Analitik ağ süreci yöntemiyle lojistik merkez yeri seçimi: Trabzon örneği

Küreselleşme sürecinde yaşanan değişimin bir yansıması olarak, bazı kentler gerek sosyal gerekse ticari açıdan bulundukları bölgelerde ön plana çıkarken, lojistik altyapılarının aynı hızda gelişememesi sonucunda çeşitli sorunlarla karşı karşıya kalmaktadırlar. Özellikle kentsel yerleşim alanlarının çok hızlı genişlemesi, daha önce kent dışında bulunan lojistik faaliyet alanlarının kent içinde kalmasına ve kentsel trafiğin içinden çıkılmaz bir sorun haline gelmesine neden olmaktadır. Bu bağlamda lojistik kümelenmelerin sağlıklı bir şekilde planlanabilmesi ve etkin bir koordinasyonun sağlanabilmesi amacıyla dünyanın pek çok bölgesinde kurulmuş olan lojistik merkezlerin benzerlerinin Türkiye'de de kurulması gündemdedir. Bu doğrultuda çalışmanın temel amacı, Trabzon'da en uygun lojistik merkez yeri seçimi olarak belirlenmiştir. Kurulabilecek lojistik merkezin türü yer seçim kararını etkileyecektir düşüncesiyle ilk olarak herhangi bir bölgede kurulacak olan lojistik merkezin küresel, uluslararası, bölgesel ve yerel lojistik merkez türlerinden hangisine ait olacağını belirleyebilmek için kullanılacak olan lojistik merkez karar kriterleri bir model geliştirilerek tespit edilmiştir. Bu kriterlerin belirlenmesinde Delphi Tekniği kullanılmış ve geliştirilen model sonucunda Trabzon'da ?bölgesel? nitelikte bir lojistik merkez kurulabileceği sonucuna varılmıştır.Trabzon'da en uygun lojistik merkez yeri seçimi ise Analitik Ağ Süreci (AAS)- Fayda-Fırsat-Maliyet-Risk (BOCR) yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Trabzon'da lojistik merkezin kuruluş yerine ilişkin altı farklı alternatif çeşitli gruplarca dile getirilmektedir. Söz konusu alternatiflere ilişkin bilgiler bu çalışmada değerlendirilmek üzere çeşitli kamu kurum-kuruluşları ve ilgili kişilerden elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda altı alternatiften üçü çeşitli sebeplerle değerlendirme dışında bırakılmış ve A, B, C olmak üzere üç alternatif, lojistik merkez yeri seçiminde değerlendirmeye alınmıştır. AAS-BOCR uygulaması sonucunda A alternatifi, Trabzon için en uygun lojistik merkez yeri olarak belirlenmiştir.