayda örnekleme yöntemi metodu tercih edilmştir. Araştırma verileri 05.02.2021 – 20.06.2022 tarihleri arasında 8 Butik, 8 Marka ve 11 Yerel olmak üzere 27 farklı otelin çalışanlarından toplam 620 anket toplanmıştır. Ancak yapılan uç değerler analizi sonrasında, 584 anketin analizlere dahil edilmesi uygun görülmüştür. Çalışmanın evrenini İstanbul'daki dört yıldızlı otellerde ve butik otellerde çalışanlar oluşturmaktadır. Yapılan analiz sonuçları incelendiğinde örgüt kültürü, örgütsel sessizlik, örgütsel dedikodu boyutları ve duygusal bağlılık arasında ilişki olduğu belirlenmiştir. Yapılan regresyon analizi sonucunda; müsamahacı örgüt kültürünün duygusal bağlılık üzerinde anlamlı ve pozitif yönde etki yaptığı bulgulanırken; kısıtlayıcı örgüt kültürünün duygusal bağlılık üzerinde anlamlı ve negatif yönde bir etki yaptığı tespit edilmiştir. Kısıtlayıcı örgüt kültürünün korumacı ve kabullenici sessizlik üzerindeki etkisinin anlamsız olduğu, savunmacı sessizlik üzerindeki etkisinin ise pozitif yönde ve anlamlı olduğu bulgulanmıştır. Müsamahacı örgüt kültürünün korumacı sessizlik üzerinde anlamlı ve pozitif yönde bir etkiye sahip olduğu, savunmacı ve kabüllenici sessizlik üzerinde ise anlamlı ve negatif yönde bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Ayrıca müsamahacı örgüt kültürünün işle ilgili olan ve işle ilgili olmayan dedikodu üzerinde etkisinin anlamlı olmadığı bulgulanırken; kısıtlayıcı örgüt kültürünün işle ilgili olan ve işle ilgili olmayan dedikodu üzerinde anlamlı ve negatif yönde bir etki yaptığı tespit edilmiştir. Örgütsel sessizlik boyutlarından korumacı sessizliğin duygusal bağlılık üzerindeki etkisinin pozitif yönde ve anlamlı olduğu, savunmacı ve kabullenici sessizliğin duygusal bağlılık üzerindeki etkisinin ise negatif yönde ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Örgütsel dedikodu boyutlarının ise ayrı ayrı olarak duygusal bağlılık üzerindeki etkisinin anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Savunmacı ve kabullenici sessizliğin işle ilgili dedikodu üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı bulgulanırken; korumacı sessizliğin işle ilgili dedikodu üzerindeki etkisinin pozitif yönde ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Korumacı ve savunmacı sessizliğin işle ilgili olmayan dedikodu üzerinde pozitif yönde ve anlamlı bir etkisi olduğu, kabüllenici sessizliğin ise negatif yönde ve anlamlı bir etkisi olduğu bulgulanmıştır. Son olarak, Hayes analizine göre örgütsel sessizliğin, örgüt kültürünün boyutları ve duygusal bağlılık arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü olduğu ancak örgütsel dedikodunun, örgüt kültürünün boyutları ve duygusal bağlılık arasındaki ilişkide aracılık rolü olmadığı tespit edilmiştir.
Okul müdürlerinin etik liderlik davranışlarının örgütsel sessizliğe etkisi: Erzurum ili, Oltu ilçesi örneği
Bu araştırmanın amacı, Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışlarının Örgütsel Sessizliğe Etkisini ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla, literatür taraması yapılmış ve Erzurum ili Oltu ilçesinde 15.02.2020-15-03.2020 tarihleri arasında iki anket uygulanarak araştırmanın verileri elde edilmiştir. Bu araştırmada, Yılmaz (2005) tarafından geliştirilen Etik Liderlik Ölçeği, Kahveci ve Demirtaş (2013) tarafından geliştirilen Örgütsel Sessizlik Ölçekleri kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 6 ilkokul, 9 ortaokul ve 9 lisede görev yapan 495 kadrolu/sözleşmeli öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada, 280 kişiye anket dağıtılmıştır. Dağıtılan anketlerden 238'i toplanmış ve bunların da 225 tanesi geçerli kabul edilerek veri programına girilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 20.00 ve LISREL 9.30 programında analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan ölçeklerin yapı geçerliliğini sağladıkları ve yüksek düzeyde güvenilir olduğu belirlenmiştir. Etik Liderlik ile Örgütsel Sessizlik arasında negatif yönlü, orta düzeyde ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmektedir. Her iki ölçek ve alt boyutları arasında negatif ve anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Yapılan basit doğrusal regresyon analizine göre Etik Liderliğin Örgütsel Sessizliği açıklama yüzdesinin %19,7 olduğu saptanmıştır. Ayrıca, araştırmada kullanılan değişkenler açısından gruplar arasında fark olup olmadığı araştırılmış ve bazı değişkenler açısından gruplar arasında fark olduğu tespit edilmiştir.
