Navlun analizi: Emtia fiyatlarının navlun ile olan ilişkisi

Uluslararası ticaret hacmi, küreselleşme ile beraber geçtiğimiz 20 yılda oldukça güçlü bir ivme kazanmıştır. Küresel ticaretin hacim olarak %80'inin; değer olarak ise %70'inin denizyolu taşımacılığına konu olduğu hususu ele alınırsa deniz ticaretinin önemi bir kez daha anlaşılmış olacaktır. Bu kapsamda dış ticarette bir yerden başka bir yere ulaştırmak için gemiye alınan eşyanın bütünü ve taşıyıcı tarafından, gemisinde taşınacak yük için istenen ücret olarak tanımlanan ve yükün türü, taşınacak mesafe, yükün ağırlığı gibi faktörlere göre değişen navlunlar ekonomide oldukça önemli bir faktör olarak ön plana çıkmaktadır. Deniz ticaretinde yarı-mamül, nihai mamül taşımacılığı yapıldığı gibi üretimde girdi olarak kullanılan emtialar da yer almakta olup bu ürünler dökme yük gemileri, kuru yük gemileri, konteyner gemileri ve tankerler vasıtası ile taşınmaktadır. Bu tezde, öncelikli olarak deniz ticareti, denizcilik sektörleri, navlunların makro ve mikro ölçekte belirleyicilerinin yer aldığı bir literatür taraması yapılmış olup sonrasında ise emtia fiyatları ve navlunlar arasındaki dinamik ilişkiyi konu alan ve zaman serisi verileri kullanılan bir analiz yapılmıştır. Bu kapsamda farklı gemi türleri ve farklı emtialara konu fiyat ve navlun arasındaki ilişkinin doğrultusu, nedenselliği ve değişkenin etkisini göstermedeki gecikmeye yönelik bulgulara ulaşılması amaçlanmıştır.