Social housing as a solution for housing need of low-income: Evaluation of housing implementations of Housing Development Administration (TOKİ) for lower-middle income groups

Geçtiğimiz yüzyılda, Sanayi Devrimi'nden sonra, kırsal alandan fırsatların kentsel alana göç artmıştır. Bu nedenle, kentsel alanlar ve kent yoksulu farklı birçok problemle karşı karşıya kalmıştır. Bu noktada toplumun ekonomik olarak kırılgan ve savunmasız kesiminin çeşitli ihtiyaçlarını karşılamak adına politikalar oluşturulmaya başlanmıştır. Sosyal konut politikaları, Avrupa ülkelerinde İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra dünyadaki refah devleti eğiliminin artmasıyla birlikte artmıştır. Bu yükselişten sonra, 1980'den sonra ekonomik ve sosyal hayata devlet müdahalesinin azalmasıyla birlikte sosyal konut uygulamaları Avrupa ülkeleri arasında popülerliğini yitirmeye başlamıştır. Fakat süreç Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde daha geç gerçekleşmiştir. Türkiye'de sosyal konut uygulamaları 1980'lerden sonra kurumsal olarak başlamış ve daha sonra TOKİ sosyal konut uygulamalarında lider kurum haline gelmiştir. TOKİ'nin kuruluş motivasyonu adından da anlaşılacağı üzere toplu konut üretimiydi. Sosyal konut ve toplu konut kavramları arasında benzerlikler olsa da birbirinden farklı kavramlardır. Sosyal konut uygulamalarını sınıflandırabilmek ve sınırlarını belirleyebilmek adına sosyal konut kriterleri belirlenmiştir. Bu araştırmanın temel amacı, TOKİ'nin sosyal konut uygulamaları hakkındaki yüksek oranlar belirten söylemlerini sorgulamaktır. Belirlenen sosyal konut kriterleri kapsamında, orta-düşük gelir grubu için farklı özelliklere sahip TOKİ uygulamaları incelenmektedir. Bu bağlamda TOKİ'nin örnek konut uygulamaları değerlendirilmiş ve TOKİ'de çalışan ve konunun uzmanları olan kişiler ile görüşmeler yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: konut ihtiyacı, sosyal konut, kentsel yoksul, düşük orta gelirli hanehalkları, TOKİ