Altıntaş (Kütahya) Havzası'nda doğal ortam ile insan arasındaki ilişkiler

Araştırma alanını teşkil eden Altıntaş Çayı Havzası ve çevresinin büyük bölümü Ege Bölgesi'nin İç Batı Anadolu Bölümü'nde yer almaktadır. Ayrıca saha, idari bakımdan Afyonkarahisar, Kütahya, Uşak ve Eskişehir illeri sınırlarında bulunmaktadır. İnceleme alanının kuzeyinde Kocadağ (1552 m) ve Kulaksız Dağı (1558 m) yer almaktadır. Saha, güneyden Kartal Tepe (1442 m), batıdan Tava Dağı ve doğudan Kalankaya Tepe (1361 m) ile çevrilidir. Altıntaş Çayı Havzası kendisini çevreleyen yükseltiler ile güneyden Banaz Çayı Havzası'ndan, kuzeyde Porsuk Çayı Havzası'ndan, doğuda Seydiler Çayı Havzası'ndan ve güneydoğudan Akarçay Kapalı Havzası'ndan ayrılmaktadır. Araştırma alanındaki Paleozoik yaşlı araziler güneyde, Afyon-İhsaniye dolaylarında, Mesozoik araziler aşınmanın uygun olduğu Kütahya batısında, Kütahya- Afyon karayolunun üzerinde yüzeylenmektedir. İnceleme alanında yaygın birimleri genellikle Pliyosen ve Miyosen gölsel ve volkanik kayaçlar oluşturur. Sahada hakim olan kayaç türleri kireçtaşı ve volkanik birimlerdir. Alüvyonlar, ova tabanlarını örtmektedir. Araştırma alanında yer alan ve onu çevreleyen dağlık kütleler arasında önemli yükselti farkları bulunmamaktadır. Sahadaki en önemli yükseltiyi batıda yer alan Murat Dağı (2309 m.) oluşturur. Altıntaş Çayı'nın suladığı iki önemli ova Altıntaş ve Aslanapa ovaları olup, bu alanlar tarım açısından önemli sahaları oluşturmaktadır. Altıntaş Çayı Havzası ve çevresinde Akdeniz İklimi'nden uzak İç Anadolu Bölgesi'nde görülen karasal iklime yakın bir iklim hakimdir. Bu nedenle yaz mevsiminde güneşli, yağışsız, sıcak günler etkili olmakta ve buna bağlı olarak ta kuraklık etkisini göstermektedir. Fakat Ekim ayından itibaren sıcaklıklar düşmekte, basınç değerleri yükselmektedir. Altıntaş'ta yıllık ortalama sıcaklık 10,6 ºC, yıllık yağış miktarı 430 mm dir. Sahada başlıca akarsu şebekesini Altıntaş Çay ve kolları oluşturmaktadır. Bu akarsular Altıntaş ve Aslanapa gibi ovaları sulamaktadır. Sahanın bitki örtüsünü antropojen step ve kuru ormanlar oluşturur. Ova tabanlarında antropojen step, yüksek kesimlerde kuru ormanlar yer alır. Araştırma alanı geçmişten günümüze kadar geçici ve daimi yerleşmelere ev sahipliği yapmış bir alana karşılık gelmektedir. Sahada, Antik Dönem'in en eski ve önemli medeniyetini Frigyalılar kurmuştur. Bu nedenle bu dönemde saha "Frigya" adıyla anılır. Bölgede sırayla Kimmer, Pers, İyon, Roma ve Bizans krallıkları yaşamıştır. Altıntaş İlçesi'nde bu dönemlerden kalma höyük, Tümülüs ve Nekropol denilen ahit ve anıt mezarlar bulunmuştur. Kütahya 8 Ekim 1923'te vilayet olmuş, Altıntaş ise 1947 yılında ilçe statüsü kazanmıştır. İlçe, 5 mahalle, 2 belde ve 33 köyden oluşmaktadır. 2000 yılı genel nüfus sayımı sonuçlarına göre ilçenin nüfusu 25262 kişidir. Bunun 6418 i ilçe merkezi, 2287 si Çayırbaşı Beldesi, 2449 u Zafertepeçalköy Beldesi ve 14108 i köylerde yaşamaktadır. Kurtuluş Savaşı'nın en önemli çarpışmalarından biri olan Başkomutan Meydan Muharebesi (30 Ağustos 1922), Dumlupınar'da yapılmıştır. Bugün araştırma sahasında bulunan anıt, abide ve şehitlikler bu zaferin izlerini taşımaktadır. Genel olarak tarım faaliyetlerinin önem kazandığı sahada tarım ve hayvancılık dışındaki ekonomik faaliyetler pek gelişememiştir. Bu durum, sahanın fiziki coğrafya özelliklerinin yanında yetersiz yatırım koşullarından da kaynaklanmaktadır.