Asenkron motor rotor arızlarının modellenmesi, simulasyonu ve analizi

Asenkron motorlar sağlamlığı, güvenirliği ve kolay kontrolü gibi özellikleri nedeniyle endüstriyel uygulamalarda yoğun olarak kullanılmaktadırlar. Geniş ve yoğun kullanım alanına sahip olmaları motor üzerinde çeşitli arızaların oluşumunu da beraberinde getirmiştir. Meydana gelebilecek olası arızaların erken tespiti, işletmelerin üretim sürekliliğin devamı ve mali kayıpların önüne geçilebilmesinde oldukça önemlidir. Bu çalışma kapsamında asenkron motor kullanımının yoğun olduğu işletmelerde motorların çalışması sırasında oluşan arızaları simülasyonlar yardımı ile erken tespit etmek hedeflenmiştir. Öncelikle asenkron motorlarda karşılaşılan arızaların neler olduğuna değinilmiştir. Daha sonra sonlu elemanlar yöntemini kullanan ANSYS@Maxwell paket programında asenkron motorda çeşitli kırık rotor çubuğu arızaları oluşturulmuştur. Kaçak akı sinyallerini elde etmek için simülasyon modellerine akı sensörleri yerleştirilmiştir. Tez kapsamında yapılan simülasyon çalışmalarından elde edilen sonuçların Matlab programında Hızlı Fourier Dönüşümü (Fast Fourier Transformu FFT) alınarak sağlıklı ve arızalı verilerin karşılaştırılması yapılıp değerlendirilmiştir. Arızalı motor analizi yapılırken stator akımı ve kaçak akı sinyallerine bakılmıştır. Kaçak akı inceleme yöntemi ile motor arızalarında klasik olarak kullanılan Motor Akım İmza Analizi (MAİA) arasındaki farklılıklara değinilmiştir. İncelemeler neticesinde arıza analiz yöntemlerinde kaçak akı incelemesi yönteminin üstünlüğüne vurgu yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Asenkron motor, Fourier dönüşümü, kaçak akı, kırık rotor çubuğu, stator akımı