Rehberlik ve araştırma merkezlerinde çalışan psikolojik danışmanların iş ve yaşam doyumlarının örgütsel değişkenler açısından incelenmesi
Bu araştırmanın genel amacı Rehberlik ve Araştırma Merkezlerinde (RAM) çalışan psikolojik danışmanların iş ve yaşam doyumu düzeyleri ile psikolojik sermaye ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın alt amaçları; RAM'da çalışan psikolojik danışmanların iş ve yaşam doyumu düzeylerinin cinsiyet, eğitim düzeyi meslekte görev süresi, RAM'da görev süresi ve RAM'da görev yapılan bölüme göre anlamlı bir fark gösterip göstermediğinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubu, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı 203 RAM'da görev yapan 428 psikolojik danışmandan oluşmaktadır. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Minnesota İş Doyumu Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, Psikolojik Sermaye Ölçeği ve Örgütsel Sessizlik Ölçeği aracılığı ile toplanmıştır. RAM'da çalışan psikolojik danışmanların iş ve yaşam doyumlarının psikolojik sermaye ve örgütsel sessizlik tarafından yordanıp yordanmadığının incelenmesi amacıyla çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Çalışma grubunu oluşturan psikolojik danışmanların iş ve yaşam doyumlarının cinsiyet, eğitim düzeyi ve RAM'da görev yapılan bölüme göre anlamlı fark gösterme durumu İlişkisiz Örneklemler T-Testi ile incelenmiştir. Katılımcıların iş ve yaşam doyumu düzeylerinin görev süresi ve RAM'da görev süresine göre anlamlı bir fark gösterme durumu ise Tek Yönlü Varyans Analizi ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda, iş ve yaşam doyumu psikolojik sermaye tarafından olumlu yönde ve anlamlı düzeyde; örgütsel sessizlik tarafından ise olumsuz yönde ve anlamlı düzeyde yordanmaktadır. Ayrıca RAM'da çalışan psikolojik danışmanların iş doyumu düzeyleri cinsiyet ve meslekte görev süresine göre anlamlı fark göstermektedir. Son olarak RAM'da çalışan psikolojik danışmanların yaşam doyumu düzeyleri RAM'da görev süresine göre anlamlı fark göstermektedir.
Mobbing ve örgütsel sessizlik: Enerji sektörü üzerine bir araştırma
Günümüz işletmelerin en önemli sorunlarından biri olan Mobbing ve örgütsel sessizlik son yıllarda üzerinde daha çok çalışılan, araştırmalar yapılan bir örgütsel sorunlar haline gelmiştir. Mobbingle ve örgütsel sessizlikle etkili bir şekilde mücadele edilmesi özel, kamu ve akademik çevrelerce tartışılmaktadır. Bu çalışmada Mobbing?in ve örgütsel sessizliğin çeşitli tanımları yapılarak, süreci, etkileri, türleri ve nasıl mücadele edilmesi gerektiği hakkında bilgi verilmiştir. Çalışma teorik bir çerçevede sunulduktan sonra, araştırmanın uygulama kısmını desteklemek için enerji sektöründe faaliyet gösteren bir firmada anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışmasının birinci bölümünde ankete katılanların demografik özelliklerini ortaya çıkaracak sorular sorulmuştur. İkinci bölümde Einarsen ve Raknes tarafından geliştirilen 22 soruluk NAQ ( Négative Acts Question) Ölçeğinin güncellenmiş versiyonu olan ve olumsuz davranışlar anketinin revize (NAQ-R =Negative Acts Questionnaire - Revised) edilmiş versiyonun kullanılmasına karar verilerek bölümde psikolojik taciz davranışlarına maruz kalma sıklıkları sorulmuştur. Üçüncü bölümde yapılan