Anıtsal yapıların restorasyonunda yenilenecek taş malzemenin belirlenmesine yönelik yöntem araştırması

Taş; ilkel insandan, günümüzün çağdaş insanına kadar şekil ve işlev değiştirerek sürekli kullanılagelmiştir. Endüstri öncesi toplumların kullandığı sınırlı yapı malzemeleri içinde, dayanıklı ve taşıyıcı gücü yüksek olan taş malzeme, mimari eserlerin ana yapı gerecini oluşturmaktadır. Dayanımı yüksek olmasına rağmen bu doğal malzeme zaman içerisinde pek çok olayın sürekli etkilerine uğraması nedeniyle bulunduğu yapı içerisinde yıpranmalara, detay kaybından strüktürel bozulmalara kadar uzanan ciddi sorunlara maruz kalmaktadır. Mevcut taş malzemenin ana kaynağına ulaşmak birinci derecede önemlidir. Bu durum sağlanamıyorsa aslına en uygun özellikteki malzeme tespit edilmelidir. Tezin amacı; tarihi eserlerdeki mevcut doğal taş malzemenin zamana bağlı olarak geçirdiği fiziksel, jeokimyasal ve biyolojik etkenler nedeniyle işlerliğini yitirmesi sonucu ortaya çıkan hasarlı durumu bertaraf etmektir. Bunu belirlemek adına çalışmanın örneklemini Ortahisar/Trabzon'da yer alan 18-19.yy camileri oluşturmaktadır. Yapı üzerinde mevcut hasarlı doğal taş malzemenin ilksel mineralojik-petrografik, mekanik ve fiziksel özellikleri yapılan Schmidt çekici deneyi, mineralojik-petrografik ve XRD çalışmalarıyla tespit edilerek sonuca ulaşılmaktadır.