Aşılama öncesinde Covid-19 geçiren yetişkinlerde siberkondri, ölüm ve sağlık kaygısı ilişkisi

Yapılan çalışmada, aşılama öncesi dönemde Covid-19 geçiren yetişkin bireylerde siberkondri, ölüm kaygısı ve sağlık kaygısı puanları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de 18-65 yaş arası gönüllü katılımı kabul eden yetişkinler oluşturmaktadır. Çalışma toplam 570 kişi ile yapılmıştır. Araştırma örneklemi, çalışma ve karşılaştırma olma üzere iki gruptan oluşmaktadır. Çalışma grubu, aşılama öncesi covid-19 geçirmiş ve hayatta kalmış, 130'u (%54.2) kadın ve 110'u (%45.8) erkek olmak üzere toplam 240 kişi, karşılaştırma grubunu ise yine aşılama öncesi covid-19 hastalığı geçirmemiş 206'sı (%62.4) kadın ve 124'ü (%37.6) erkek olmak üzere toplam 330 kişiden oluşmaktadır. Örneklem grubuna internet üzerinden seçkisiz atama yöntemiyle ulaşılmıştır. Araştırmada, demografik bilgi formu, Sağlık Anksiyetesi Envanteri (Kısa Versiyon), Ölüm Kaygısı Ölçeği ve Siberkondri Ciddiyet Ölçeği kullanılmıştır. İstatistiksel verilerin analizi ise SPSS 27.0 istatistik programı ile incelenmiştir. Araştırma grubunun siberkondri, ölüm kaygısı ve sağlık anksiyetesi puanları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla Pearson Korelasyonu ve çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Korelasyon bulgularına göre aşılama öncesi dönemde Covid-19 geçirmiş yetişkinlerde siberkondri toplam puanı ile ölüm kaygısı puanları arasında pozitif yönlü, güçlü ve anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Çoklu regresyon analizi bulgularına göre, ölüm kaygısı siberkondri zorlama ve siberkondri sıkıntı puanları pozitif yönlü ve anlamlı düzeyde katılımcıların sağlık anksiyetesi puanlarının artışını yordamaktadır. Oluşturulan modelin, varyansın %73'ünü açıkladığı tespit edilmiştir (R2=.20). Karşılatırma bulgularına göre, siberkondri ve sağlık anksiyetesi puanları erkeklerde kadınlara kıyasla daha yüksek bulunurken, ölüm kaygısı puanlarının cinsiyet açısından anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Tek yönlü ANOVA bulgularına göre, aşılama öncesi dönemde Covid-19 geçirmiş bireylerin sağlık kaygısı ve siberkondri düzeyleri ile eğitim değişkeni arasında anlamlı bir farklılık bulunurken, ölüm kaygısı puanlarının eğitim düzeyi değişkenine göre anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Aşılama öncesi dönemde Covid-19 geçirmiş yetişkinlerin ölüm kaygısı, sağlık kaygısı ve siberkondri düzeyleri ile günlük internet kullanım süresi değişkeni arasında anlamlı bir fark bulunması da bu çalışmanın bir diğer bulgusu olmuştur. Son olarak, araştırma ve karşılaştırma grubunu karşılaştırmak için bağımsız örneklem t-testi yapılmış ve araştırma grubunun ölüm kaygısı, sağlık kaygısı ve siberkondri düzeylerinin karşılaştırma grubuna kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Literatür çerçevesinde araştırma bulguları tartışılmıştır.