literatür taraması sonucu elde edilen işgörenlerin sessizlik davranışları ölçeği (Dyne vd., 2003a: Dyne vd., 2003b: Briensfield, 2009) kullanılarak bir anket formu oluşturulmuştur. Dyne ve diğerlerinin 2003?de yapmış olduğu iki araştırma çalışmasından ve Briensfield?in 2009?da yapmış olduğu doktora tezinden yararlanılarak işgörenlerin sessizlik davranışlarına ilişkin bir ölçek oluşturulmuştur. Bu ölçekte 30 ifade belirlenmiş, bütün ifadeleri bu kapsamda değerlendirip cevaplandırmaları istenmiştir. Bu bölüm beşli Likert ölçeğine uygun olarak hazırlanmıştır. Bu anketler sonucunda veriler değerlendirilerek mobbing ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki açıklanmaya çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Mobbing, Örgütsel Sessizlik
Örgütsel adalet ile örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkide örgütsel sessizliğin aracılık rolü: Bursa ili otomotiv sektöründe bir araştırma
Her geçen gün artan piyasalardaki rekabetin şiddeti ve tüketicilerin istek ve beklentilerindeki karşı konulmaz artış ile örgütlerin kaynaklarını en etkili ve verimli şekilde kullanması bir zorunluluk haline gelmiştir. İşletmenin kaynakları içerisinde benzersiz özellikleri itibari ile insan kaynaklarının kritik bir önemi bulunmaktadır. İnsan kaynakları işletmenin en değerli varlığı olduğu gibi aynı zamanda baş edilmesi zor olan birçok sorununda kaynağı olabilmektedir. Yöneticilerin, çalışanların davranışlarının nedenlerini ve sonuçlarını doğru şekilde değerlendirmesi insan kaynağının yönetimi için kilit rol oynamaktadır. Bu noktada örgütsel davranış alanında yapılan bilimsel çalışmalar, çalışanların davranışlarını yorumlama konusunda yöneticilere ışık tutmaktadır. Örgütsel davranış konularından örgütsel adalet, örgütsel sessizlik ve örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkilerin incelenmesi işletmelerin başarılı şekilde yönetilmesine yardımcı olacağı düşünülmektedir. Bu doğrultuda bu tez çalışmasında örgütsel adalet, örgütsel sessizlik ve örgütsel yaratıcılık arasındaki ilişkilerin belirlenmesi ve örgütsel adaletin, örgütsel yaratıcılığa etkisinde örgütsel sessizliğin aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca bu amaca ek olarak çalışanların örgütsel adalete, örgütsel sessizliğe ve örgütsel yaratıcılığa yönelik algılarının demografik özelliklere bağlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada teorik alt yapı oluşturularak araştırma modeli ve hipotezler geliştirilmiştir. Araştırma modeli ve hipotezleri test etmek için Bursa ilinde otomotiv sektöründe faaliyet gösteren bir üretim işletmesinde çalışan 300 personelden yüz yüze anket yöntemi ile veriler toplanmıştır. Araştırma modeli ve hipotezler, SPSS 20.0 ve AMOS 23.0 paket programları kullanılarak Yapısal Eşitlik Modeli ile test edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; örgütsel adalet, örgütsel sessizliği ve örgütsel yaratıcılığı pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Araştırmanın diğer bir sonucuna göre, örgütsel sessizlik örgütsel yaratıcılığı pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Örgütsel sessizliğin aracılık rolüne ilişkin yapılan analiz sonuçları, örgütsel adaletin örgütsel yaratıcılığa etkisinde örgütsel sessizliğin kısmi aracılık rolü olduğunu göstermektedir.
Ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişki (Muğla ili Menteşe ilçesi örneği)
Bu çalışmanın amacı, ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Araştırmanın evreni, Muğla ili Menteşe İlçesi devlet liselerinde, 2021-2022 eğitim-öğretim yılı güz döneminde görev yapan 512 öğretmendir. Çalışmada %95 güven aralığında 218 lise öğretmenine ulaşılması hesaplanmıştır. Anketlerin geri dönüşündeki muhtemel sorunlar göz önüne alınarak 250 öğretmene ulaşılması planlanmıştır. Bu plan çerçevesinde, 2021-2022 eğitim-öğretim yılı güz döneminde yüz yüze anket uygulanarak 305 öğretmene ulaşılmıştır. Anketlerden 295'i geçerli olup araştırma verileri bu anketler üzerinden elde edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Yılmaz ve Altınkurt (2013) tarafından geliştirilen Okullarda Örgütsel Güç Ölçeği ve Kahveci ve Demirtaş (2013) tarafından geliştirilen Öğretmenler İçin Örgütsel Sessizlik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Örgütsel Güç Kaynakları Ölçeği ve Örgütsel Sessizlik Ölçeği alt boyutlarından aldıkları puanların demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için ikili gruplarda t testi, üç ve üçten fazla olan gruplarda tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Tek yönlü varyans analizi sonuçlarına göre anlamlı farklılığın kaynağının belirlenmesinde çoklu karşılaştırma testlerinden Post Hoc Tukey testi kullanılmıştır. Okul müdürlerinin kullandıkları örgütsel güç kaynakları ile öğretmenlerin örgütsel sessizlik davranışları arasında ilişki olup olmadığını belirlemek için korelasyon ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlere göre, okul müdürlerinin kullandıkları güç kaynaklarına yönelik öğretmen algısının kıdem, eğitim durumu, medeni durum, çalışılan okul türü, okuldaki görevli öğretmen sayısı ve sendika üyelik durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermediği; cinsiyet değişkenine göre yalnızca ödül gücü boyutunda ve yaş değişkenine göre yalnızca uzmanlık gücü boyutunda anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin örgütsel sessizlik ölçeğinin boyutlarına ilişkin öğretmen algılarının incelenmesinde ise cinsiyet, eğitim durumu, medeni durum, okul türü, okulda görevli öğretmen sayısı ve sendika üyeliği değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık görülmezken; yaş ve kıdem değişkenine göre anlamlı farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Korelasyon analizi sonucunda ise, öğretmenlerin güç kaynakları algısı ile örgütsel sessizlik algılarının boyutları arasındaki ilişkide; örgütsel sessizliğin bütün boyutlarının, örgütsel güç kaynaklarının ödül gücü, uzmanlık gücü ve karizmatik güç ile arasında negatif yönlü; örgütsel sessizliğin bütün boyutları ile zorlayıcı güç arasında ise pozitif yönlü bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, örgütsel güç kaynaklarının örgütsel sessizliğin bir yordayıcısı olduğunu tespit edilmiştir.
Otel işletmelerinde örgütsel sessizliğin duygusal emek üzerine etkisi: Muğla ili örneği
Örgütsel sessizlik, bir çalışanın işyerinde, örgütsel konularla ilgili bilgi, görüş ve düşüncelere sahip olmasına rağmen bunu çeşitli nedenlerden dolayı dile getirmek istememe durumunu ifade eder. Örgütsel sessizlik ve iletişimsizlik içerisinde olan bireylerin aynı zamanda olumlu duygusal emek davranışını sergilemeye yönelik isteklerinin bulunmadığı düşünülmektedir. Günümüzde özellikle hizmet sektöründe sıkça sergilenen duygusal emek davranışı, fiziksel emeğin yanı sıra duyguların da işletmenin talep ettiği şekilde sergilenmesi durumudur. Birey, örgüt içerisinde fikirlerini bildiremediği halde bunları kendi içine atarak örgüte karşı olumsuz duygular besleyebilmektedir. Bu yüzden örgütsel sessizlik konusu, müşteriler ile yakın temas halinde olan otel işletmeleri çalışanları açısından çok önemlidir. Örgütsel sessizliğin yaratmış olduğu olumsuz sonuçların bireyin o işletmedeki duygusal emek davranışını da etkilediği düşünülmektedir. Örgütsel sessizlik sonucunda olumlu duygusal emek davranışlarının sergilenmemesi örgüt açısından da olumsuz sonuçlanmaktadır. Bu araştırma, otel işletmesi çalışanlarının örgütsel sessizlik davranışlarının duygusal emek davranışları üzerindeki etkisini tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırmaverileri anket tekniği ile toplanmıştır. Araştırmanın evrenini Muğla ilinde faaliyet gösteren dört ve beş yıldızlı otel işletmelerinin çalışanları oluşturmaktadır. Araştırmada tanımlayıcı istatistikler, doğrulayıcı faktör analizleri, güvenirlik analizleri, t testi ve varyans analizinden yararlanılmıştır. Örgütsel sessizliğin ve alt boyutlarının duygusal emek ve alt boyutları üzerindeki etkisini belirlemek için çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda otel işletmesi çalışanlarının sadece kabullenici sessizlik davranışlarının ortalama düzeyin üzerinde olduğu ve duygusal emek düzeylerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yapılan çoklu regresyon analizi sonucunda otel çalışanlarında örgütsel sessizliğin kabullenici sessizlik boyutunun duygusal emeği ve boyutlarını pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Araştırma bulgularının değerlendirilmesi ve sunulan önerilerle tez çalışması tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Örgütsel Sessizlik, Duygusal Emek, Otel İşletmesi Çalışanları, Turizm.